DƯƠNG THỊ XUÂN QUÝ “Cô gái cầm bút bước vào chiến trường và không trở lại”
Vũ Thị Vân Anh
Dương Thị Xuân Quý sinh năm 1941 tại Hà Nội.
Bà là nhà văn, nhà báo và là một trong những nữ tác giả tiêu biểu của thế hệ văn nghệ sĩ trưởng thành trong thời kỳ chống Mỹ.
Nhưng cuộc đời bà không chỉ gắn với bàn viết.
Năm 1968, Dương Thị Xuân Quý vào chiến trường Quảng Nam.
Ở đó, bà sống giữa những người dân và chiến sĩ.
Bà đi đến những vùng nông thôn đang chịu ảnh hưởng của chiến tranh. Bà quan sát cuộc sống của người dân, những người phụ nữ, những đứa trẻ và những người lính.
Những điều ấy trở thành chất liệu cho sáng tác.
Điều đáng nói là bà không chọn đứng ở khoảng cách an toàn để viết về chiến tranh.
Bà bước vào chính nơi chiến tranh đang diễn ra.
Năm 1969, trong một lần công tác, Dương Thị Xuân Quý hy sinh tại Quảng Nam.
Bà mới 28 tuổi.
Phía sau người nữ nhà văn ấy là một gia đình, một người chồng và một đứa con nhỏ.
Bà ra đi khi sự nghiệp văn chương còn dang dở.
Nhưng những tác phẩm và nhật ký của bà đã giúp người đọc hôm nay nhìn thấy một khía cạnh khác của chiến tranh: chiến tranh qua đôi mắt của một người phụ nữ trẻ.
Không phải chỉ có những trận đánh.
Có những người mẹ.
Những người vợ.
Những đứa trẻ.
Những ngôi làng bị chia cắt.
Và có cả những người trẻ tuổi cầm bút bước vào chiến trường với mong muốn ghi lại cuộc sống của đồng bào mình.
Dương Thị Xuân Quý đã không trở về.
Nhưng những trang viết của bà thì ở lại.
Có những nhà văn viết về chiến tranh sau khi chiến tranh kết thúc. Còn Dương Thị Xuân Quý đã viết ngay giữa chiến tranh – và chính bà đã trở thành một phần của câu chuyện ấy.
