ĐỒNG CHÍ TRƯƠNG VĂN BANG – BẬC TIỀN BỐI CÁCH MẠNG KIÊN TRUNG, NGUYÊN BÍ THƯ XỨ ỦY NAM KỲ, BÍ THƯ THÀNH ỦY SÀI GÒN – CHỢ LỚN, NGƯỜI CÓ CÔNG KHÔI PHỤC PHONG TRÀO SAU KHỦNG BỐ TRẮNG
Trong những năm tháng đen tối nhất của phong trào cách mạng Việt Nam đầu thập niên 1930, khi thực dân Pháp thực hiện chiến dịch "khủng bố trắng" hòng dập tắt cao trào Xô viết Nghệ Tĩnh và tiêu diệt các cơ sở Đảng tại Nam Kỳ, việc giữ vững ngọn lửa lý tưởng, lập lại đường dây liên lạc và tái lập cơ quan đầu não Xứ ủy là nhiệm vụ sinh tử. Gắn liền với trang sử phục hưng phong trào cách mạng Nam Bộ đầy gian lao và quả cảm chính là đồng chí Trương Văn Bang (1911 – 1981, bí danh Ba Bang) – nguyên Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Chợ Lớn, Chỉ huy trưởng Ủy ban Quân sự Nam Bộ, tấm gương mẫu mực trọn đời cống hiến cho Đảng và dân tộc.
Sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng trên mảnh đất Cần Giuộc kiên cường:
Sinh ra tại làng Phước Lại, quận Cần Giuộc, tỉnh Chợ Lớn (nay thuộc xã Phước Lại, huyện Cần Giuộc, tỉnh Long An) – vùng đất giàu truyền thống quật khởi từng đi vào văn tế bất hủ của danh sĩ Nguyễn Đình Chiểu, người thanh niên Trương Văn Bang sớm nung nấu lòng căm thù giặc sâu sắc.
Năm 1929, khi mới 18 tuổi, đồng chí đã tích cực tham gia phong trào học sinh yêu nước, gia nhập An Nam Cộng sản Đảng và trở thành một trong những đảng viên tiền bối của Đảng Cộng sản Việt Nam ngay từ mùa xuân năm 1930.
Kiên cường khôi phục Xứ ủy Nam Kỳ sau các đợt "khủng bố trắng":
Sau cao trào cách mạng 1930 – 1931, thực dân Pháp điên cuồng lùng sục, bắt bớ hàng loạt lãnh đạo chủ chốt của Xứ ủy Nam Kỳ, khiến hệ thống tổ chức Đảng bị tổn thất nặng nề.
Trước tình thế hiểm nguy, đồng chí Trương Văn Bang cùng các đồng chí trung kiên không quản gian khổ, bí mật bám rễ trong giới công nhân, thợ thuyền, nông dân nghèo vùng Chợ Lớn, Gia Định, Bà Rịa để nhen nhóm lại cơ sở. Năm 1932, đồng chí được bầu làm Bí thư Tỉnh ủy Chợ Lớn.
Đến đầu năm 1933, tại hội nghị đại biểu các tỉnh Nam Kỳ tổ chức ở Hóc Môn, đồng chí Trương Văn Bang được tín nhiệm bầu làm Bí thư Xứ ủy Nam Kỳ. Trên cương vị đứng đầu Xứ ủy, đồng chí đã mưu lược tái thiết cơ quan liên lạc, khôi phục phong trào đấu tranh công - nông, xuất bản báo chí bí mật, tạo tiền đề vững chắc cho phong trào Mặt trận Dân chủ Đông Dương (1936 – 1939) bùng nổ sau này.
Người chỉ huy quân sự tài ba trong Cách mạng Tháng Tám và Kháng chiến Nam Bộ:
Năm 1945, trước thời khắc lịch sử của ngày Tổng khởi nghĩa, đồng chí giữ trọng trách Thường vụ Xứ ủy, phụ trách công tác quân sự kiêm Bí thư Thành ủy Sài Gòn – Chợ Lớn. Đồng chí đã trực tiếp chỉ đạo xây dựng các đội tự vệ vũ trang, lực lượng Thanh niên Tiền phong, chuẩn bị lực lượng chớp thời cơ vùng lên giành chính quyền thắng lợi vẻ vang tại Sài Gòn ngày 25/8/1945.
Khi thực dân Pháp nổ súng gây hấn trở lại ngày 23/9/1945, đồng chí được cử làm Chỉ huy trưởng Ủy ban Quân sự Nam Bộ. Đồng chí đã kiên cường lãnh đạo các mặt trận bao vây quân Pháp trong thành phố Sài Gòn, củng cố các căn cứ kháng chiến vùng ven, mở màn cho cuộc kháng chiến 9 năm chống thực dân Pháp oanh liệt của miền Nam thành đồng.
Nhân cách người cộng sản liêm chính, trọn đời vì nước vì dân:
Trải qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ gian khổ, đảm nhận nhiều trọng trách của Đảng, Nhà nước và Quân đội, đồng chí Trương Văn Bang luôn giữ vẹn phẩm chất cao quý của người cộng sản: liêm khiết, khiêm tốn, trung thực, đặt lợi ích của tập thể và nhân dân lên trên hết. Sau ngày đất nước thống nhất, ông tiếp tục cống hiến trí tuệ cho công cuộc xây dựng Thành phố mang tên Bác và quê hương Long An cho đến ngày tạ thế năm 1981.
Ghi nhận những đóng góp to lớn của đồng chí đối với sự nghiệp giải phóng dân tộc, Đảng và Nhà nước đã trao tặng đồng chí Huân chương Hồ Chí Minh, Huân chương Độc lập hạng Nhất cùng nhiều phần thưởng cao quý khác.
Cả cuộc đời hoạt động cách mạng của đồng chí Trương Văn Bang là biểu tượng sáng ngời cho tinh thần quật cường, bản lĩnh vượt qua nghịch cảnh và ý chí kiên định sắt son với con đường độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.
Tên tuổi của đồng chí Trương Văn Bang ngày nay được trang trọng đặt cho đường Trương Văn Bang – trục đường trung tâm hành chính khang trang, hiện đại tại phường Thạnh Mỹ Lợi, thành phố Thủ Đức (nơi đặt trụ sở UBND Thành phố Thủ Đức, TP.HCM), cũng như tại quê hương Cần Giuộc (Long An), mãi mãi là niềm tự hào của quê hương phương Nam anh dũng.
