Đồng chí Nguyễn Trọng Thu - Người chỉ huy xuất sắc của phong trào đấu tranh du kích tại xã Chấn Hưng
Đồng chí Nguyễn Trọng Thu (1917 - 2013) quê ở thôn Xuân Trại, xã Chấn Hưng. Đồng chí là Trung đội trưởng Trung đội du kích xã Chấn Hưng trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp và là một trong những người chỉ huy trận đánh Cầu Hồ (tháng 9/1951).
Từ trước Cách mạng Tháng Tám năm 1945, đồng chí Nguyễn Trọng Thu đã được tiếp xúc với tư tưởng cách mạng, tích cực tham gia các hoạt động yêu nước. Tháng 6/1945, đồng chí tham gia đội tự vệ cứu quốc thuộc tổng Xuân Úc, góp sức cùng Nhân dân tổng Xuân Úc giành chính quyền.
Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, lực lượng vũ trang địa phương không ngừng phát triển. Xã Chấn Hưng có hai đại đội tự vệ chiến đấu gồm 120 cán bộ, chiến sĩ. Đồng chí Nguyễn Trọng Thu là một trong 3 người trực tiếp chỉ huy lực lượng tự vệ chiến đấu của xã.
Đầu tháng 7/1946, đồng chí Nguyễn Trọng Thu là một trong 4 cán bộ của xã được cử tham gia lớp tập huấn quân sự do huyện tổ chức. Sau tập huấn, đồng chí cùng các đồng chí chỉ huy khác tổ chức huấn luyện quân sự cho lực lượng tự vệ toàn xã, góp phần nâng cao năng lực và kỹ thuật chiến đấu của lực lượng dân quân địa phương.
Năm 1947, Xã đội Chấn Hưng được thành lập. Đồng chí Nguyễn Trọng Thu giữ chức Xã đội phó. Cũng trong khoảng thời gian này, trung đội du kích xã Chấn Hưng được thành lập, gồm 36 đồng chí. Đồng chí Nguyễn Trọng Thu đảm nhiệm cương vị Trung đội trưởng, trực tiếp chỉ huy nhiều trận đánh trên địa bàn xã.
Đầu năm 1950, thực dân Pháp huy động lực lượng lớn ồ ạt đánh chiếm vào địa bàn Tiên Lãng. Ngày 12/9/1950, tổ du kích gồm có đồng chí Nguyễn Trọng Thu cùng các đồng chí Nguyễn Thế Dem (Rem), Nguyễn Thế Lạc và đồng chí Đặc đánh địch trên đường đi Đông Côn. Kết quả, đồng chí Thu và đồng đội đã giật mìn tiêu diệt 2 tên, làm bị thương 1 tên địch.
Trong quá trình chiến đấu, đồng chí thể hiện bản lĩnh chính trị vững vàng, là người gan dạ, mưu trí, quyết đoán và được Nhân dân tin yêu, che chở, thường xuyên cung cấp thông tin về hoạt động của địch. Tham gia nhiều trận đánh, đồng chí đã góp phần tiêu diệt và làm bị thương hàng chục tên địch, trở thành nỗi khiếp sợ của quân địch trên địa bàn Chấn Hưng. Đồn trưởng bốt Thúy Nẻo tên Khuynh là một tên ác ôn khét tiếng. Tên Khuynh đã giết hại rất nhiều cán bộ, du kích, Nhân dân và treo giải thưởng để lấy mạng đồng chí Thu. Trước những tội ác của hắn, đồng chí Nguyễn Trọng Thu đã thề quyết tâm tiêu diệt bằng được tên đồn trưởng ác ôn này. Sau nhiều lần theo dõi, phục kích, tháng 01/1951, tên Khuynh cùng đồng bọn lọt vào trận địa do bộ đội Hùng Thắng và du kích 3 xã khu IV Tiên Lãng bày trận. Bị đánh bất ngờ, tên Khuynh cố tháo chạy thoát thân nhưng vẫn bị các chiến sĩ của ta tiêu diệt.
Một trong những chiến công tiêu biểu của đồng chí là trận phục kích Cầu Hồ. Tối ngày 08/9/1951, nhận được nguồn tin có một tiểu đội lính ở bốt Vân Đô càn vào thôn Xuân Úc, bộ đội Hùng Thắng phối hợp cùng du kích Chấn Hưng dưới sự lãnh đạo của đồng chí Nguyễn Trọng Thu và các đồng chí Phan Long, Vũ Ước, Vũ Văn Hữu đã bố trí phục kích từ đình Đoài đến Cầu Hồ. Khi địch trở ra, chúng lọt vào trận địa, quân ta nổ súng tấn công. Địch bất ngờ, lo sợ và nhanh chóng tháo chạy về đồn. Sau trận đánh, quân ta tiêu diệt 3 tên địch, thu được 4 khẩu súng và 4 quả lựu đạn. Trận phục kích này khiến địch không dám tự do vào thôn càn, đồng thời cổ vũ quân dân địa phương đứng lên đấu tranh chống các cuộc khủng bố của địch.
Nhờ những thành tích xuất sắc trong rèn luyện và chiến đấu, ngày 20/7/1950, đồng chí Nguyễn Trọng Thu được kết nạp vào Đảng.
Ngoài trận Cầu Hồ, đồng chí Nguyễn Trọng Thu còn là một chiến sĩ thuộc Đại đội 196 huyện Tiên Lãng tham gia phá trận càn Cờ-lốt (tháng 9/1953). Đồng chí và Nhân dân địa phương đã tiêu diệt nhiều tên địch và thu nhiều vũ khí, đạn dược của chúng. Cuối cùng, chúng phải chấp nhận thất bại, rút khỏi địa bàn.
Không chỉ trực tiếp chiến đấu, gia đình đồng chí cũng là một cơ sở cách mạng - nơi tiếp đón, liên lạc, nuôi dưỡng, che chở cho nhiều cán bộ, chiến sĩ. Đồng chí có em trai là Nguyễn Văn Sinh đã anh dũng hy sinh trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Con trai thứ 3 của đồng chí là liệt sĩ Nguyễn Đình Thi (1952 - 23/6/1972), hy sinh trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước khi tuổi đời còn rất trẻ, được Nhà nước đã truy tặng Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Ba (năm 1975), Huân chương Kháng chiến chống Mỹ, cứu nước hạng Ba (năm 1987).
Trong thời bình, đồng chí Nguyễn Trọng Thu tiếp tục phát huy phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ, tham gia Hội Cựu chiến binh, tích cực ủng hộ các phong trào xây dựng, phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương; tham gia hoạt động giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ.
Với những cống hiến to lớn trong sự nghiệp kháng chiến, đồng chí được Nhà nước trao tặng Huân chương Kháng chiến chống Mỹ, cứu nước hạng Nhất. Cuộc đời và sự nghiệp của đồng chí là tấm gương sáng về lòng yêu nước, tinh thần kiên trung của người chiến sĩ cách mạng, góp phần làm rạng danh truyền thống anh hùng của quê hương Chấn Hưng.
