Đồng chí Trần Văn Chuông–Bảy lần vượt ngục, hơn 200 trận đánh và bản lĩnh người anh hùng

Hơn 200 trận chiến đấu, 7 lần bị địch bắt và vượt ngục, tiêu diệt hàng trăm tên địch – cuộc đời chiến đấu của Anh hùng lực lượng vũ trang, liệt sĩ Trần Văn Chuông là minh chứng sinh động cho bản lĩnh kiên trung, ý chí bất khuất và anh dũng mưu trí của người chiến sĩ cách mạng.

Bảy lần rơi vào tay địch, dù phải chịu đựng những cực hình tra tấn dã man như dùng dùi nung đỏ đâm vào người, tra điện, treo ngược lên cây, ngâm trong bể nước giữa mùa đông, hất từ trên xe xuống đất khi xe đang chạy nhanh…, đồng chí Trần Văn Chuông vẫn một lòng kiên trung, bất khuất, không khai báo, giữ vững bí mật của tổ chức. Với ý chí sắt đá, cả bảy lần đồng chí đều tìm cách vượt ngục, trở về đơn vị, tiếp tục chiến đấu.

Trong các trận đánh đồn, đồng chí luôn thể hiện tinh thần dũng cảm, quyết đoán, lập nhiều chiến công xuất sắc. Đầu năm 1949, đồng chí Trần Văn Chuông đã mưu trí, táo bạo luồn sâu, đặt mìn tại khu vực bốt Bương trên đê Át Lợi (nay thuộc Hà Đông, Hà Nội), phá hủy một xe Jeep, tiêu diệt 5 sĩ quan tham mưu của bộ chỉ huy địch, góp phần làm thất bại cuộc càn quét vào Hà Đông.

Đồng chí là người đầu tiên đề xuất sáng kiến cải tiến kỹ thuật ngụy trang mìn: Dùng sơn phủ bên ngoài, bọc thêm mo cau và giấy tẩm nhựa sung, khiến thiết bị dò mìn của địch khó phát hiện. Đồng thời, đồng chí còn sử dụng mảnh bom, đạn, gang thép vụn rải trên đường để gây nhiễu, làm đối phương mất nhiều thời gian dò tìm, rơi vào trạng thái hoang mang, chán nản. Sáng kiến này nhanh chóng được phổ biến, áp dụng rộng rãi và mang lại hiệu quả cao trong chiến đấu.

Tháng 10-1949, đồng chí Trần Văn Chuông chỉ huy đơn vị bí mật vượt qua hơn 7km đồng lầy, luồn sâu qua hai bốt địch, bất ngờ đột nhập thành phố Nam Định, tập kích nhà tên chánh mật thám. Với tinh thần dũng cảm, mưu trí, đồng chí trèo lên mái nhà, đột nhập vào bên trong, tiêu diệt tên đầu sỏ, thu giữ nhiều tài liệu quan trọng và rút lui an toàn.

Năm 1950, trong trận tiến công vị trí Quyển Sơn (Kim Bảng) – trận đánh công đồn đầu tiên của bộ đội địa phương tỉnh Hà Nam – đồng chí đã xung phong đi đầu, dùng vũ khí thô sơ tiêu diệt 4 tên địch, phá vọng gác, mở cửa đột phá cho đơn vị. Trước hỏa lực dữ dội, đồng chí nhanh trí bắt lựu đạn của địch ném trả lại. Dù bị thương nặng, đồng chí vẫn nén đau, tiếp tục chiến đấu, tiêu diệt thêm 8 tên địch, góp phần cùng đơn vị tiêu diệt hoàn toàn vị trí Quyển Sơn do gần một đại đội địch chiếm giữ.

Trong trận chống càn tại Đồng Phú, Chính Lý (Lý Nhân) tháng 6-1952, đồng chí bình tĩnh chỉ huy tiểu đội kiên cường chiến đấu, kìm chân lực lượng lớn của địch gồm 5 tiểu đoàn có máy bay và pháo binh yểm trợ, tạo điều kiện cho nhân dân sơ tán an toàn, đồng thời hỗ trợ đơn vị chủ lực cơ động đánh địch từ phía sau.

Tháng 2-1954, sau khi chỉ huy đơn vị phục kích bắn cháy một tàu chiến địch trên sông Hồng (đoạn Yên Lệnh), đồng chí Trần Văn Chuông tiếp tục dẫn đầu lực lượng xung phong lên bờ đê, chiếm lĩnh vị trí có lợi để đánh trả hỏa lực dữ dội từ các tàu chiến còn lại của địch. Trong lúc chiến đấu ác liệt, đồng chí không may trúng đạn và anh dũng hy sinh, nêu tấm gương sáng về tinh thần quả cảm, kiên cường chiến đấu vì Tổ quốc. Khi hy sinh, đồng chí Trần Văn Chuông là Đại đội phó Đại đội Công binh (còn có tên là Đội giao thông chiến) thuộc Tỉnh đội Hà Nam.

Với tinh thần chiến đấu dũng cảm, mưu trí, sáng tạo và nhiều chiến công xuất sắc, liệt sĩ Trần Văn Chuông đã được Đảng, Nhà nước tặng thưởng Huân chương Quân công hạng Ba, Huân chương Chiến công hạng Nhất; 28 lần được quân khu, khu ủy và tỉnh biểu dương, khen thưởng; được Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng danh hiệu “Cán bộ gương mẫu” và bầu là Chiến sĩ thi đua số một của toàn liên khu.

Đặc biệt, ngày 31-8-1955, đồng chí được Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa truy tặng Huân chương Quân công hạng Nhì và danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Tên của Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, liệt sĩ Trần Văn Chuông được đặt tên cho tuyến đường tại phường Phù Vân và xã Bình Mỹ tỉnh Ninh Bình. Trên tuyến đường tỉnh 971, đoạn qua xã Bình Lục, tỉnh Ninh Bình, phần mộ của đồng chí được xây dựng khang trang, trang nghiêm, là nơi tưởng niệm người con ưu tú của quê hương Hà Nam đã anh dũng hy sinh trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược.