ĐÔNG KHÊ – 52 GIỜ QUYẾT LIỆT MỞ MÀN CHIẾN DỊCH BIÊN GIỚI 1950
Tháng 9 năm 1950, trong bối cảnh cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bước vào giai đoạn mới, Trung ương Đảng quyết định mở Chiến dịch Biên giới Thu – Đông 1950 nhằm phá thế bao vây của địch, mở rộng căn cứ địa Việt Bắc và khai thông đường liên lạc quốc tế.
Chiến dịch được mở trên tuyến biên giới Cao Bằng – Lạng Sơn, với Đông Khê được lựa chọn làm mục tiêu tiến công đầu tiên.
Đây là một vị trí quan trọng trên Đường số 4, nằm giữa Cao Bằng và Thất Khê, có hệ thống công sự được quân Pháp xây dựng để bảo vệ tuyến phòng thủ biên giới.
Chiến dịch do Đại tướng Võ Nguyên Giáp làm Chỉ huy trưởng kiêm Bí thư Đảng ủy Mặt trận. Chủ tịch Hồ Chí Minh trực tiếp lên mặt trận, theo dõi và chỉ đạo chiến dịch.
Rạng sáng ngày 16 tháng 9 năm 1950, quân ta nổ súng tiến công Đông Khê.
Pháo binh bắt đầu bắn vào các vị trí phòng thủ. Sau hỏa lực chuẩn bị, bộ đội ta tiến vào đánh chiếm từng khu vực trong hệ thống cứ điểm.
Quân Pháp chống trả quyết liệt, dựa vào công sự, hỏa lực và các vị trí phòng ngự liên hoàn.
Trận đánh kéo dài suốt nhiều giờ trong điều kiện vô cùng ác liệt.
Bộ đội ta liên tục tổ chức tiến công, từng bước phá vỡ các vị trí phòng thủ của quân Pháp.
Ngày 18 tháng 9 năm 1950, sau khoảng hơn hai ngày chiến đấu quyết liệt, quân ta hoàn toàn làm chủ cụm cứ điểm Đông Khê.
Đông Khê thất thủ khiến thế phòng thủ của quân Pháp trên Đường số 4 bị đảo lộn.
Quân Pháp buộc phải tìm cách đưa lực lượng từ Cao Bằng rút về, đồng thời tổ chức lực lượng từ Thất Khê tiến lên nhằm chiếm lại Đông Khê và đón quân rút.
Nhưng đây lại trở thành cơ hội để quân ta chuyển sang đánh quân viện binh.
Từ cuối tháng 9 đến đầu tháng 10 năm 1950, các đơn vị quân ta liên tục tổ chức phục kích, bao vây và tiến công lực lượng Pháp trên khu vực Đường số 4.
Đặc biệt, tại Cốc Xá, quân ta bao vây và tiến công mạnh vào binh đoàn Lơ Pa-giơ.
Sau những trận chiến đấu quyết liệt, lực lượng này bị tổn thất nặng, Lơ Pa-giơ bị bắt.
Cùng thời gian đó, lực lượng Pháp từ Cao Bằng rút xuống cũng bị quân ta truy kích và đánh chặn.
Những trận đánh liên tiếp trên Đường số 4 đã khiến quân Pháp rơi vào thế bị động, nhiều đơn vị bị tiêu diệt hoặc tan rã.
Từ một trận đánh mở màn tại Đông Khê, Chiến dịch Biên giới đã phát triển thành một chiến dịch tiến công lớn, làm thay đổi cục diện chiến trường.
Đến ngày 14 tháng 10 năm 1950, Chiến dịch Biên giới kết thúc thắng lợi.
Quân ta phá vỡ một đoạn quan trọng của tuyến phòng thủ Đường số 4, giải phóng nhiều khu vực biên giới và mở rộng căn cứ địa Việt Bắc.
Chiến thắng Đông Khê và Chiến dịch Biên giới Thu – Đông 1950 trở thành một dấu mốc quan trọng trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp.
Từ những ngọn núi, con đường và cứ điểm nơi biên giới năm ấy, một thế trận mới của cuộc kháng chiến đã được mở ra.
Bài học cho tuổi trẻ hôm nay: Có những chiến thắng được bắt đầu từ một quyết định táo bạo và sự chuẩn bị bền bỉ. Những người lính năm xưa đã chiến đấu trong điều kiện vô cùng gian khổ nhưng vẫn kiên định với mục tiêu giành độc lập cho dân tộc.



