Đồng chí Phạm Văn Chiêu với khởi nghĩa ở Sài Gòn - Gia Định
Đồng chí Phạm Văn Chiêu với khởi nghĩa ở Sài Gòn - Gia Định
Đồng chí Phạm Văn Chiêu (1907–1975), còn gọi là Bảy Chiêu, là một nhà giáo yêu nước, sinh tại Long Thạnh Mỹ, Gia Định (nay thuộc TP. Hồ Chí Minh). Sau nhiều năm dạy học, đồng chí tích cực truyền bá tinh thần yêu nước cho học sinh. Năm 1942, do tham gia hoạt động yêu nước, ông bị thực dân Pháp bắt giam. Trong thời gian bị tù đày, đồng chí tiếp thu chủ nghĩa Mác – Lênin, giác ngộ lý tưởng cách mạng và trở thành đảng viên Đảng Cộng sản sau khi ra tù vào năm 1944.
Sau khi tham gia Xứ ủy Nam Kỳ (Tiền Phong), đồng chí Phạm Văn Chiêu trở thành một trong những cán bộ chủ chốt của Tỉnh ủy Gia Định. Thực hiện chủ trương của Xứ ủy sau ngày Nhật đảo chính Pháp (9/3/1945), đồng chí tích cực xây dựng lực lượng Thanh niên Tiền phong, góp phần phát triển phong trào cách mạng rộng khắp tỉnh Gia Định, thu hút đông đảo thanh niên và quần chúng tham gia chuẩn bị Tổng khởi nghĩa.
Khi thời cơ Cách mạng Tháng Tám đến, đồng chí được cử tham gia Ủy ban Khởi nghĩa tỉnh Gia Định và trực tiếp soạn thảo kế hoạch khởi nghĩa giành chính quyền. Đồng chí đặc biệt chú trọng công tác tuyên truyền, vận động quần chúng thông qua các cuộc mít tinh, truyền đơn, khẩu hiệu và việc xây dựng lực lượng chính trị, binh vận, tạo khí thế sẵn sàng nổi dậy.
Ngày 25/8/1945, dưới sự lãnh đạo của Tỉnh ủy và Ủy ban Khởi nghĩa, hàng vạn quần chúng từ Hóc Môn, Gò Vấp, Thủ Đức, Nhà Bè và nhiều địa phương khác tiến về Sài Gòn tham gia tổng khởi nghĩa. Sau cuộc mít tinh giành chính quyền tại Sài Gòn, lực lượng cách mạng trở về tiếp quản tỉnh Gia Định. Trước khí thế của quần chúng, chính quyền cũ lần lượt đầu hàng, bàn giao chính quyền mà hầu như không xảy ra đổ máu. Trong những ngày tiếp theo, các quận, huyện như Hóc Môn, Thủ Đức cũng nhanh chóng giành thắng lợi, góp phần quan trọng vào thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám ở Nam Bộ.
Sau thắng lợi của cách mạng, ngày 23/9/1945, đồng chí Phạm Văn Chiêu được cử giữ chức Chủ tịch Ủy ban Hành chính tỉnh Gia Định. Với vai trò là người trực tiếp xây dựng kế hoạch khởi nghĩa và tổ chức lãnh đạo phong trào tại Gia Định, đồng chí đã có nhiều đóng góp quan trọng vào thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám ở Sài Gòn – Gia Định.
Ghi nhận những cống hiến to lớn đó, đồng chí được Đảng và Nhà nước trao tặng Huân chương Độc lập. Tên tuổi của đồng chí còn được đặt cho nhiều tuyến đường và trường học tại Thành phố Hồ Chí Minh, thể hiện sự tri ân đối với một người chiến sĩ cách mạng, nhà giáo yêu nước đã có nhiều đóng góp cho sự nghiệp giành độc lập dân tộc.
