Đồng chí Dương Quảng Châu

Đồng chí Dương Quảng Châu (bí danh Dương Ngọc Chiến), sinh năm 1929, quê ở xã Quảng Châu, huyện Phù Tiên, tỉnh Hưng Yên.

Trước Cách mạng Tháng Tám, do hoàn cảnh thiếu đói, gia đình đồng chí phải rời quê lên Thái Nguyên làm ruộng thuê. Từ nhỏ, đồng chí đã phải sống trong cảnh khó khăn, vất vả để mưu sinh.

Năm 1948, đồng chí nhập ngũ, tham gia bộ đội địa phương, sau đó chuyển sang bộ đội chủ lực. Trong cuộc kháng chiến chống Pháp, suốt 5 năm chiến đấu, đồng chí tham gia nhiều chiến dịch lớn, từ Chiến dịch Biên giới đến Chiến dịch Điện Biên Phủ. Với cương vị chiến sĩ quân báo, đồng chí luôn nêu cao tinh thần dũng cảm, mưu trí, linh hoạt; điều tra tỉ mỉ, cụ thể; gặp địch là chủ động, kiên quyết tấn công và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.

Năm 1949, một mình đồng chí vào trinh sát bốt Bồng Lai, Hạ Trì (Hà Đông). Trong suốt 3 ngày bị địch bao vây, dù nhịn đói vẫn không nản, đồng chí đã khéo léo giả làm phu để lọt vào bốt trinh sát, rồi tìm cách thoát ra, trở về đơn vị báo cáo.

Trong Chiến dịch Biên giới năm 1950, trên đường từ Thất Khê về Khâu Lương, gặp tàn binh địch trốn trong rừng, đồng chí đã tổ chức anh em bao vây, vừa nổ súng uy hiếp, vừa kêu gọi đầu hàng, bắt sống 4 tên.

Năm 1953, đơn vị giao nhiệm vụ điều tra bốt Thái Đào (Bắc Giang), đồng chí chỉ huy một mũi, luồn lách vượt qua hai con đường có lính tuần tra, vượt sông Máng và 11 lớp hàng rào để vào sát vị trí địch, nắm bắt tình hình.

Cuối năm 1953, trên đường truy kích địch ở Mường Ngòi, đồng chí chỉ huy một tiểu đội vượt sông truy đuổi. Trong một ngày, đồng chí đã 9 lần dẫn đầu tiểu đội đánh tan một tiểu đoàn địch. Khi hết đạn, đồng chí sử dụng vũ khí thu được của địch để tiếp tục truy lùng những tên còn lẩn trốn.

Một lần khác, tại Nậm Bạc, tiểu đội của đồng chí truy kích địch từ sáng đến gần tối. Khi anh em vừa dừng lại ăn cơm thì 4 tên địch bất ngờ xuất hiện. Tên đi đầu giương súng định bắn, nhanh như cắt, đồng chí đã gạt được khẩu súng và dùng dao găm tiêu diệt tên này; 3 tên còn lại hoảng sợ xin hàng.

Hôm sau, khi tổ của đồng chí đang chuẩn bị đánh Nậm Ngà thì một đại đội địch ập đến nổ súng. Đồng chí chỉ huy anh em ẩn nấp, tổ chức bắn trả quyết liệt, tiêu diệt phần lớn lực lượng địch. Cùng lúc, đơn vị phía sau vận động lên bao vây. Lợi dụng tình hình hỗn loạn của địch, đồng chí xông ra bắt sống một tên, rồi kêu gọi đầu hàng, buộc 46 tên phải hạ vũ khí, thu 43 khẩu súng.

Trong trận đánh lấn tiêu diệt cứ điểm 206 ở giai đoạn hai Chiến dịch Điện Biên Phủ, bắt đầu từ đêm 15-4-1954, khi chiến hào của Trung đoàn 36 đã tiến gần hàng rào địch thì bị phát hiện. Địch dùng pháo binh, súng cối và hỏa lực mạnh bắn chặn quyết liệt. Tuy vậy, quân ta vẫn kiên quyết đào hào, tiến sát cứ điểm nhằm cắt đứt sân bay Mường Thanh.

Sáng 19-4-1954, trận địa đã hình thành với ba mũi tiến công áp sát cứ điểm 206. Địch tổ chức phản kích, huy động bộ binh và xe tăng lấp hào. Trước tình hình đó, Dương Quảng Châu cùng tiểu đội quân báo và lực lượng bảo vệ trận địa đã anh dũng bám trụ, đánh trả quyết liệt. Một quả pháo nổ gần khiến đồng chí bị gãy chân, không thể di chuyển, nhưng vẫn bình tĩnh chỉ huy, động viên anh em giữ vững trận địa.

Đêm 22-4, nắm thời cơ, các mũi tiến công của Trung đoàn 36 đồng loạt xung phong. Chỉ trong vòng một giờ chiến đấu, toàn bộ cứ điểm 206 bị tiêu diệt.

Với những chiến công và thành tích xuất sắc, ngày 7-5-1956, đồng chí Dương Quảng Châu được Đảng và Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, cùng Huân chương Quân công hạng Ba.