Đôi vai gánh 245kg khí tài và hành trình 20 năm lặng thầm tìm đồng đội
Giới hạn của một con người không nằm ở tầm vóc thể xác, mà được định đoạt bởi lòng yêu nước và ý chí cách mạng. Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, lịch sử hậu cần quân sự Việt Nam đã ghi dấu một huyền thoại mang tên Nguyễn Bá Phụng - người con ưu tú của mảnh đất Phù Cát, tỉnh Bình Định. Trở thành chiến sĩ của Sư đoàn 3 Sao Vàng khi tuổi đời mười mươi với thân hình gầy gò chưa đầy 50kg, ông đã lập nên kỳ tích không tưởng khi gánh khối lượng vũ khí nặng 245kg vượt qua bom đạn để tiếp tế cho tiền tuyến. Bản hùng ca về người Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân này không dừng lại ở những con số phi thường nơi trận tiền, mà còn tiếp tục được viết nên giữa thời bình bằng một trái tim nhân ái bao la. Suốt phần đời còn lại, ông lặng thầm lặn lội khắp rừng sâu để quy tập hài cốt đồng đội và dang tay cưu mang những số phận bất hạnh. Cuộc đời của Nguyễn Bá Phụng chính là một tượng đài vẹn nguyên về phẩm chất cao đẹp của "Bộ đội Cụ Hồ", để lại lòng biết ơn sâu sắc và là tấm gương lớn cho thế hệ trẻ hôm nay noi theo.
Lòng quả cảm của Nguyễn Bá Phụng vốn được ươm mầm từ truyền thống yêu nước của quê hương Bình Định anh hùng. Ngay từ thuở thiếu niên, khi mới 12 tuổi, ông đã can đảm dấn thân vào con đường cách mạng với vai trò người giao liên mật, mưu trí chuyển phát tài liệu qua các đồn bốt bủa vây của địch. Đến tuổi trưởng thành, ông hăng hái gia nhập đội du kích địa phương, bám đất giữ làng qua những trận chống càn nảy lửa. Bước ngoặt lớn đến vào năm 1965, khi cuộc chiến bước vào giai đoạn khốc liệt nhất, người thanh niên ngoài mươi tuổi ấy đã tình nguyện viết đơn nhập ngũ, chính thức đứng vào hàng ngũ Đại đội vận tải bộ thuộc Sư đoàn 3 Sao Vàng. Nơi núi rừng Khu 5 ác liệt, vóc dáng nhỏ bé của ông bắt đầu tôi luyện nên một chất thép phi thường.
Thời bấy giờ, tuyến đầu luôn trong tình trạng khát vũ khí và lương thực, đặt lên vai những người lính hậu cần áp lực ngàn cân. Dù chỉ sở hữu thể hình gầy gò với chiều cao 1m60 và cân nặng chưa đầy 50kg, Nguyễn Bá Phụng đã làm đảo lộn mọi định luật sinh học bằng năng suất mang vác tiệm cận mức không tưởng. Kỷ lục vô tiền khoáng hậu diễn ra trong một chiến dịch khẩn cấp, khi hai đồng đội đi cùng đổ bệnh sốt rét ác tính giữa rừng sâu. Không để mặt trận lỡ thời cơ nổ súng, ông quyết định chất toàn bộ khí tài của bạn lên lưng mình. Khối lượng hàng hóa nặng tới (245kg nặng gấp gần 5 lần trọng lượng cơ thể ) đã theo từng bước chân rớm máu của ông vượt qua những vách đá dựng đứng để đến đích an toàn, đúng giờ G. Danh hiệu "Kiện tướng mang vác" toàn quân từ đó đã gắn liền với tên tuổi của ông.
Bên cạnh nhiệm vụ vận tải, trên cương vị chỉ huy, ông luôn sẵn sàng giành lấy phần hiểm nguy về mình để bảo vệ đồng đội. Giữa trận pháo kích dữ dội của kẻ thù, ông không ngần ngại lấy thân mình làm lá chắn chở che cho thương binh, giữ vẹn nguyên sự sống cho đồng đội dẫu bản thân đầy thương tích. Vào mùa hè năm 1967 tại Đồi A4, ông đã tự tay buộc chặt thi thể hai tử sĩ lên lưng, cõng bộ suốt quãng đường rừng hiểm trở dưới tầm đạn pháo để đưa các anh về nơi an táng tôn nghiêm. Đến năm 1970, trước dòng nước xoáy hung dữ của sông Côn, ông lại xung phong chằng buộc hơn một tạ khí tài quanh người, bơi mở đường làm điểm tựa tinh thần cho toàn đội vượt sông. Chất thép của ông còn được khẳng định qua 14 trận trực tiếp giáp lá cà với
giặc, tiêu biểu là trận Đệ Đức năm 1972, khi ông chỉ huy mũi tấn công tiêu diệt 20 tên địch và thu giữ nhiều vũ khí hạng nặng.
Chiến tranh khép lại, ông Nguyễn Bá Phụng trở về quê hương thị trấn Ngô Mây với những vết thương chằng chịt của một bệnh binh. Thế nhưng, người lính ấy chưa từng ngơi nghỉ tinh thần phụng sự. Trong hơn hai mươi năm giữ vai trò Khu trưởng khu phố An Kim, ông đã tận tụy chăm lo từng bữa ăn, giấc ngủ cho nhân dân, đưa nơi đây trở thành khu phố văn hóa kiểu mẫu. Giữa đời thường, nhân cách của ông tỏa sáng qua những nghĩa cử thầm lặng mà vĩ đại. Ông trích phần lương hưu ít ỏi của mình để suốt 12 năm ròng rã tự tay chăm sóc, cơm cháo cho một cụ già tàn tật neo đơn trong vùng. Ông cưu mang, vận động xây nhà cho cha con người hàng xóm mắc bệnh tâm thần và lặn lội tìm hạnh phúc, cưới vợ cho người con trai để họ có một mái ấm nương tựa. Khi được phong tặng danh hiệu Anh hùng vào năm 2010, ở tuổi xế chiều, ông lại tiếp tục gom góp tiền mua chiếc xe máy cũ, bền bỉ lặn lội khắp các chiến trường xưa để tìm kiếm, xác minh và đưa hơn 1.000 hài cốt liệt sĩ về yên nghỉ trong lòng đất mẹ.
Đối với thế hệ học sinh ngày nay, cuộc đời của Anh hùng Nguyễn Bá Phụng chính là một cuốn sách giáo khoa sống động về giá trị làm người. Bài học đầu tiên các em nhận được chính là ý chí vượt lên nghịch cảnh; hình ảnh đôi vai trần gánh nặng gấp 5 lần thể trạng nhắc nhở học sinh không được lùi bước trước những áp lực học đường hay những khó khăn thử thách trong cuộc sống. Bài học tiếp theo là sự định vị về lý tưởng sống; việc nỗ lực học tập hôm nay không chỉ để mưu cầu tương lai cá nhân mà là để chuẩn bị tri thức, sẵn sàng gánh vác trách nhiệm xây dựng đất nước mai sau. Cuối cùng, cuộc đời ông dạy cho học sinh biết nuôi dưỡng lòng trắc ẩn, sự thấu cảm và sẻ chia đối với những số phận kém may mắn, từ đó tránh xa lối sống ích kỷ, vô cảm để trở thành những công dân có ích cho xã hội.
Nhìn lại chặng đường đã qua, cuộc đời của Anh hùng Nguyễn Bá Phụng là một tượng đài vẹn toàn, sáng ngời từ trong lửa đạn cho đến thời bình. Đôi vai gầy của ông đã gánh vác sứ mệnh lịch sử để giành lại độc lập, và trái tim vàng của ông đã sưởi ấm cho biết bao cuộc đời bất hạnh. Câu chuyện về người anh hùng đất Bình Định sẽ mãi là nguồn cảm hứng vô tận, là bài học sâu sắc nuôi dưỡng lòng tự hào dân tộc và khát vọng cống hiến cho các thế hệ tương lai vững bước trên con đường dựng xây đất nước.
