DÒNG TÊN TRÊN ĐÁ
DÒNG TÊN TRÊN ĐÁ
Chiều muộn, biển Trường Sa phủ một màu xanh thẫm.
Trên một hòn đảo nhỏ, một nhóm học sinh đang đứng trước khu tưởng niệm những người lính đã hy sinh để bảo vệ biển đảo Tổ quốc.
Trong đoàn có cô bé Thảo, lần đầu tiên được đến Trường Sa.
Em bước thật chậm.
Trước mặt em là những dòng tên được khắc trên bia đá.
Thảo đưa tay chạm nhẹ vào một cái tên.
— Cô ơi, những người này đã hy sinh ở đây sao?
Cô giáo gật đầu.
— Có những người đã nằm lại giữa biển khơi khi đang thực hiện nhiệm vụ.
Thảo nhìn xuống những dòng chữ.
Có những cái tên rất trẻ.
Em hỏi:
— Họ có sợ không cô?
Cô giáo im lặng một lúc rồi nói:
— Cô nghĩ họ cũng có những nỗi sợ như tất cả chúng ta. Nhưng họ vẫn lựa chọn hoàn thành nhiệm vụ.
Cô giáo kể cho cả đoàn nghe về sự kiện ngày 14 tháng 3 năm 1988 tại Gạc Ma.
Khi ấy, những người lính Hải quân Việt Nam đang thực hiện nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ các công trình trên biển.
Tình hình trở nên căng thẳng.
Cuộc đối đầu xảy ra giữa biển khơi.
64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân Nhân dân Việt Nam đã hy sinh.
Thảo lặng người.
Em nhìn ra biển.
Những con sóng vẫn vỗ đều như thể chưa từng có chuyện gì xảy ra.
Cô giáo nói:
— Biển có thể xóa dấu chân của con người, nhưng không thể xóa những gì họ đã làm cho đất nước.
Đêm hôm đó, Thảo không ngủ ngay.
Em lấy quyển sổ ra và viết:
“Hôm nay mình đã nhìn thấy những cái tên trên đá.”
Em viết tiếp:
“Mình từng nghĩ lịch sử chỉ là những bài học trong sách. Nhưng hôm nay mình hiểu rằng đằng sau mỗi cái tên là một cuộc đời.”
Thảo dừng bút.
Em nghĩ đến gia đình của những người đã hy sinh.
Có những người mẹ chờ con.
Có những người vợ chờ chồng.
Có những đứa trẻ lớn lên mà không được nhìn thấy cha.
Thảo cảm thấy lòng mình nặng trĩu.
Sáng hôm sau, đoàn học sinh rời đảo.
Trước khi lên tàu, Thảo quay lại nhìn khu tưởng niệm.
Gió biển thổi mạnh.
Cô bé nói rất khẽ:
— Cháu sẽ không quên.
Cô giáo nghe thấy.
Cô hỏi:
— Em sẽ không quên điều gì?
Thảo trả lời:
— Những cái tên trên đá.
Cô giáo mỉm cười:
— Và em sẽ làm gì với ký ức ấy?
Thảo suy nghĩ rồi nói:
— Em sẽ học thật tốt. Em sẽ kể cho những người khác nghe về họ. Và em sẽ cố gắng làm điều gì đó có ích cho đất nước.
Cô giáo gật đầu.
— Như vậy là em đã bắt đầu rồi.
Nhiều năm sau, Thảo trở thành nhà nghiên cứu lịch sử.
Công việc của cô là tìm kiếm, lưu giữ và giới thiệu những tư liệu về lịch sử biển đảo Việt Nam.
Mỗi khi nói chuyện với học sinh, cô luôn mang theo một tấm ảnh chụp bia tưởng niệm.
Cô nói:
— Các em hãy nhìn những cái tên này.
Học sinh chăm chú nhìn.
Thảo tiếp tục:
— Chúng ta ghi nhớ họ không phải để nuôi dưỡng hận thù. Chúng ta ghi nhớ để hiểu giá trị của hòa bình và biết mình cần làm gì cho tương lai.
Một học sinh hỏi:
— Vậy bảo vệ biển đảo ngày nay là gì ạ?
Thảo trả lời:
— Là hiểu lịch sử. Tôn trọng pháp luật. Giữ gìn môi trường biển. Học tập và nghiên cứu. Xây dựng đất nước vững mạnh. Và luôn có trách nhiệm với chủ quyền quốc gia.
Cả lớp im lặng.
Trên màn hình phía sau cô là hình ảnh biển Trường Sa.
Chiều hôm ấy, sau khi buổi học kết thúc, Thảo đứng bên cửa sổ.
Cô nhớ lại ngày đầu tiên nhìn thấy những dòng tên trên đá.
Thời gian đã trôi qua rất lâu.
Nhưng những cái tên ấy vẫn còn đó.
Biển vẫn xanh.
Gió vẫn thổi.
Và những người đã hy sinh vẫn sống trong ký ức của dân tộc.
Dòng tên trên đá là những dấu mốc không thể bị lãng quên trong lịch sử bảo vệ chủ quyền biển đảo Việt Nam. Sự hy sinh của 64 cán bộ, chiến sĩ tại Gạc Ma ngày 14 tháng 3 năm 1988 nhắc nhở thế hệ hôm nay phải biết trân trọng hòa bình, hiểu đúng lịch sử và tiếp nối trách nhiệm với Tổ quốc bằng tri thức, đoàn kết, pháp luật và những hành động hòa bình, có trách nhiệm.


