ĐỒNG CHÍ LÊ VĂN CƯƠNG (LÊ MINH CƯƠNG) – NGƯỜI BÍ THƯ KIÊN TRUNG, NGỌN LỬA KHÔNG TẮT CỦA ĐẠI ĐIỀN ANH HÙNG
Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954, đất nước tạm thời chia cắt hai miền. Ở miền Nam, chính quyền Ngô Đình Diệm phản bội cam kết hiệp thương tổng tuyển cử, mở ra phong trào “tố cộng, diệt cộng” khốc liệt nhằm tận diệt lực lượng cách mạng. Tại huyện Thạnh Phú, xã Đại Điền trở thành một trong những địa bàn bị địch khủng bố nặng nề nhất.
Trong những năm 1957–1959, hàng loạt cơ sở cách mạng bị đánh phá, nhiều cán bộ, đảng viên bị bắt, bị giết. Trước tình hình đó, Chi bộ Đại Điền chỉ còn lại vài đồng chí kiên trung bám trụ. Giữa lúc hiểm nguy ấy, đồng chí Lê Văn Cương (tên gọi khác là Lê Minh Cương) – người con của ấp Hòa, xã Đại Điền – vẫn kiên cường ở lại, lãnh đạo phong trào trong điều kiện hết sức gian khổ.
Sinh năm 1923, sớm giác ngộ cách mạng, đồng chí Cương tham gia hoạt động từ năm 1952, từng giữ chức Bí thư Chi bộ xã Đại Điền. Dưới sự chỉ đạo của đồng chí, Chi bộ chia làm hai bộ phận: một hoạt động công khai do đồng chí Nguyễn Văn Bền (Tám Thắm) phụ trách, một hoạt động bí mật do đồng chí Cương trực tiếp chỉ huy.
Những năm tháng ấy, đồng chí và đồng đội sống trong hầm bí mật, ban ngày ẩn nấp, ban đêm len lỏi khắp xóm làng tuyên truyền, vận động nhân dân, khôi phục cơ sở Đảng. Để trừng trị bọn tay sai phản động, Chi bộ tổ chức “Đội trừ gian” – một lực lượng nhỏ, gan dạ, chuyên đánh vào bọn chỉ điểm, ác ôn. Nhờ đó, phong trào ở Đại Điền từng bước hồi sinh, giữ vững được “ngọn lửa đỏ” giữa thời kỳ đen tối nhất.
Đầu năm 1959, đồng chí Lê Văn Cương tiếp tục được tín nhiệm giữ chức Bí thư Chi bộ hợp nhất, chuẩn bị cho cuộc khởi nghĩa theo tinh thần Nghị quyết 15 của Trung ương Đảng. Đêm 17 tháng 1 năm 1960, Đại Điền cùng khắp Bến Tre vùng dậy trong phong trào Đồng khởi. Trong trận chiến ác liệt ngày mồng 10 tháng Giêng năm Canh Tý (6/2/1960) tại ấp Phong, đồng chí Lê Văn Cương đã anh dũng hy sinh, khi mới 37 tuổi đời.
Máu của đồng chí đã hòa vào lòng đất quê hương, làm rạng danh Đại Điền anh hùng.
Người vợ kiên trung – Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Lan
Vợ của đồng chí là Mẹ Việt Nam Anh hùng Nguyễn Thị Lan, sinh năm 1919 tại ấp Quí Thạnh, xã Quới Điền, huyện Thạnh Phú. Sau khi chồng hy sinh, mẹ vẫn tiếp tục con đường cách mạng, tham gia Đội biệt động thành Sài Gòn từ năm 1960, là đảng viên kiên trung, bị địch bắt giam và hy sinh năm 1970 trong nhà tù của địch.
Mẹ Lan và đồng chí Lê Minh Cương có ba người con trai, cả ba đều tham gia cách mạng, trong đó người con út Lê Minh Hậu (tên gọi Minh Chiến), sinh năm 1953, đã hy sinh năm 1967 khi mới 14 tuổi, đến nay vẫn chưa tìm được hài cốt.
Với những cống hiến và sự hy sinh to lớn ấy, Mẹ Nguyễn Thị Lan được Nhà nước truy tặng danh hiệu “Bà mẹ Việt Nam Anh hùng” vào ngày 24 tháng 4 năm 1996.
Gia đình đồng chí Lê Văn Cương – Mẹ Nguyễn Thị Lan là biểu tượng của lòng trung thành, tinh thần bất khuất và sự hy sinh trọn vẹn vì độc lập dân tộc.
Ngọn lửa được tiếp nối – Công trình Thanh niên mang tên Cầu “Lê Minh Cương”
Ngày nay, trên mảnh đất quê hương ấp Hòa, có một cây cầu mang tên Lê Minh Cương – một công trình thanh niên do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh thực hiện. Cây cầu không chỉ nối liền đôi bờ, mà còn nối dài truyền thống cách mạng, gợi nhắc cho thế hệ trẻ về tấm gương của người Bí thư xã năm xưa – người đã sống trọn đời cho Đảng, cho nhân dân và quê hương Đại Điền anh hùng.
Đồng chí Lê Văn Cương (Lê Minh Cương) – người Bí thư kiên trung, người chiến sĩ cộng sản gan dạ, đã để lại trong lòng nhân dân Đại Điền ngọn lửa niềm tin không bao giờ tắt.
Từ cuộc đời của đồng chí và gia đình anh hùng của mẹ Nguyễn Thị Lan, thế hệ hôm nay thêm tự hào, thêm ý chí và trách nhiệm trong hành trình dựng xây quê hương Đại Điền giàu đẹp, văn minh.
