ĐỒNG CHÍ LÊ MAO – NGỌN CỜ ĐẦU CỦA PHONG TRÀO CÔNG NHÂN VINH – BẾN THỦY

Trong dòng lịch sử cách mạng của quê hương Nghệ An, đồng chí Lê Mao là một trong những cán bộ tiền bối tiêu biểu của phong trào công nhân và phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh 1930–1931. Từ một người công nhân trưởng thành trong cuộc sống lao động đầy gian khổ, đồng chí đã trở thành người cán bộ lãnh đạo có nhiều đóng góp quan trọng trong việc xây dựng cơ sở Đảng, tổ chức và vận động công nhân, nông dân đứng lên đấu tranh.

Lê Mao tên thật là Lê Viết Mao, sinh năm 1903 tại phố Đệ Thập, nay thuộc phường Bến Thủy, thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An. Sinh ra trong một gia đình nghèo, từ nhỏ đồng chí đã sớm phải đối mặt với những khó khăn của cuộc sống. Năm 12 tuổi, sau khi cha mất, Lê Mao phải bỏ học để vào làm việc tại Nhà máy Diêm. Chính những năm tháng lao động vất vả đã giúp đồng chí thấu hiểu sâu sắc cuộc sống cơ cực của người công nhân và người lao động.

Từ những năm đầu tuổi trẻ, Lê Mao đã thể hiện tinh thần ham học hỏi và ý thức quan tâm đến cuộc sống của những người xung quanh. Đồng chí cùng bạn bè tìm đọc sách báo, trao đổi về tình hình đất nước và thế giới, đồng thời tuyên truyền, vận động công nhân nâng cao nhận thức. Khi công nhân gặp khó khăn, đồng chí luôn tìm cách giúp đỡ, từ đó nhận được sự tin tưởng và yêu quý của anh em trong nhà máy.

Năm 1925, sau khi Hội Phục Việt ra đời tại Vinh – Bến Thủy, Lê Mao nhanh chóng tham gia và xây dựng cơ sở trong công nhân. Đồng chí vận động công nhân tham gia các tổ chức tương tế, ái hữu, khuyến khích họ học chữ Quốc ngữ và từng bước nâng cao ý thức đoàn kết, đấu tranh đòi quyền lợi chính đáng.

Từ năm 1927, khi những tư tưởng cách mạng mới, trong đó có chủ nghĩa Mác – Lênin, ngày càng được truyền bá vào Nghệ Tĩnh, Lê Mao tích cực tiếp thu và hoạt động theo đường lối cách mạng. Đồng chí trở thành một cán bộ cốt cán trong phong trào công nhân Vinh – Bến Thủy, góp phần xây dựng lực lượng cách mạng trong các nhà máy và khu vực lao động.

Sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời đầu năm 1930, tổ chức cộng sản tại Nhà máy Diêm do Lê Mao đứng đầu được chuyển thành chi bộ Đảng và đồng chí giữ vai trò Bí thư. Tháng 3 năm 1930, Lê Mao được cử làm Ủy viên Thường trực Phân cục Trung ương Đảng tại Trung kỳ, phụ trách phong trào công nhân; đồng thời phụ trách Tỉnh bộ Vinh.

Dưới sự lãnh đạo của đồng chí, nhiều cơ sở Đảng được xây dựng trong công nhân và nông dân ở khu vực Vinh – Bến Thủy và các vùng lân cận. Đặc biệt, ngày 19/4/1930, Lê Mao lãnh đạo hơn 400 công nhân Nhà máy Diêm tổ chức đình công, đấu tranh đòi tăng lương, giảm giờ làm và các quyền lợi chính đáng. Cuộc đấu tranh trở thành một dấu mốc quan trọng của phong trào công nhân sau khi Đảng ra đời.

Đỉnh cao trong hoạt động của Lê Mao là việc trực tiếp lãnh đạo phong trào đấu tranh của công nhân, nông dân Vinh – Bến Thủy trong những ngày đầu của phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh. Ngày 1/5/1930, khoảng 1.200 nông dân từ nhiều địa phương kéo về Vinh phối hợp với công nhân đấu tranh đòi các quyền lợi về kinh tế, xã hội. Cuộc biểu tình bị thực dân Pháp đàn áp đẫm máu, nhưng tinh thần đấu tranh của công nhân và nông dân không vì thế mà khuất phục.

Từ Vinh – Bến Thủy, phong trào tiếp tục lan rộng sang nhiều địa phương ở Nghệ An và Hà Tĩnh, góp phần tạo nên cao trào cách mạng Xô viết Nghệ Tĩnh 1930–1931. Trong quá trình ấy, Lê Mao luôn bám sát cơ sở, trực tiếp tuyên truyền, vận động và tổ chức quần chúng, trở thành một trong những cán bộ lãnh đạo quan trọng của phong trào cách mạng ở Trung Kỳ.

Cuối tháng 9/1930, đồng chí được cử đi dự Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ nhất tại Hương Cảng và được bầu làm Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Đến tháng 4/1931, tại Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ hai, đồng chí được bầu làm Ủy viên chính thức Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Sau đó, đồng chí được phân công giữ chức Bí thư Xứ ủy Trung kỳ.

Ngày 1/5/1931, trong khi phong trào đấu tranh của công nhân, nông dân Nghệ – Tĩnh tiếp tục diễn ra mạnh mẽ, đồng chí Lê Mao đã anh dũng hy sinh khi đang trên đường làm nhiệm vụ tại khu vực Bến phà 6, bên bờ Bắc sông Lam. Đồng chí ra đi khi mới 28 tuổi, để lại niềm tiếc thương sâu sắc trong đồng chí, đồng đội và nhân dân quê hương.

Cuộc đời hoạt động cách mạng của Lê Mao tuy ngắn ngủi nhưng để lại dấu ấn sâu đậm trong lịch sử phong trào công nhân và phong trào Xô viết Nghệ Tĩnh. Từ một người thợ trong nhà máy, đồng chí đã trở thành cán bộ lãnh đạo của Đảng, luôn gần gũi với quần chúng, biết lắng nghe, vận động và tập hợp nhân dân.

Thông điệp

Tuổi trẻ hôm nay cần biết trân trọng lịch sử, chủ động học tập, rèn luyện bản lĩnh, sống có trách nhiệm và biết đóng góp cho cộng đồng. Giữ gìn truyền thống không chỉ là nhớ về những người đi trước, mà còn là biến những giá trị tốt đẹp ấy thành động lực để xây dựng quê hương Nghệ An ngày càng phát triển.