Đồng chí Nguyễn Đức Cảnh là người có nhiều đóng góp cho công tác tư tưởng, tổ chức của Đảng
Trong quá trình hoạt động cách mạng, đồng chí Nguyễn Đức Cảnh thường xuyên giáo dục, bồi dưỡng lập trường, quan điểm, ý thức tổ chức cho giai cấp công nhân; củng cố mối quan hệ mật thiết giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân; trung thành với chủ nghĩa quốc tế vô sản.
Khi làm Bí thư Tỉnh bộ Hội Việt Nam Thanh niên Hải Phòng, là Ủy viên Ban Chấp hành Kỳ bộ, làm Bí thư Khu bộ Hải Phòng và thời gian công tác ở Xứ ủy Trung Kỳ, đồng chí Nguyễn Đức Cảnh đã mở nhiều lớp huấn luyện chính trị đào tạo cán bộ xuất thân từ công nhân. Với trình độ lý luận, thực tiễn sâu sắc, bản lĩnh chính trị vững vàng và những trải nghiệm trong phong trào công nhân, đồng chí Nguyễn Đức Cảnh đã giúp các học viên dễ dàng tiếp thu bài giảng, nắm vững được lý luận, phương pháp và đường lối chiến lược, sách lược cách mạng của Đảng. Kết hợp giữa lý luận và thực tiễn, sau khi được huấn luyện, đồng chí phân công học viên vào các xóm thợ, xưởng máy, ra vùng ngoại thành và vùng mỏ để tuyên truyền, xây dựng cơ sở. Nhiều cán bộ do đồng chí Nguyễn Đức Cảnh bồi dưỡng, đào tạo, sau này đã trở thành những lãnh đạo xuất sắc của Đảng, của phong trào công nhân.
Sau khi Đông Dương Cộng sản Đảng ra đời, phong trào đấu tranh của công nhân khu mỏ lên cao, bên cạnh mặt tích cực cũng xuất hiện những khuynh hướng lệch lạc: manh động tiểu tư sản, coi trọng việc vận động công nhân thợ cơ khí, xem nhẹ việc vận động công nhân tầng, lò. Đồng chí Nguyễn Đức Cảnh đã kịp thời cử đồng chí Nguyễn Văn Cừ đến khu mỏ kiểm tra tình hình, bổ khuyết, uốn nắn những lệch lạc, thiếu sót của phong trào, đưa phong trào tiếp tục phát triển đúng hướng. Nhờ sự chỉ đạo kịp thời đó của đồng chí, phong trào công nhân mỏ đã phát triển nhanh, luôn bám sát đường lối của Đảng.
Đồng chí Nguyễn Đức Cảnh là một trong những cán bộ tuyên huấn đầu tiên của Đảng ta với nhiều đóng góp xuất sắc. Sau khi dự lớp huấn luyện của Tổng bộ hội Việt Nam Thanh niên cách mạng, đồng chí tích cực truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin nhằm giác ngộ quần chúng, làm cho quần chúng tin tưởng vào thắng lợi tất yếu của cách mạng, đoàn kết tập hợp dưới ngọn cờ cách mạng, đấu tranh chống thực dân và phong kiến.
Thời gian làm Bí thư Đảng bộ Đông Dương Cộng sản Đảng Hải Phòng, Nguyễn Đức Cảnh đã viết nhiều tài liệu tuyên truyền, chỉ đạo phong trào cách mạng. Tháng 5 năm 1929, báo "Cờ đỏ" xuất bản số 2 tuyên truyền cho việc thành lập Đảng Cộng sản; ngày 15 tháng 10 năm 1929, báo "Sao đỏ" số 1 của Đảng bộ Hải Phòng ra đời, đồng chí Nguyễn Đức Cảnh trực tiếp phụ trách và đảm nhiệm hầu hết các bài viết trên báo. Tháng 01 năm 1930, đồng chí Nguyễn Đức Cảnh đứng ra tổ chức in ấn, tuyên truyền, phổ biến sâu rộng trong giai cấp công nhân và nhân dân lao động cuốn sách "Sự nghiệp cách mạng của Lênin". Đây là cuốn tiểu sử, đồng thời cũng là cuốn sách lý luận phân tích chủ nghĩa Mác - Lênin.
Mặc dù bị thực dân Pháp lùng sục, vây bắt nhưng dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của đồng chí Nguyễn Đức Cảnh, truyền đơn, áp phích, cờ đỏ búa liềm vẫn xuất hiện ở nhiều nơi để chào mừng sự ra đời của Đảng; báo chí và tập san bí mật vẫn lưu hành, những cuộc đình công, bãi công của công nhân vẫn liên tiếp nổ ra. Bên cạnh những khẩu hiệu đấu tranh đòi quyền sống, là những khẩu hiệu ủng hộ nước Nga Xô viết, phản đối thực dân Pháp khủng bố các chiến sĩ tham gia khởi nghĩa Yên Bái, phản đối khủng bố “trắng”, đồng chí còn thành lập đội tuyên truyền xung phong gồm những người dũng cảm, có năng lực diễn thuyết trước đông đảo quần chúng, cổ vũ quần chúng tham gia đấu tranh cách mạng.
Đồng chí đã viết cuốn sách "Trả lời Kơrôteme", được in và phát hành rộng rãi để vạch trần bộ mặt thật của bọn thực dân cướp nước và bè lũ tay sai bán nước. Với những lập luận chặt chẽ, lý lẽ đanh thép, những dẫn chứng cụ thể, sinh động, cuốn sách đập tan những luận điểm ngụy biện, xuyên tạc, vu khống chủ nghĩa cộng sản và công xã Quảng Châu của tên thực dân cáo già Kơrôteme. Đây là một đòn chính trị đánh mạnh vào bọn thực dân, củng cố niềm tin cho công nhân và nông dân vào sự nghiệp cách mạng.
Từ tháng 5 - 1930, trên cương vị Bí thư Xứ ủy Trung kỳ, Nguyễn Đức Cảnh tăng cường đi đến các cơ sở để tuyên truyền, giáo dục và động viên đảng viên, quần chúng giữ vững niềm tin, bảo vệ Đảng trước sự truy nã, bắt bớ của kẻ thù. Nguyễn Đức Cảnh viết nhiều tài liệu tuyên truyền, trong số đó có nhiều bài in trên báo "Người lao khổ", báo "Tiến lên"; xây dựng, phát triển hệ thống báo Đảng từ xứ đến tỉnh và các cơ sở. Cơ quan Xứ ủy Trung kỳ, ngoài tờ báo "Người lao khổ" còn có báo "Công nông binh", "Chỉ đạo", "Vô sản" và "Tin tranh đấu Trung kỳ". Tỉnh ủy Nghệ An có báo "Tiến lên", Tỉnh ủy Hà Tĩnh có báo "Công nông binh", "Bước tới". Các huyện ủy đều có báo riêng: "Nhà quê"(Thanh Chương), "Gương vô sản"(Anh Sơn), "Dân nghèo"(Nghi Lộc), "Giác ngộ"(Nam Đàn), "Sản nghiệp"(Quỳnh Lưu), "Tự cứu"(Can Lộc), "Tiếng gọi"(Đức Thọ), "Bước tới"(Cẩm Xuyên)... Những tờ báo đó và các tài liệu tuyên truyền khác đã góp phần cổ vũ phong trào đấu tranh của quần chúng, bảo vệ Đảng; chống lại mọi âm mưu và hành động chống phá của kẻ thù.
Tháng 10 - 1930, Nguyễn Đức Cảnh được Trung ương cử vào tăng cường cho Xứ uỷ Trung Kỳ - nơi phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp đang diễn ra rầm rộ trên nhiều địa phương thuộc hai tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh. Tại địa bàn mới, đồng chí vừa tìm hiểu tình hình, vừa ngày đêm cùng anh em lăn lộn với phong trào. Trong lúc này, hoạt động của các nhà máy ở vùng Bến Thuỷ rất khó khăn. Diện tích làng Yên Dũng Hạ lúc bấy giờ chưa đầy 5 cây số vuông, nhưng giặc Pháp đã xây dựng 2 đồn lính khố xanh, khố đỏ để khống chế và đàn áp cách mạng. Trước âm mưu khủng bố điên cuồng của địch, phong trào Xô Viết Nghệ - Tĩnh đứng trước thử thách vô cùng khốc liệt. Không ít các cơ sở đảng ở địa phương bị mất liên lạc, phải tạm ngừng hoạt động. Tại Trung Kỳ, mật thám Pháp mở nhiều cuộc vây ráp các cơ sở để lùng bắt các chiến sĩ cộng sản, trong đó người có tên gọi “Bé Con”- mật danh của Nguyễn Đức Cảnh. Cuối tháng 4 năm 1931, trên đường về cơ sở, đồng chí bị địch bắt tại làng Yên Dũng Hạ (nay là phường Hưng Thuỷ - Thành phố Vinh), sau đó bị địch giải về nhà tù Hoả Lò - Hà Nội.
Những ngày sống trong xà lim án chém, dù biết thời gian còn lại rất ngắn ngủi, Nguyễn Đức Cảnh vẫn dành hết sức lực cho các mạng; bởi lẽ, anh vẫn vững tin vào lý tưởng của Đảng, vào giai cấp công nhân. Bằng những trải nghiệm phong phú về đời sống công nhân và những kinh nghiệm trong công tác vận động, tổ chức, công nhân, công tác xây dựng Đảng, Nguyễn Đức Cảnh đã dồn góp hết trí lực của mình viết tác phẩm “Công nhân vận động” trong điều kiện bị kẻ thù giam cầm. Trước ngày kẻ thù hành quyết, Nguyễn Đức Cảnh không chỉ thể hiện rõ trình độ lý luận cao, năng lực tổng kết thực tiễn của một cán bộ lãnh đạo phong trào công nhân, mà còn thể hiện sự trung kiên, bất khuất của người chiến sĩ cộng sản trẻ tuổi.
05 giờ sáng ngày 31-7-1932, Nguyễn Đức Cảnh hiên ngang bước lên máy chém tại pháp trường bên bờ sông Lấp, trước cửa nhà Lao Hải Phòng. Cho đến giờ phút cuối của cuộc đời, Nguyễn Đức Cảnh vẫn giữ trọn lòng thuỷ chung, sắt son với Đảng, với dân tộc, vẫn vững một niềm tin tuyệt đối vào tương lai tất thắng của cách mạng. Sự hy sinh anh dũng của người chiến sĩ cộng sản trẻ tuổi đã góp phần tô thắm thêm truyền thống cách mạng của Đảng, của dân tộc, nêu tấm gương sáng ngời cho các thế hệ về sự kiên trung, tinh thần đấu tranh bất khuất của người chiến sĩ cách mạng.
*
* *
Mảnh đất Thái Bình tự hào là quê hương sinh ra đồng chí Nguyễn Đức Cảnh - người chiến sĩ cộng sản trung kiên, nhà lãnh đạo kiệt xuất của cách mạng Việt Nam, người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Trong quá trình hoạt động cách mạng, dù ở bất cứ nơi đâu nhưng đồng chí vẫn luôn quan tâm và hướng về quê hương. Khắc ghi công lao của đồng chí Nguyễn Đức Cảnh, 87 năm qua, phát huy truyền thống yêu nước cách mạng; kiên cường, anh dũng trong chiến đấu; cần cù, sáng tạo trong lao động, Đảng bộ và nhân dân Thái Bình đã có những đóng góp to lớn cho sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và của dân tộc. Đặc biệt, trong hơn 30 năm thực hiện đường lối đổi mới đất nước, dưới ánh sáng nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc qua các nhiệm kỳ, Đảng bộ Thái Bình đã vận dụng và cụ thể hoá phù hợp với đặc điểm tình hình địa phương. Năm 2017 là năm thứ hai thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XIX, có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với việc thực hiện thành công các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế xã hội giai đoạn 2016-2020, Đảng bộ và nhân dân Thái Bình đã đạt được những thành tựu quan trọng và tương đối toàn diện trên các lĩnh vực. Kinh tế ổn định và đạt tốc độ tăng trưởng khá; cơ cấu tiếp tục chuyển dịch tích cực theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá. Tổng sản phẩm (GRDP) trên địa bàn đạt 45.482 tỷ đồng, tăng 11% so với năm 2016. Chương trình xây dựng nông thôn mới tiếp tục được quan tâm, chỉ đạo thực hiện theo hướng hiệu quả, bền vững. Đến nay, có 199 xã cơ bản đạt 19 tiêu chí nông thôn mới, trong đó 186 xã (chiếm 70,7% tổng số xã) và 01 huyện được công nhận đạt chuẩn quốc gia về nông thôn mới (tăng 22 xã so với năm 2016). Kết cấu hạ tầng được tăng cường, bộ mặt nông thôn có nhiều đổi mới; chương trình nước sạch nông thôn tiếp tục được đẩy mạnh; các công trình nước sạch hoạt động ổn định, đảm bảo cung cấp nước sạch cho 100% các xã trên địa bàn tỉnh. Sự nghiệp văn hoá, thông tin, thể dục - thể thao có chuyển biến tích cực; an sinh xã hội được bảo đảm, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân được nâng lên. Giáo dục và đào tạo, khoa học và công nghệ có nhiều tiến bộ. Quy mô giáo dục và đào tạo tiếp tục được mở rộng. Chất lượng giáo dục toàn diện được nâng lên; công tác y tế, chăm sóc sức khỏe nhân dân, kế hoạch hóa gia đình được thực hiện có hiệu quả. Chính trị - xã hội được giữ vững; quốc phòng, an ninh, trật tự xã hội được tăng cường. Công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị có nhiều đổi mới; năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của các tổ chức đảng, hiệu lực, hiệu quả, quản lý, điều hành của chính quyền, chất lượng hoạt động của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân được nâng lên. Hoạt động, kỷ luật, kỷ cương của bộ máy hành chính từng bước nâng cao; công tác phòng, chống quan liêu, tham nhũng, lãng phí được đẩy mạnh. Tích cực chỉ đạo công tác cải cách hành chính, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, giải quyết nhanh hơn, hiệu quả hơn, chính xác hơn các thủ tục hành chính của công dân, doanh nghiệp và các nhà đầu tư.
Hướng tới kỷ niệm 110 năm Ngày sinh đồng chí Nguyễn Đức Cảnh (02/02/1908- 02/02/2018), các địa phương trong tỉnh đang dấy lên phong trào thi đua sôi nổi trên nhiều lĩnh vực. Bằng những hoạt động cụ thể, bằng những việc làm thiết thực, Đảng bộ và nhân dân Thái Bình mãi mãi khắc ghi tình cảm và lòng biết ơn sâu sắc đối với công lao to lớn của đồng chí, nguyện phấn đấu học tập tấm gương suốt đời hy sinh cho độc lập tự do, cho hạnh phúc của nhân dân; tiếp tục con đường mà Đảng, Bác Hồ và cả dân tộc đã lựa chọn. Tăng cường đoàn kết, nêu cao ý chí, tự lực, tự cường, vượt qua mọi khó khăn, thử thách, phát huy mọi tiềm năng, thế mạnh, chung sức đi lên cùng cả nước, phát triển phồn vinh, hạnh phúc.
Hình ảnh đồng chí Nguyễn Đức Cảnh - người học trò xuất sắc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, một trong những lãnh tụ xuất sắc của Đảng, người cộng sản kiên trung, người con ưu tú, kiên cường mãi in đậm trong lòng cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân tỉnh Thái Bình.



