Đồng chí Trương Văn Lĩnh – "Nhà quân sự tiền bối" ngọn cờ chỉ huy Khởi nghĩa cướp chính quyền tại Vinh và Nghệ An

Trương Văn Lĩnh sinh năm 1902 tại xã Nghi Trung, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An. Là một trí thức yêu nước sớm dấn thân vào con đường cách mạng, ông từng sang Quảng Châu (Trung Quốc) gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên năm 1925, được cử đi học tại Trường Quân sự Hoàng Phố danh tiếng và trở thành một trong những cán bộ chỉ huy quân sự đầu tiên của cách mạng Việt Nam.

Trở về nước sau nhiều năm bị giam cầm và truy nã gắt gao, Trương Văn Lĩnh mang toàn bộ kiến thức quân sự và kinh nghiệm tác chiến để phục vụ phong trào cách mạng tại quê hương Xô viết. Trong giai đoạn 1944 – 1945, ông được Tỉnh ủy Nghệ An giao trọng trách Trưởng ban Quân sự Tỉnh ủy. Ông đã lặn lội qua các huyện Nghi Lộc, Hưng Nguyên, Nam Đàn để thành lập các Đội Tự vệ Cứu quốc, mở các lớp huấn luyện quân sự cấp tốc, chuẩn bị sẵn sàng lực lượng vũ trang cho cuộc Tổng khởi nghĩa.

Ngày 18 tháng 8 năm 1945, nhận định thời cơ khởi nghĩa đã chín muồi, Trương Văn Lĩnh cùng Ủy ban Khởi nghĩa tỉnh Nghệ An họp quyết định phát lệnh nổi dậy. Sáng ngày 21 tháng 8 năm 1945, ông trực tiếp chỉ huy lực lượng tự vệ cứu quốc cùng hơn 3 vạn quần chúng nhân dân mang cờ đỏ sao vàng rầm rộ tiến vào thị xã Vinh - Bến Thủy. Trước khí thế áp đảo của lực lượng cách mạng, quân Nhật buộc phải thu quân về trại cố thủ, Tỉnh trưởng chính quyền tay sai giao nộp ấn tín và toàn bộ hồ sơ cho Việt Minh.

Thắng lợi nhanh chóng và trọn vẹn tại thành phố Vinh – trung tâm chính trị, quân sự trọng yếu của miền Trung – dưới sự chỉ huy xuất sắc của đồng chí Trương Văn Lĩnh đã tạo tiếng vang lớn, thúc đẩy các huyện còn lại của Nghệ Tĩnh đồng loạt nổi dậy giành chính quyền, góp phần viết nên trang sử vàng rực rỡ của Cách mạng Tháng Tám năm 1945.