ĐƯỜNG SẮT TRONG KÝ ỨC CHIẾN TRANH MIỀN BẮC

Đường ray không chỉ để chở người

Trước chiến tranh,
đường sắt là để đi lại.

Nhưng khi bom Mỹ bắt đầu đánh phá miền Bắc,
đường ray trở thành mục tiêu.

“Địch biết rất rõ,”
ông Trần Văn Lập kể,
“cắt đường sắt là cắt mạch máu.”

Ga tàu trở thành điểm nóng

Không ít ga tàu bị đánh bom.

Nhà ga sập.

Đường ray cong vênh.

“Nhưng hễ sửa xong là tàu lại chạy,”
ông Lập nói.

Những chuyến tàu đi ban đêm

Ban ngày dễ lộ.

Tàu thường chạy đêm.

Đèn che kín.

Còi không thổi dài.

“Mọi thứ đều giảm tối đa,” ông nhớ.

Bộ đội nằm sát sàn toa

Trong toa,
bộ đội không ngồi thẳng.

Nằm sát sàn.

Ba lô làm gối.

“Sợ mảnh bom,” ông kể.

Khi tàu dừng giữa đồng không

Có lúc tàu phải dừng giữa cánh đồng.

Không ga.

Không bảng tên.

“Dừng là vì phía trước bị đánh,” ông nói.

Ai cũng chờ trong im lặng.

Người dân ven đường ray

Dọc đường ray là làng xóm.

Người dân quen với tiếng tàu.

Cũng quen với tiếng bom.

“Họ sửa đường nhanh lắm,” ông Lập nhớ.

Đường sắt là mặt trận không tên

Không súng.

Không chiến hào.

Nhưng mỗi mét ray
đều có dấu vết chiến tranh.

“Có chỗ bị đánh đi đánh lại,” ông nói.

Công nhân đường sắt là chiến sĩ

Nhiều công nhân hy sinh
khi sửa đường.

Không quân hàm.

Nhưng nhiệm vụ như chiến sĩ.

“Không sửa là tàu không đi,” ông Lập nói.

Tàu chạy là chiến tranh chưa ngắt mạch

Chỉ cần tàu còn chạy,
chiến tranh chưa làm tê liệt hậu phương.

“Mỗi chuyến tàu là một lần thắng,” ông nói.

Những chuyến tàu chở hy vọng

Không chỉ chở quân.

Còn chở thư.

Chở tin chiến thắng.

Chở niềm tin.

“Nghe tàu chạy là yên tâm,” ông kể.

Đường sắt và ký ức của người lính

Với người lính miền Bắc,
đường sắt gắn với lên đường.

Và cả ngày trở về.

“Cùng một đường ray,” ông Lập nói,
“nhưng hai tâm trạng.”

Sau chiến tranh, đường ray vẫn đó

Bom ngừng.

Tàu chạy ban ngày.

Trẻ con đứng xem tàu.

Nhưng với người từng đi qua chiến tranh,
mỗi đường ray đều có câu chuyện.

Ký ức không nằm trên thép

Ký ức nằm trong người.

Nhưng đường ray gợi nhớ.

“Nhìn ray là nhớ,” ông nói.

Đường sắt – nhân chứng thầm lặng

Không lên tiếng.

Không kể công.

Nhưng đường sắt miền Bắc
đã đi trọn chiến tranh
để đưa đất nước đến hòa bình.

Những đường ray đi qua lịch sử

Chiến tranh qua rồi.

Đường ray vẫn nối dài.

Mang theo ký ức của một thời
khi mỗi chuyến tàu lăn bánh
là một lần lịch sử được tiếp tục viết.