Dòng Nhật ký người chiến sỹ
"Nếu tôi ngã xuống, xin hãy đem những dòng chữ này về cho mẹ tôi ở Hải Phòng. Để mẹ biết rằng con trai mẹ đã sống và chiến đấu như một người lính thực thụ..."
Nguyễn Kỳ Sơn sinh ra và lớn lên tại Hải Phòng. Năm 1971, khi đang là sinh viên năm thứ nhất khoa Xây dựng, Đại học Bách khoa Hà Nội, anh nghe theo tiếng gọi của Tổ quốc, tạm biệt phố cảng đầy nắng gió để lên đường nhập ngũ. Trong ba lô của người thanh niên Hải Phòng ấy, ngoài bộ quân phục còn xanh màu lá, là những cuốn sổ tay chép đầy những bài thơ và những dòng nhật ký nồng cháy lý tưởng. Anh được biên chế vào Tiểu đoàn 4, Trung đoàn 95, Sư đoàn 325 – đơn vị chủ lực trực tiếp bảo vệ Thành cổ Quảng Trị mùa hè năm 1972. 2. Chất "ngông" và lòng quả cảm giữa túi bom Giữa "lò vôi thế kỷ" Quảng Trị, nơi mỗi mét đất phải hứng chịu hàng chục quả bom pháo, Nguyễn Kỳ Sơn hiện lên với vẻ đẹp vừa lãng mạn, vừa gan góc của người con miền biển. Đồng đội kể lại rằng, ngay cả khi tiếng pháo hạm gầm rú, Sơn vẫn tranh thủ những phút lặng im hiếm hoi để viết nhật ký. Anh viết về Hải Phòng, về những con đường rợp bóng phượng vĩ và về niềm tin sắt đá vào ngày chiến thắng. Có lần, giữa trận đánh ác liệt tại hướng cửa Đông Thành cổ, khi bị vây hãm, Sơn vẫn bình tĩnh điều chỉnh tầm súng, đánh bật nhiều đợt tấn công của đối phương. Cái "chất" Hải Phòng trong anh là thế: Càng khó khăn, càng bình thản; càng nguy hiểm, càng quyết liệt. 3. "Dòng nhật ký" hóa bất tử Ngày 17/8/1972, giữa lúc cuộc chiến đang ở giai đoạn khốc liệt nhất, Nguyễn Kỳ Sơn đã anh dũng hy sinh khi chưa đầy 20 tuổi. Di vật quý giá nhất anh để lại là cuốn Nhật ký chiến trường. Trong đó có những dòng chữ khiến hậu thế phải nghiêng mình: "Nếu tôi ngã xuống, xin hãy đem những dòng chữ này về cho mẹ tôi ở Hải Phòng. Để mẹ biết rằng con trai mẹ đã sống và chiến đấu như một người lính thực thụ..." Cuốn nhật ký ấy sau này đã được gia đình và đồng đội gìn giữ như một báu vật. Nó không chỉ là tâm sự cá nhân, mà là bản tuyên ngôn của một thế hệ thanh niên Hải Phòng: Sống rực rỡ như hoa phượng và hy sinh cao cả như sóng biển. Vĩ thanh: Trở về với đất mẹ Dòng sông Thạch Hãn đã ôm lấy anh, cũng như ôm lấy hàng ngàn người con Hải Phòng khác. Người ta bảo, máu của những người lính Cảng hòa vào nước sông, xuôi ra biển cả, rồi lại theo sóng bạc đầu trở về vỗ về bờ cát Đồ Sơn, bến Bính.
Hôm nay, tại Quảng Trị, tên của liệt sĩ Nguyễn Kỳ Sơn và nhiều người con Hải Phòng khác được khắc trang trọng trên những tấm bia đá. Nhưng có lẽ, đài tưởng niệm lớn nhất chính là trong lòng người dân đất Cảng – nơi những câu chuyện về "thời hoa lửa" vẫn được kể lại mỗi khi mùa phượng về.



