Đồng chí Võ Văn Ngữ: Người thợ hớt tóc kiên trung và tấm gương xả thân của đội Cẩm Tú
Sống tại Hàm Thuận Bắc (Bình Thuận), đồng chí Võ Văn Ngữ dùng nghề hớt tóc làm bình phong để biến nhà mình thành cơ sở cách mạng. Bị địch bắt và xử bắn cùng 4 đồng đội, sự hy sinh lẫm liệt của ông đã truyền ngọn lửa yêu nước mãnh liệt cho thế hệ sau, tiêu biểu là người con trai liệt sĩ Võ Duy Ba.
Bình phong người thợ hớt tóc và cơ sở cách mạng
Đồng chí Võ Văn Ngữ quê ở làng Lại Yến, huyện Hàm Thuận, tỉnh Bình Thuận (nay là xã Hàm Thắng, huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận).
Hàng ngày, ông làm nghề hớt tóc để nuôi sống gia đình, sống cùng người con trai duy nhất là Võ Duy Ba.
Dưới vỏ bọc bình dị đó, ông biến nhà mình thành cơ sở hoạt động cho cách mạng. Đến năm 1947, ông tình nguyện tham gia công tác ở đội Cẩm Tú tại thị xã Phan Thiết.
Hoạt động của ông luôn được sự hậu thuẫn vững chắc từ người vợ là bà Nguyễn Thị Xuân. Bà tần tảo chăm sóc việc nhà, nuôi dạy con cái và động viên ông yên tâm vì nghĩa cả, sẵn sàng xả thân đánh đuổi ngoại xâm.
Kiên gan trước đòn thù và sự hy sinh lẫm liệt
Do bọn điểm chỉ báo tin, mạng lưới hoạt động của ông bị lộ. Ngày 03/2/1948 (tức 24 tháng Chạp năm Đinh Hợi), ông cùng 4 đồng chí khác bị địch vây bắt.
Kẻ thù đã tra tấn vô cùng dã man hòng ép các ông khai báo tổ chức, nhưng ông và các đồng đội kiên quyết không nói nửa lời, thà hy sinh để bảo vệ an toàn cho cơ sở.
Không khai thác được gì, ngày 08/2/1948 (tức 29 tháng Chạp năm Mậu Tý), thực dân Pháp đã đưa ông và 4 người đồng đội ra xử bắn tại Tòa Cẩm Tú (Tuy Hòa). Cái chết hiên ngang của ông đã để lại sự kính nể và khâm phục sâu sắc trong lòng người dân Bình Thuận.
Tiếp bước khí phách anh hùng của cha, con trai ông là Võ Duy Ba (sinh năm 1938) lớn lên cũng đi theo con đường cách mạng và anh dũng hy sinh vào tháng 8/1968. Lịch sử đấu tranh của dân tộc luôn khắc ghi những trang sử hào hùng của nhiều gia đình, dòng tộc đã đổ máu đào để giành lấy hòa bình, độc lập.
