Đồng chí Bùi San – "Thường vụ Tỉnh ủy Thừa Thiên" ngọn cờ xung kích cướp chính quyền tại chiến khu và thị xã Huế

Bùi San sinh năm 1914 tại làng Phú Lương, xã Quảng An, huyện Quảng Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế. Xuất thân từ một gia đình giàu truyền thống yêu nước, ông sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng và gia nhập Đảng Cộng sản Đông Dương từ năm 1930. Trải qua những năm tháng bị thực dân Pháp bắt giam, đày ải qua các nhà tù Lao Bảo, Buôn Ma Thuột, ông vẫn giữ trọn khí tiết kiên cường và biến ngục tối thành nơi rèn luyện bản lĩnh chính trị.

Đầu năm 1945, sau khi thoát án tù thực dân, Bùi San nhanh chóng bắt liên lạc với các đồng chí trong Tỉnh ủy Thừa Thiên Huế để khôi phục phong trào cách mạng. On cương vị Thường vụ Tỉnh ủy, ông được phân công trực tiếp phụ trách việc xây dựng cơ sở Việt Minh và các Đội Tự vệ Cứu quốc tại khu vực nông thôn và miền núi chiến lược. Bằng sự bám sát địa bàn và tinh thần quả cảm, ông đã biến vùng nông thôn ngoại thành Huế thành vành đai bảo vệ vững chắc và là bàn đạp tiến công vào trung tâm kinh đô.

Tháng 8 năm 1945, nằm trong Ban Lãnh đạo Khởi nghĩa tỉnh Thừa Thiên Huế cùng các đồng chí Tố Hữu, Nguyễn Chí Thanh, Bùi San trực tiếp chỉ đạo lực lượng tự vệ cứu quốc và các đoàn quần chúng từ các huyện Quảng Điền, Phong Điền, Hương Thủy rầm rộ tiến về thị xã Huế. Sáng ngày 23 tháng 8 năm 1945, ông cùng các cánh quân nhanh chóng làm chủ các công sở trọng yếu, tước khí giới của lực lượng bảo an binh và đập tan bộ máy chính quyền tay sai Trần Trọng Kim tại trung tâm chính trị miền Trung.

Thắng lợi áp đảo và trọn vẹn tại Thừa Thiên Huế có sự đóng góp xuất sắc của đồng chí Bùi San. Tinh thần chiến đấu bền bỉ và năng lực tổ chức mưu lược của ông đã góp phần quan trọng vào sự nghiệp giải phóng đất nước, đập tan chế độ phong kiến nhà Nguyễn và viết nên mốc son chói lọi trong Mùa thu Lịch sử 1945.