Dòng nhật ký cuối cùng dưới căn hầm Quảng Đà

Chu Cẩm Phong tên thật là Trần Văn Lê, sinh năm 1941 tại xã Hội An, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam trong một gia đình nhà nho nghèo. Tốt nghiệp khoa Ngữ văn Đại học Tổng hợp Hà Nội năm 1964, thay vì nhận công việc ổn định ở thủ đô, chàng thanh niên xứ Quảng viết đơn xin về lại quê hương trực tiếp cầm súng chiến đấu. Từ năm 1965 đến 1971, nhà văn Chu Cẩm Phong hoạt động liên tục tại chiến trường Quảng Đà khốc liệt, làm phóng viên, biên tập viên Tạp chí Văn nghệ Quân giải phóng Trung Trung Bộ. Hầu hết các vùng đất lửa đạn ác liệt nhất như Điện Bàn, Duy Xuyên, Đại Lộc hay Thăng Bình đều hằn in dấu chân của anh qua những chuyến đi bám sát phong trào đấu tranh của du kích và đồng bào vùng tạm chiếm. Giữa bom đạn ác liệt, Chu Cẩm Phong miệt mài ghi chép lại từng sự kiện, từng con người bằng một tình yêu thương sâu sắc và sự trung thực tuyệt đối của người cầm bút. Cuốn nhật ký dày dặn gần một ngàn trang được anh viết đều đặn suốt những năm tháng ở chiến trường đã trở thành tài liệu vô giá phản ánh chân thực cuộc chiến tranh gian khổ và sự kiên cường của quân dân Khu 5. Ngày 01/5/1971, trong một lần xuống cơ sở bám trụ tại thôn Vinh Cường, xã Duy Tân, huyện Duy Xuyên, nhà văn Chu Cẩm Phong cùng một số cán bộ bị lính Mỹ bao vây chặt trong một căn hầm bí mật. Không chịu đầu hàng kẻ thù, anh cùng đồng đội bình tĩnh tiêu hủy toàn bộ tài liệu cơ mật, sau đó dùng súng AK và lựu đạn chiến đấu đơn độc chống trả nhiều đợt tấn công điên cuồng của địch. Sau gần một ngày quần thảo, đến chiều tối ngày 01/5/1971, do lực lượng quá chênh lệch và đạn hết, nhà văn Chu Cẩm Phong đã anh dũng hy sinh trong căn hầm ngập khói súng khi tròn 30 tuổi. Trọn vẹn cuộc đời ngắn ngủi nhưng oanh liệt của anh đã hóa thân vào những trang văn bất tử, để lại cho mai sau một di sản tinh thần vô giá về lòng yêu nước và sự tận hiến của người trí thức cách mạng.