Đường Nguyễn Quốc Trị: Hẻm nhỏ ký ức

“Người con của làng Phượng Kỷ, xã Đà Sơn, Đô Lương ấy đã từ chiến sỹ trở thành người chỉ huy mưu trí, dũng cảm. Từ những chiến công liên tục trên các chiến trường, sự quả cảm, sáng tạo trong những trận đánh nên Nguyễn Quốc Trị được Đại tướng Võ Nguyên Giáp tặng câu “Vững như đồng - Nhanh như sóc”.. Trong Đại hội Chiến sĩ thi đua và cán bộ gương mẫu toàn quốc ngày 19/5/1952 tại chiến khu Việt Bắc, Nguyễn Quốc Trị được phong tặng danh hiệu Anh hùng quân đội cùng với các anh hùng khác: Cù Chính Lan, La Văn Cầu, Nguyễn Thị Chiên...Đây là đợt phong tặng danh hiệu Anh hùng lần đầu tiên của quân đội ta.

Trải qua 9 năm kháng chiến trường kỳ, làm nên chiến thắng Điện Biên chấn động địa cầu, ngày 10/10/1954, người dẫn đầu đoàn quân chiến thắng tiến vào thủ đô đoàn chính là Anh hùng Nguyễn Quốc Trị. Khi Đoàn quân nhạc cử bài: “Tiến quân ca” Trung đoàn Thủ đô đứng thành hàng ngũ, vinh dự kéo cờ được trao cho đồng chí Nguyễn Quốc Trị, chỉ huy Trung đoàn...

Cuộc kháng chiến chống Pháp vừa kết thúc, dân tộc ta lại bước ngay vào cuộc chiến đấu mới chống Mỹ cứu nước. Lúc này, vùng đất Quân khu 4 trở thành tuyến lửa nóng bỏng trong cuộc đối đầu với kẻ xâm lược. Tháng 3/1962 sau khi tốt nghiệp khoá đào tạo sĩ quan cao cấp tại Trung Quốc, Nguyễn Quốc Trị đã xung phong về công tác và chiến đấu tại quê hương. Ngày 16/8/1967, thượng tá Nguyễn Quốc Trị, Hiệu trưởng trường Quân chính Quân khu 4 đã ngã xuống trên mảnh đất quê hương trong một lần đi kiểm tra bộ đội tại trận địa pháo cao xạ thuộc làng Phượng Kỷ chính nơi chôn nhau cắt rốn.”

Và lúc này, khi tôi đang mở cánh của nhà mình, tôi lại gặp mình của 20 năm trước. Của cô bé đang ngồi trong lòng bà ngọ ngoạy đôi tay chỉ ra phía đường mưa. Con đường Nguyễn Quốc Trị, con đường của tuổi thơ tôi, của tình yêu và nỗi nhớ chưa bao giờ tắt...