-Đội quân tóc dài Bến Tre – Phong trào Đồng Khởi 1960

Trong phong trào Đồng Khởi lịch sử năm 1960 tại Bến Tre, sự xuất hiện của "Đội quân tóc dài" dưới sự chỉ đạo của Nữ tướng Nguyễn Thị Định đã trở thành một hiện tượng quân sự - chính trị độc nhất vô nhị trong lịch sử chiến tranh giải phóng dân tộc trên thế giới.

Năm 1959, chính quyền Ngụy Sài Gòn ban hành Đạo luật 10/59 lê máy chém khắp miền Nam, lê máy chém càn quét, bắt bớ và thảm sát hàng ngàn người dân yêu nước. Trước sự tàn bạo của kẻ thù, đầu năm 1960, Tỉnh ủy Bến Tre quyết định phát động phong trào Đồng Khởi. Dưới sự lãnh đạo trực tiếp của chị Nguyễn Thị Định (sau này là Nữ tướng, Phó Tổng Tư lệnh Quân giải phóng miền Nam), lực lượng phụ nữ Bến Tre đã tập hợp lại thành một đội quân đấu tranh chính trị và binh vận khổng lồ.

Hàng vạn phụ nữ nông dân miền Tây trong trang phục áo bà ba đen, khăn rằn quấn cổ, tay không cầm vũ khí nhưng mang theo ý chí căm thù ngút trời đã rầm rộ tiến công. Các chị rủ nhau tay bắt tay, kéo từng đoàn hàng ngàn người tiến thẳng vào các quận lỵ, thị xã Bến Tre để bao vây trụ sở chính quyền Ngụy. Dùng tình mẫu tử, lý lẽ chính nghĩa và sự kiên cường, các chị dũng cảm đứng trước nòng súng, lưỡi lê của lính Ngụy để đấu tranh trực diện: đòi dừng bắn phá, chống dồn dân lập ấp, đòi bồi thường nhân mạng và kêu gọi binh lính Ngụy buông súng trở về với nhân dân.

Khi bị kẻ thù dùng dùi cậy, hơi cay hay nổ súng đàn áp, "Đội quân tóc dài" không hề khiếp sợ mà ngẩng cao đầu, tràn lên ôm lấy nòng súng địch, biến cuộc đấu tranh chính trị thành một làn sóng cuồn cuộn làm tê liệt bộ máy cai trị của Ngụy quyền tại hàng loạt xã, huyện. Tên gọi "Đội quân tóc dài" do chính giới quân sự Mỹ - Ngụy hoảng sợ đặt ra. Sức mạnh đấu tranh kiên cường của Đội quân tóc dài Bến Tre đã trở thành ngọn đuốc lan rộng ra khắp chiến trường miền Nam, đưa phong trào cách mạng bước sang giai đoạn tiến công chiến lược.