Đồng chí Trường Chinh soạn chỉ thị sau cuộc đảo chính ngày 9 tháng Ba

Đêm 9 tháng Ba năm 1945, quân Nhật đảo chính bộ máy cai trị của Pháp ở Đông Dương. Biến cố làm thay đổi nhanh chóng tình hình chính trị và đặt ra yêu cầu mới đối với phong trào cách mạng. Ngày 12 tháng Ba, Ban Thường vụ Trung ương Đảng ra chỉ thị “Nhật–Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta”, do Đồng chí Trường Chinh soạn thảo. Văn bản xác định Nhật là kẻ thù chính, cụ thể trước mắt, đồng thời phân tích tác động của cuộc đảo chính tới phong trào và nhiệm vụ của các tổ chức cách mạng. Đây là một phản ứng chính trị trong thời điểm khẩn cấp: các cơ sở cần hiểu biến cố vừa xảy ra và điều chỉnh hành động theo tình hình mới. Vai trò của Đồng chí Trường Chinh thể hiện ở việc soạn thảo chỉ thị với cương vị Tổng Bí thư. Chỉ thị “Nhật–Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta” trở thành căn cứ chỉ đạo phong trào kháng Nhật sau đảo chính. Tuyên bố Nhật là kẻ thù chính giúp thống nhất nhận định trong một hoàn cảnh mà bộ máy Pháp vừa bị đánh đổ, nhưng quân Nhật vẫn nắm quyền. Chỉ thị đồng thời kêu gọi phát động cao trào kháng Nhật cứu nước, chuẩn bị tiến tới tổng khởi nghĩa. Tháng Ba mở cao trào kháng Nhật cứu nước; tháng Tám, khi thời cơ xuất hiện, Đảng phát động tổng khởi nghĩa toàn quốc.