Đồng chí Võ Văn Ngân - Nhà lãnh đạo tiêu biểu của Đảng ta

Đồng chí Võ Văn Ngân sinh trưởng trong gia đình vốn có truyền thống chống thực dân Pháp, ông nội và ông ngoại của ông đều từng trực tiếp vũ trang chống Pháp và bị người Pháp giết chết. Cha mẹ của ông đều là nghĩa quân của cuộc khởi nghĩa Mười tám thôn Vườn Trầu năm 1885. Cả 7 anh, chị, em ông khi trưởng thành đều trở thành đảng viên Đảng Cộng sản hoặc là cơ sở cách mạng, trong đó, 2 anh em Võ Văn Tần, Võ Văn Ngân là Ủy viên Trung ương Đảng, 4 người trong gia đình hy sinh trước Cách mạng Tháng Tám.

Những năm 20 của thế kỷ XX, Võ Văn Ngân cùng anh trai lên Sài Gòn gia nhập Hội kín Nguyễn An Ninh, rồi vào Hội Việt Nam Cách mạng thanh niên do lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc sáng lập từ tháng 6/1925. Năm 1929, Võ Văn Ngân cùng Võ Văn Tần lập Chi bộ An Nam Cộng sản Đảng đầu tiên ở Đức Hòa. Khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời, ông là đảng viên Chi bộ Đảng Cộng sản Việt Nam đầu tiên ở tỉnh Chợ Lớn, thành lập ngày 6/3/1930 tại làng Đức Hòa. Tháng 5/1930, khi Quận ủy Đức Hòa thành lập, cả 4 anh em: Võ Văn Mẫn, Võ Văn Tần, Võ Văn Tây, Võ Văn Ngân đều được bầu vào Quận ủy, do Võ Văn Tần làm Bí thư.

Ngày 4/6/1930, Võ Văn Ngân cùng Quận ủy Đức Hòa thực hiện chỉ đạo của Liên Tỉnh ủy phối hợp lãnh đạo cuộc biểu tình chống Pháp lớn nhất Nam kỳ diễn ra tại quận lỵ Đức Hòa, buộc tên Chủ quận Huỳnh Văn Đẩu phải chấp nhận yêu sách nhưng sau đó thực dân Pháp đàn áp dữ dội, bắn chết Châu Văn Liêm và 8 người khác, hơn 50 người bị thương, trong đó có Võ Thị Cân, Võ Văn Hợi là người thân ruột thịt của gia đình Võ Văn Ngân. Sau cuộc biểu tình trên, đêm 22/9/1930, cuộc biểu tình trở nên bạo lực, một số nông dân của làng Mỹ Hạnh tham gia biểu tình đã đánh chết 2 chức việc bản xứ của chính quyền thực dân Pháp là Hương quản Võ Văn Mây và Hương cả Nguyễn Văn Dương ngay cạnh nhà hội tề. Chính quyền thực dân vì vậy càng ra sức lùng bắt anh em Võ Văn Ngân và các đảng viên cộng sản. Vì thế, Võ Văn Ngân và các đồng chí ở Đức Hòa phải chuyển vùng, lánh đi nơi khác. Võ Văn Ngân bàn với Võ Văn Tần cùng trốn sang quê mẹ ở làng Xuân Thới Thượng (quận Hóc Môn, tỉnh Gia Định).

Cuối năm 1931, do sự phản bội của Ngô Đức Trì, nhiều đồng chí của Tỉnh ủy Gia Định bị địch bắt. Võ Văn Ngân cùng anh trai ra sức khôi phục lại các cơ sở đảng, ông và các đồng chí lần lượt lập lại Quận ủy Gò Vấp, Hóc Môn, tái lập Tỉnh ủy Gia Định vào đầu năm 1932 và được Xứ ủy chỉ định làm Bí thư Tỉnh ủy Gia Định. Năm 1932, Võ Văn Ngân về làm Bí thư Tỉnh ủy Chợ Lớn thay Võ Văn Tần, góp công sức vào việc khôi phục tổ chức, củng cố cơ sở đảng ở cả 2 tỉnh Chợ Lớn - Gia Định trong thời kỳ 1931 - 1933.