Gần 10 nghìn ngày thờ chồng, nuôi con

Ngày anh khoác ba lô lên đường vào quân ngũ, chị chỉ biết giấu mặt vào tay vừa khóc, vừa cầu cho chồng mình chân cứng đá mềm. Để rồi biết tin anh hy sinh giữa biển khơi, lại lần nữa chị như cạn khô nước mắt trong đau thương, mất mát. Kể từ đó đến nay, chị ở vậy thờ chồng, gắng gượng nuôi con. 25 năm qua, chị Trần Thị Ninh, vợ liệt sĩ Phan Huy Sơn ở xã Diễn Nguyên, huyện Diễn Châu (Nghệ An) vẫn còn khắc khoải nỗi đau khi nhìn vào di ảnh của chồng và những kỷ vật còn sót lại.

Mùa xuân ấy, anh đi...

Tuổi trưởng thành, cũng như bao lớp nam thanh, nữ tú trong làng, Phan Huy Sơn sớm kết duyên với cô gái cùng quê Trần Thị Ninh khi họ vừa bước sang tuổi mười tám đôi mươi. Cùng học với nhau ở trường làng cho tới những năm cấp 3 trường huyện, tình yêu đôi lứa nảy mầm sau mỗi buổi cắp sách tới trường đi chung trên con đê đường làng Tân Phong, xã Diễn Nguyên. Cưới nhau chưa được bao lâu thì mùa xuân năm 1982, Phan Huy Sơn phải tạm xa người vợ trẻ để ghi tên mình vào quân ngũ.

“Bọn tôi thời ấy yêu nhau trong sáng, e thẹn lắm. Học với nhau một lớp mà vẫn còn ngại ngùng, xấu hổ mỗi khi giáp mặt. Ngày nhà trai đưa lễ lạt trầu cau đến xin cưới hỏi, tôi vẫn còn là đứa con gái mới lớn chưa hình dung nổi phận làm dâu nên còn ấp úng. Ở với nhau chưa được bao lâu, anh ấy đã đi bộ đội. Đêm hôm trước anh lên đường, tôi chỉ biết úp mặt vào gối mà khóc trong nghẹn ngào. Nhưng cứ nghĩ rồi tự động viên mình để chồng yên tâm nhập ngũ. Nhưng ai ngờ…” - Chị Trần Thị Ninh đưa mắt nhìn lên di ảnh của người chồng nhớ lại những năm tháng ngày xưa ấy.

Chị Ninh vẫn nhớ như in cái đêm 15-2-1982. Trước đêm anh đi, cả hai vợ chồng đều lưu luyến, mong cho đêm dài hơn nữa. Chị kể, trước lúc lên đường là cả một quãng thời gian anh Sơn phải ngày đêm làm công tác “tư tưởng” cho vợ. Sau thời gian huấn luyện ở một điểm đóng quân ven thành phố Vinh 3 tháng, chị Ninh mới biết chồng mình được biên chế vào Quân chủng Hải quân, về công tác tại Vùng 4. Sau đó, anh ra Hải Phòng học một lớp quân y, rồi được đơn vị cho nghỉ phép về thăm nhà. Niềm vui, hạnh phúc như vỡ òa sau một năm dài chờ ngóng tin chồng. Lần về phép đợt này, anh chị đã có với nhau một cháu trai đầu lòng đặt tên là Phan Huy Hà.

Yêu thương gửi lại

Năm 1984, anh Phan Huy Sơn có lệnh ra đảo trong đội hình Lữ đoàn 146, Vùng 4 Hải quân. Dù biết mình ra đảo là gian khổ, nhưng anh vẫn cố gắng biên thư đều đặn cho vợ để nơi quê nhà chị yên tâm chăm sóc con. 3 năm biền biệt, mãi đến tháng 9-1987, chị Ninh mới gặp lại người chồng của mình, khi anh Sơn được đơn vị cho về nghỉ phép. Và, cũng như nhiều đôi vợ chồng trẻ có chồng đi xa mới về, niềm vui, hạnh phúc với anh Sơn, chị Ninh những ngày gặp lại khiến căn nhà nhỏ thêm phần ấm áp. Ngày anh Sơn ở đảo về nghỉ phép, cháu trai đầu lòng vẫn còn lạ lẫm với người cha phảng phất vị mặn mòi của biển cả. Mãi thời gian sau, anh chị mới đau đớn khi biết con mình lên 3 tuổi nhưng vẫn không thể gọi tên bố, tên mẹ dù chỉ nửa lời. Bước sang đầu năm 1988, anh Sơn có lệnh của đơn vị phải ra đảo gấp.

Ngồi trầm lặng bên những cánh thư và từng bộ quần áo của chồng đã ố mòn theo thời gian, chị Ninh rưng rưng tâm sự: “Ngày anh từ đảo về nghỉ phép thì tôi mang thai cháu gái thứ hai. Thương lắm, muốn chồng mình ở lại lắm nhưng vì nhiệm vụ, tôi không đành lòng giữ bước chân anh ấy. Ngày nhận giấy báo tử và tư trang chồng để lại, tôi vẫn không tin mình đã mất anh. Tôi vẫn không tin vào sự thật là mình phải mất chồng vĩnh viễn…”. Ngày 17-3-1988 ấy như một nỗi ám ảnh đối với người phụ nữ thôn quê Trần Thị Ninh. Chồng hy sinh ngoài khơi xa, một mình chị tay xách nách mang nuôi đứa con trai đầu mới lên 5 cộng với việc đang mang thai đứa con thứ hai mới 3 tháng tuổi khiến chị như không thể định hình được chính bản thân mình. Mãi sau khi sinh cháu thứ hai, hằng đêm, chị vẫn mơ thấy anh hiện về. Lúc tỉnh giấc, chị lại mang tấm áo của chồng ra ôm ấp để rồi rưng rưng nước mắt.

Ở miền quê ấy, dù đằng đẵng mấy chục năm sống đơn côi, lẻ chiếc nhưng chị vẫn luôn ôm ấp bóng hình của người chồng. Cháu đầu đã gần bước qua cái tuổi 30 nhưng vẫn như đứa trẻ. Suốt ngày, con trai anh chị chỉ biết ú ớ rồi đi lang thang trên từng đường làng, ngõ xóm mãi khi đèn điện sáng lên mới về nhà. Con gái thứ hai là Phan Thị Trang đang là sinh viên năm thứ hai Trường Đại học Y khoa Vinh. Mỗi lần nhắc lại chuyện của mình, chị Ninh lại ùâa về bao cảm xúc xót thương, tủi phận. Như một phần động viên chia sẻ với hoàn cảnh của người vợ có chồng là liệt sĩ Trường Sa, năm 2006, Bộ tư lệnh Hải quân đã vận động, quyên góp xây cho mẹ con chị một căn nhà tình nghĩa trên nền đất cũ. 25 năm ấy là gần 10 nghìn ngày đêm thổn thức. Cứ mỗi độ Tết đến xuân về, chị lại hương khói cho chồng rồi tự mình hướng về phía biển như ngóng trông, hy vọng một điều gì đó rất đỗi linh thiêng.