Đôi Dép Cao Su Bên Suối Cạn
Giữa những tháng ngày hành quân gian khổ trên chiến trường Tây Nguyên, một đôi dép cao su đã trở thành kỷ vật gắn với tình đồng đội sâu nặng. Hơn nửa thế kỷ sau, hình ảnh đôi dép cũ bên con suối cạn vẫn khiến người cựu chiến binh không nguôi nhớ về người đồng đội đã gửi lại tuổi xuân nơi chiến trường.
Mùa khô năm 1973, đơn vị của ông Lê Xuân Hòa nhận nhiệm vụ trinh sát một khu vực trọng điểm trước khi bộ đội chủ lực tiến quân. Những ngày ấy, cái nắng Tây Nguyên gay gắt khiến suối cạn, nước uống khan hiếm, còn đôi chân của những người lính thì phồng rộp sau nhiều tuần băng rừng.
Trong tổ trinh sát của ông có chiến sĩ Nguyễn Đức Mạnh, quê ở Hà Tây (nay thuộc Hà Nội), mới hai mươi tuổi. Mạnh là người ít nói nhưng rất giàu tình cảm. Đôi dép cao su anh mang đã mòn vẹt từ lâu, nhiều lần được vá lại bằng dây dù.
Một hôm, khi cả tổ dừng chân bên một con suối đã cạn nước, ông Hòa phát hiện đôi dép của mình bị đứt quai. Chặng đường phía trước còn rất dài, mà việc đi chân đất giữa rừng là vô cùng nguy hiểm.
Không nói một lời, Mạnh tháo đôi dép của mình đưa cho ông:
– Anh đi trước đi, em còn đôi dép dự phòng.
Ông Hòa ngạc nhiên:
– Cậu lấy đâu ra dép dự phòng?
Mạnh chỉ cười:
– Em quen đi chân đất từ nhỏ rồi.
Mãi sau này ông mới biết, đôi dép ấy là đôi duy nhất Mạnh có. Những ngày tiếp theo, Mạnh lặng lẽ đi chân trần, nhiều lần bị đá sắc cứa chảy máu nhưng không hề than vãn.
Một buổi chiều tháng Tư năm ấy, trong lúc làm nhiệm vụ quan sát, tổ trinh sát bất ngờ gặp địch. Trong lúc đưa đồng đội rút lui an toàn, Nguyễn Đức Mạnh đã anh dũng hy sinh.
Khi trở lại vị trí chiến đấu, ông Hòa tìm thấy bên gốc cây nơi Mạnh nằm xuống một chiếc ba lô cũ và chiếc dép cao su còn lại.
Ông nghẹn ngào kể:
– Tôi cầm chiếc dép ấy mà không sao đứng vững được. Giá như hôm đó tôi biết Mạnh không có đôi dép dự phòng…
Sau ngày đất nước thống nhất, ông Hòa mang chiếc dép cao su còn lại về thăm gia đình Mạnh. Người mẹ già nhìn chiếc dép đã sờn mép, bật khóc:
– Hồi nhỏ nó nghịch lắm, đi đâu cũng chân đất. Không ngờ lớn lên, nó vẫn nhường cả đôi dép cho đồng đội…
Người mẹ không giữ lại kỷ vật mà trao lại cho ông Hòa:
– Chú giữ lấy, coi như nó vẫn còn đồng hành cùng đồng đội của mình.
Đến nay, chiếc dép cao su ấy vẫn được ông Lê Xuân Hòa cất giữ cẩn thận.
Mỗi lần kể lại câu chuyện, ông xúc động nói:
“Chiến tranh đã lùi xa, nhưng nghĩa tình của những người lính thì còn mãi. Đôi dép cao su ấy tuy đơn sơ, nhưng chứa đựng cả một tấm lòng của tuổi hai mươi thời hoa lửa.”
