Đồng chí Lê Xoay – Người Bí thư đầu tiên của Ban Cán sự liên tỉnh Vĩnh Yên – Phúc Yên

Đồng chí Lê Xoay – Người Bí thư đầu tiên của Ban Cán sự liên tỉnh Vĩnh Yên – Phúc Yên

Lịch sử cách mạng của quê hương Vĩnh Phúc gắn liền với sự cống hiến của nhiều cán bộ, đảng viên kiên trung, những người đã đặt nền móng cho phong trào cách mạng ở địa phương ngay từ những năm đầu dưới sự lãnh đạo của Đảng. Trong số đó, đồng chí Lê Xoay là một trong những cán bộ tiêu biểu của thời kỳ tiền khởi nghĩa, người có nhiều đóng góp trong việc xây dựng tổ chức Đảng và phát triển phong trào cách mạng trên địa bàn Vĩnh Yên – Phúc Yên.

Cuộc đời hoạt động cách mạng của đồng chí tuy ngắn ngủi nhưng đã để lại dấu ấn sâu sắc trong lịch sử Đảng bộ tỉnh Vĩnh Phúc, trở thành tấm gương sáng về lòng yêu nước, tinh thần kiên trung và sự hy sinh vì độc lập dân tộc.

Đồng chí Lê Xoay, tên thật là Lê Phúc Thành, sinh năm 1912 tại làng Yên Nhiên, tổng Thượng Trưng, phủ Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Yên (nay thuộc xã Vũ Di, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc).

Sinh ra trong một gia đình nông dân, đồng chí sớm chứng kiến cảnh lầm than của nhân dân dưới ách thống trị của thực dân, phong kiến. Chính điều đó đã hun đúc trong đồng chí lòng yêu nước và ý chí đấu tranh giành độc lập cho dân tộc.

Những năm cuối thập niên 1930, khi phong trào cách mạng phát triển mạnh ở Bắc Kỳ, đồng chí tích cực gây dựng cơ sở cách mạng tại địa phương. Năm 1939, đồng chí tham gia xây dựng tổ chức quần chúng yêu nước và phát triển lực lượng cách mạng tại huyện Lập Thạch, góp phần mở rộng ảnh hưởng của Đảng trong quần chúng nhân dân.

Cuối năm 1939, đồng chí trực tiếp tham gia thành lập chi bộ Đảng tại khu vực Dẫn Tự, Hòa Lạc và Thượng Trưng (thuộc huyện Vĩnh Tường ngày nay), tạo nền tảng cho sự phát triển của phong trào cách mạng tại địa phương.

Đầu năm 1940, đồng chí được giao phụ trách phong trào cách mạng tại hai tỉnh Vĩnh Yên và Phúc Yên. Với tinh thần trách nhiệm cao, đồng chí đã tích cực xây dựng các cơ sở bí mật, phát triển tổ chức Đảng, vận động quần chúng tham gia các đoàn thể cứu quốc và chuẩn bị lực lượng cho cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc.

Trước yêu cầu phát triển phong trào cách mạng, đồng chí được giao trọng trách giữ cương vị Bí thư đầu tiên của Ban Cán sự liên tỉnh Vĩnh Yên – Phúc Yên, tiền thân của Đảng bộ tỉnh Vĩnh Phúc ngày nay. Trên cương vị này, đồng chí đã cùng các đồng chí trong Ban Cán sự lãnh đạo, chỉ đạo phong trào cách mạng vượt qua nhiều khó khăn, góp phần giữ vững ngọn lửa đấu tranh trên địa bàn.

Cuối năm 1941, đồng chí được điều động tham gia Khu ủy Khu Đ, sau đó tiếp tục nhận nhiệm vụ tại căn cứ Bắc Sơn – Vũ Nhai, một trong những căn cứ cách mạng quan trọng của cả nước trong thời kỳ chuẩn bị Tổng khởi nghĩa.

Trong quá trình hoạt động bí mật, đồng chí nhiều lần đối mặt với sự truy lùng gắt gao của thực dân Pháp. Năm 1942, đồng chí bị địch bắt và hy sinh khi mới tròn 30 tuổi. Sự hy sinh của đồng chí là mất mát to lớn đối với phong trào cách mạng ở Vĩnh Yên – Phúc Yên, nhưng cũng góp phần thắp sáng tinh thần yêu nước và ý chí đấu tranh của các thế hệ cán bộ, đảng viên sau này.

Để ghi nhớ công lao của đồng chí, tỉnh Vĩnh Phúc đã đặt tên đường Lê Xoay tại thành phố Vĩnh Yên và thành phố Phúc Yên; đồng thời Trường THPT Lê Xoay tại huyện Vĩnh Tường cũng mang tên đồng chí. Đây là sự tri ân đối với người chiến sĩ cộng sản đã có nhiều đóng góp trong việc xây dựng phong trào cách mạng ở quê hương.

Cuộc đời hoạt động cách mạng của đồng chí Lê Xoay là biểu tượng của lòng trung thành với lý tưởng cách mạng, tinh thần kiên cường và ý chí cống hiến vì độc lập, tự do của dân tộc.

Ngày nay, noi gương các thế hệ cán bộ tiền bối như đồng chí Lê Xoay, mỗi cán bộ, đảng viên và nhân dân cần tiếp tục phát huy truyền thống yêu nước, đoàn kết, đổi mới, sáng tạo; tích cực học tập, lao động và công tác, góp phần xây dựng quê hương Vĩnh Phúc ngày càng giàu đẹp, văn minh.