ĐÔI DÉP CAO SU VÀ MỘT CUỘC ĐỜI VÌ NƯỚC, VÌ DÂN

Có những con người đi qua lịch sử bằng những bước chân rất lớn. Nhưng cũng có những con người để lại dấu chân sâu đậm trong lịch sử từ những điều vô cùng giản dị. Với tôi, Chủ tịch Hồ Chí Minh là một con người như thế. Mỗi khi nghĩ về Bác, tôi không chỉ nghĩ đến vị lãnh tụ đã dành trọn cuộc đời cho độc lập, tự do của dân tộc, mà còn nhớ đến hình ảnh một người cha già với bộ quần áo kaki giản dị, đôi dép cao su đã trở thành biểu tượng và một lối sống thanh bạch, gần gũi với nhân dân.

Từ khi còn nhỏ, tôi đã được nghe thầy cô kể về Bác Hồ. Những câu chuyện ấy ban đầu chỉ là những bài học trong sách giáo khoa. Tôi biết Bác sinh ra ở Nghệ An, ra đi tìm đường cứu nước khi còn rất trẻ, trải qua nhiều năm tháng bôn ba ở nước ngoài, lãnh đạo nhân dân làm nên Cách mạng Tháng Tám năm 1945 và đọc bản Tuyên ngôn Độc lập khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Tôi biết Bác đã dành cả cuộc đời cho đất nước.Nhưng càng lớn, tôi càng nhận ra rằng điều khiến hình ảnh Bác trở nên gần gũi không chỉ nằm ở những sự kiện lớn lao ấy. Đó còn là những câu chuyện rất nhỏ về một con người sống giản dị, yêu thương nhân dân và luôn đặt lợi ích của Tổ quốc lên trên lợi ích riêng của mình.

Tôi nhớ nhất hình ảnh đôi dép cao su của Bác.Một đôi dép tưởng như bình thường, nhưng phía sau nó là cả một câu chuyện về một vị lãnh tụ không lựa chọn sự xa hoa cho mình. Đôi dép ấy đã theo Bác trong những năm tháng đất nước còn gian khó. Nó gắn với những bước chân của Bác trên những con đường của chiến khu, trong những cuộc gặp gỡ với cán bộ, chiến sĩ và nhân dân. Một vật dụng nhỏ bé lại khiến tôi nghĩ rất nhiều về một cuộc đời lớn lao.

Bác đã từng sống trong những năm tháng đất nước chìm trong chiến tranh. Đó là thời kỳ mà mỗi người dân Việt Nam đều phải đối mặt với mất mát, hy sinh. Ngoài chiến trường, những người lính cầm súng bảo vệ Tổ quốc. Ở hậu phương, những người mẹ, người vợ, người chị âm thầm chịu đựng xa cách, tiễn những người thân yêu ra trận. Còn Bác, với cương vị của một vị lãnh tụ, cũng mang trên vai trách nhiệm vô cùng nặng nề đối với vận mệnh dân tộc.Tôi từng nghĩ chiến tranh chỉ có thể được nhìn thấy qua những trang sách lịch sử. Nhưng khi đọc những câu chuyện về Bác và thế hệ cha ông, tôi nhận ra chiến tranh không phải là những con số khô khan về trận đánh hay chiến thắng. Chiến tranh là những cuộc chia tay. Là những lá thư gửi về nhà. Là những người mẹ chờ con. Là những người lính lên đường khi tuổi đời còn rất trẻ. Và cũng là những quyết định mà một dân tộc phải đưa ra để bảo vệ quyền được sống tự do của mình.

Trong những năm tháng ấy, Bác luôn dành tình cảm đặc biệt cho đồng bào và chiến sĩ. Người từng nói: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do.” Câu nói ngắn gọn nhưng chứa đựng một chân lý lớn. Độc lập và tự do không tự nhiên mà có. Đằng sau hai chữ ấy là biết bao mồ hôi, nước mắt và máu của các thế hệ người Việt Nam.Có lẽ chính vì hiểu sâu sắc giá trị của hòa bình nên Bác luôn dành tình yêu thương cho những người đang trực tiếp chịu đựng sự khốc liệt của chiến tranh.

Tôi đặc biệt xúc động khi nghĩ về những bức thư Bác gửi cho thiếu niên, nhi đồng, cho các chiến sĩ và đồng bào. Trong những lời căn dặn ấy không có khoảng cách quá lớn giữa một vị lãnh tụ và nhân dân. Bác luôn nói bằng những lời giản dị, chân thành. Bởi với Bác, nhân dân không phải là một khái niệm trừu tượng. Đó là những con người cụ thể, những người mẹ, người cha, những em nhỏ, những người nông dân, công nhân và những người lính đang ngày đêm chiến đấu.Có một điều càng tìm hiểu về Bác, tôi càng thấm thía: Bác không chỉ nói về sự hy sinh mà chính cuộc đời Bác là một sự hy sinh.

Năm 1911, khi đất nước đang chìm trong cảnh mất nước, người thanh niên Nguyễn Tất Thành đã rời bến Nhà Rồng ra đi tìm đường cứu nước. Khi ấy, Người mới ngoài hai mươi tuổi. Không ai biết chuyến đi ấy sẽ kéo dài bao lâu. Không ai biết phía trước là bao nhiêu gian nan. Nhưng Người vẫn ra đi.Hơn ba mươi năm sau, Người trở về lãnh đạo cách mạng, rồi cùng dân tộc bước vào những năm tháng đầy thử thách. Cuộc đời riêng của Người gần như hòa vào cuộc đời của đất nước.Nếu một người trẻ hôm nay đứng trước bến Nhà Rồng và tưởng tượng về chàng thanh niên năm nào, có lẽ sẽ rất khó hình dung hết sự can đảm của quyết định ấy. Một người trẻ rời quê hương, đi đến một thế giới xa lạ, mang theo một câu hỏi lớn: Làm thế nào để dân tộc mình được tự do?Câu hỏi ấy đã theo Người suốt cuộc đời.

Ngày nay, chúng tôi được sinh ra trong hòa bình. Chúng tôi đến trường, được học tập, được lựa chọn nghề nghiệp, được theo đuổi ước mơ. Những điều ấy đôi khi trở nên quen thuộc đến mức chúng tôi quên rằng thế hệ trước đã phải đánh đổi rất nhiều mới có được.Tôi là một sinh viên của thế hệ trẻ hôm nay. Tôi không sống trong chiến tranh và cũng không thể hiểu hết những đau thương mà cha ông đã trải qua. Nhưng tôi có thể lắng nghe. Tôi có thể tìm hiểu. Tôi có thể biết ơn. Và quan trọng hơn, tôi có thể sống có trách nhiệm hơn với những gì mình đang được hưởng.

Nhìn lại cuộc đời Hồ Chí Minh, tôi hiểu rằng lòng yêu nước không nhất thiết phải bắt đầu từ những điều quá lớn lao. Với Bác, lòng yêu nước bắt đầu từ tình yêu con người, từ mong muốn nhân dân được sống trong độc lập, tự do và hạnh phúc. Với thế hệ trẻ hôm nay, lòng yêu nước có thể được thể hiện bằng việc học tập nghiêm túc, sống tử tế, giữ gìn những giá trị tốt đẹp của dân tộc và không ngừng hoàn thiện bản thân để đóng góp cho quê hương, đất nước.Đôi dép cao su của Bác đã trở thành một hình ảnh khiến tôi suy nghĩ về những bước chân của con người. Bác đã đi rất xa, nhưng mục đích cuối cùng của những bước chân ấy vẫn là trở về với nhân dân, với Tổ quốc.

Hôm nay, chiến tranh đã lùi xa. Những người lính năm nào đã trở về hoặc đã nằm lại với đất mẹ. Những câu chuyện của họ dần trở thành ký ức. Nhưng ký ức chỉ thực sự có ý nghĩa khi thế hệ sau biết lắng nghe và tiếp nối.Tôi nghĩ, có lẽ điều đẹp nhất mà thế hệ trẻ có thể làm để tri ân Bác và những người đã hy sinh cho đất nước không phải là những lời nói thật lớn lao. Đó là sống sao cho mỗi ngày mình đều có ích hơn một chút; học tập nghiêm túc hơn một chút; biết yêu thương, sẻ chia và có trách nhiệm hơn với cộng đồng.Bởi những bước chân của thế hệ cha anh đã đưa dân tộc đi qua chiến tranh để đến với hòa bình. Còn bước chân của chúng tôi hôm nay phải đưa đất nước tiến về phía trước.Và đâu đó trong hành trình ấy, hình ảnh một người với bộ quần áo giản dị, đôi dép cao su và một cuộc đời dành trọn cho Tổ quốc vẫn nhắc chúng tôi rằng: lịch sử không chỉ là những điều đã xảy ra trong quá khứ. Lịch sử còn là trách nhiệm của mỗi thế hệ đối với tương lai.Tôi chưa từng được gặp Bác. Nhưng qua những câu chuyện về Người, tôi cảm nhận được một điều rất gần gũi: một con người vĩ đại không nhất thiết phải sống một cuộc đời xa cách với nhân dân. Có khi chính sự giản dị, lòng yêu thương và sự tận hiến mới làm nên vẻ đẹp lớn lao nhất.

Và hôm nay, khi nhìn lại những năm tháng “hoa lửa” đã đi qua, tôi càng hiểu rằng mình đang được sống trong một món quà vô giá: hòa bình.Món quà ấy được trao lại từ những bàn tay đã từng cầm súng, từ những người mẹ từng tiễn con ra trận, từ những người đã nằm xuống và từ một thế hệ đã dành cả tuổi trẻ để giành lấy độc lập, tự do.Trong số những con người ấy, Hồ Chí Minh là một biểu tượng lớn.Và câu chuyện về Người sẽ không chỉ thuộc về quá khứ.Nó còn là lời nhắc nhở dành cho những người trẻ hôm nay: hãy biết mình đang đứng trên nền hòa bình được xây dựng bằng bao nhiêu hy sinh, để từ đó sống xứng đáng hơn với Tổ quốc, với nhân dân và với những người đã đi trước.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Hồ Chí Minh (2011), Hồ Chí Minh toàn tập, tập 1–15, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.