Đồn liên hợp cứ xây, cứ phá
Đồn liên hợp cứ xây, cứ phá
Theo Hiệp định Giơ-ne-vơ, mỗi bên cầu có hai đồn cảnh sát: đồn Hiền Lương, Cửa Tùng ở bờ Bắc và đồn Xuân Hòa, Cát Sơn ở bờ Nam, thường gọi là Đồn liên hợp. Số cảnh sát mỗi đồn quy định không quá 20 người. Hằng tháng vào ngày chẵn, một tổ 3 cảnh sát của ta mang sổ trực qua cầu sang bờ Nam. Vào ngày lẻ, một tổ 3 cảnh sát ngụy sang bờ Bắc trao đổi công tác. Ở đồn Cửa Tùng, mỗi tuần cảnh sát hai bên “đổi bờ” một lần với một tổ 6 người. Mỗi đồn thường xuyên có hai người trực, một ta một địch. Đến cuối tuần, hai bên cùng ký biên bản đổi bờ. Cuốn “sổ trực ban” đồn Cửa Tùng hiện vẫn còn được lưu giữ tại phòng truyền thống Vĩnh Linh. Gọi là đồn liên hợp nhưng cảnh sát ngụy thì luôn luôn gây thù hằn, chia rẽ. Rất nhiều lần cảnh sát ngụy nói xấu chế độ miền Bắc, đi đứng nghênh ngang, nói năng tục tĩu. Tháng 4-1955, một tổ cảnh sát ngụy sang bờ Bắc làm việc. Chúng lân la đến tổ dệt xăm (lưới) của phụ nữ Vĩnh Quang, nói xấu miền Bắc, lập tức bị các chị đáp lại thẳng thừng: “Các anh có mắt như mù, Mỹ-ngụy không độc ác sao có luật 10-59”? Vào dịp Tết năm 1960, cảnh sát ngụy qua đổi gác, chúng đến trường học phát kẹo cho học sinh, bị các em ném trả: “Cháu Bác Hồ không biết ăn kẹo Mỹ-Diệm!”.
Điều trớ trêu là chiến sĩ công an ta phải cùng đi với kẻ thù trên một con đò, ngồi cùng một bàn làm việc. Có những lúc địch dùng vũ lực thô bạo, khiêu khích đe dọa đến tính mạng, nhưng các chiến sĩ vẫn bình tĩnh, dũng cảm đấu trí, đấu lý, vạch mặt kẻ thù. Ngày 24-4-1962, bọn địch xúi linh mục và 150 giáo dân di cư ở bờ Nam tổ chức mít tinh phản đối chế độ miền Bắc, lập tức bị các chiến sĩ ta vạch mặt bằng những lời rất thuyết phục, buộc đám biểu tình phải giải tán. Ngày 28-4-1962, địch cho xe quay phim, chụp ảnh miền Bắc. Hai chiến sĩ công an Dưỡng và Trọng đang trực ban ở đồn Cát Sơn đã kiên quyết buộc bọn chúng phải rời khỏi đồn. Lối sống văn hóa và lòng nhân ái của chiến sĩ ta đã thức tỉnh nhiều tên sĩ quan và binh lính địch. Tháng 7-1959, hai cảnh sát đồn Cát Sơn qua đò đổi gác, thuyền bị gió lật chìm. Cảnh sát bờ Nam đứng nhìn đồng bọn bị nạn mà không cứu, cảnh sát đồn Cửa Tùng ở bờ Bắc đã nhanh chóng lao xuống sông cứu sống hai người. Hành động đó đã cảm hóa một số cảnh sát ngụy, làm phân hóa đội ngũ của chúng. Bởi thế mà hai đồn cảnh sát ngụy phía Nam thường xuyên thay đổi quân để đối phó. Nhờ đó, các chiến sĩ công an ta xây dựng được nhiều cơ sở nội tuyến trong lòng địch. Đồn công an Hiền Lương đã tiếp đón 900 đoàn khách quốc tế, 1.300 đoàn khách trong nước. Các đồng chí Lê Duẩn, Tôn Đức Thắng, Trường Chinh, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp đã đến đồn thăm hỏi, động viên cán bộ, chiến sĩ làm nhiệm vụ bảo vệ giới tuyến.
