Đồng chí Trần Văn Hải

NGUYỄN MINH THIỆN

(1932-1975)

Nguyễn Minh Thiện, bí danh Trần Văn Hải, tên thường dùng là Chín Hải, sinh năm 1932 tại thành phố Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng. Cha là Nguyễn Văn Kỳ, mẹ là Châu Thị Phú vốn gốc dân Huế, vào Đà Lạt lập nghiệp.

Với tư chất thông minh, chịu khó, thuở nhỏ, Nguyễn Minh Thiện chuyên tâm vào chuyện đèn sách. Ông lần lượt lấy bằng sơ học, rồi tiểu học và cuối cùng là bằng thành chung tại Trường Trung học Tỉnh vào năm 16 tuổi.

Ở Đà Lạt, những năm ấy diễn ra cuộc đấu tranh gay gắt của Phái đoàn Chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng hòa và đại diện Cao ủy Pháp tại Đông Dương trên bàn Hội Nghị Sơ bộ đã thu hút mạnh mẽ sự quan tâm của người dân yêu nước. Hội nghị kết thúc, Nguyễn Minh Thiện luôn trăn trở vì những suy tư về đất nước, về độc lập, tự do.

Chính vì vậy, ngay sau khi nhận bằng diplome, một số bạn bè nhận chân công chức cho chế độ thực dân thì Nguyễn Minh Thiện cùng 6 người bạn học cùng tâm chí trốn nhà vào Nam tìm cách mạng. Mùa đông năm 1948, Nguyễn Minh Thiện được nhận vào làm thư ký cho ủy ban Kháng chiến Hành chính xã Trà Ngoa, huyện Trà Ôn nhưng lúc nào trong ý nguyện của ông cũng mong được vào các đơn vị bộ đội, trực tiếp cầm súng chống kẻ thù xâm lược.

Sau khi kết thúc Chiến dịch Bắcsama - Cầu Kè, Tiểu đoàn 308 bộ đội chủ lực Khu về Trà Ngoa dưỡng quân và bổ sung quân số. Nguyễn Minh Thiện và một số thanh niên địa phương tự hào mặc chiếc áo bộ đội chủ lực. Ngày 15/3/1950, ủy ban Kháng chiến Hành chính xã Trà Ngoa làm lễ kết nạp Đảng cho đồng chí Nguyễn Minh Thiện ngay trong buổi tiễn ông lên đường nhập ngũ.

Sau khi tập kết ra Bắc, đồng chí Nguyễn Minh Thiện được biên chế về Sư đoàn 312, đóng ở Thanh Hóa. Nhờ còn trẻ lại có trình độ học vấn, Nguyễn Minh Thiện được chọn đi học khóa sĩ quan lục quân đầu tiên tại Sơn Tây, sau khi ra trường, đồng chí Nguyễn Minh Thiện trở về Sư đoàn 312 làm công tác huấn luyện tân binh.

Cuối năm 1961, đồng chí Nguyễn Minh Thiện được cử về miền Nam chiến đấu. Ông được phân công về Quân khu 9. Sau đó, được quân khu đưa về làm cán bộ Tác huấn Tỉnh đội Trà Vinh.

Năm 1963, đồng chí Nguyễn Minh Thiện được Tỉnh đội điều về làm huyện đội trưởng Cầu Ngang trong thời gian khoảng 4 tháng. Sau đó, ông trở về cơ quan Tỉnh đội giữ nhiệm vụ Trưởng Ban Tác huấn.

Năm 1965, đồng chí Nguyễn Minh Thiện được đề bạt làm Tham mưu phó Tỉnh đội. Năm 1973 làm tham mưu trưởng. Đầu năm 1975 đồng chí được đề bạt giữ cương vị Tỉnh đội phó kiêm Tham mưu trưởng Tỉnh đội đồng thời là ủy viên Ban cán sự Đảng Quân sự tỉnh Trà Vinh.

Trong chiến dịch tổng tiến công và nổi dậy giải phóng Trà Vĩnh xuân 1975, đồng chí Nguyễn Minh Thiện được Ban Chỉ huy Chiến dịch phân công làm chỉ huy trưởng cánh quân phía Tây gồm tiểu đoàn 510, đại đội đặc công, đại đội trinh sát và đơn vị pháo có nhiệm vụ đánh chiếm trận địa pháo (được xem là mục tiêu then chốt), đánh chiếm sân bay và các cứ điểm quân sự của địch trên địa bàn Phường 5, Phường 6, tạo điều kiện cho nhân dân nổi dậy khởi nghĩa.

Cuộc chiến diễn ra không đúng như dự báo, nên toàn mặt trận gặp nhiều khó khăn. Trước tình thế đó, đồng chí Chỉ huy trưởng Chiến dịch, giao nhiệm vụ cho đồng chí Nguyễn Minh Thiện, Chỉ huy trưởng cánh quân có nhiệm vụ giải quyết trận địa then chốt. Nhận lệnh, đồng chí Nguyễn Minh Thiện liền tập trung lực lượng, tự mình dẫn đầu đơn vị ĐKZ 75 lao thẳng vào trận địa pháo trước sự bắn trả quyết liệt của địch. Trên đường xung phong, khi vừa áp sát mục tiêu, đồng chí bị trọng thương, đồng chí vẫn cương quyết bám trận địa và ra lệnh tấn công vào trận địa then chốt, tạo thời cơ giải phóng hoàn toàn Trà Vinh. Đồng chí Nguyễn Minh Thiện thanh thản ra đi vào lúc 8 giờ 20 phút, ngày 30/4/1975, vài giờ trước khi lá cờ giải phóng tung bay trên nóc dinh Tỉnh trưởng ngụy quyền Trà Vinh.

Với quá trình chiến đấu, công tác và sự hy sinh cao cả đó, đồng chí Nguyễn Minh Thiện đã được Đảng và Nhà nước tặng thưởng: Huân chương Độc lập hạng Nhất; Huân chương Kháng chiến hạng Nhất; Huân chương Chiến thắng hạng Nhì./.