Giá trị cốt lõi trong tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc

Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc không chỉ phản ánh khát vọng tự do mãnh liệt của nhân dân Việt Nam, mà còn hàm chứa những giá trị nhân văn cao đẹp, hướng tới tự do, hòa bình, hạnh phúc cho toàn nhân loại. Người luôn khẳng định độc lập dân tộc là mục tiêu cao nhất của cách mạng, đồng thời nhấn mạnh độc lập phải đi liền với tự do, bình đẳng và công lý trong xã hội. Chính những giá trị ấy đã trở thành nền tảng lý luận vững chắc cho cách mạng Việt Nam và lan tỏa ảnh hưởng sâu rộng tới nhiều phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới.

Hồ Chí Minh khẳng định, độc lập dân tộc là nền tảng bền vững để xây dựng một xã hội công bằng, tiến bộ. Trong Tuyên ngôn độc lập năm 1945, Người đanh thép tuyên bố: “Tất cả các dân tộc trên thế giới đều sinh ra bình đẳng; dân tộc nào cũng có quyền sống, quyền sung sướng và quyền tự do”1. Đây chính là điểm xuất phát cho mọi cuộc đấu tranh giành quyền tự quyết, quyền làm chủ vận mệnh của nhân dân Việt Nam. Quan điểm này thể hiện sự thấu hiểu sâu sắc của Hồ Chí Minh về bản chất của cách mạng giải phóng dân tộc: không có độc lập thì không thể phát triển, không thể làm chủ vận mệnh mà chỉ có thể sống kiếp nô lệ, phụ thuộc.

Theo Hồ Chí Minh, độc lập không chỉ đơn thuần là giành lại chủ quyền lãnh thổ, mà còn là quyền làm chủ về chính trị, tự do lựa chọn con đường phát triển trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Khi dân tộc giành được độc lập, đất nước mới thực sự phát triển tự chủ, không bị bất kỳ thế lực ngoại bang nào chi phối.

Không dừng lại ở mục tiêu giành lại độc lập, Hồ Chí Minh còn coi việc xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ, phát triển bền vững là nhiệm vụ luôn gắn bó chặt chẽ với độc lập dân tộc. Trong Tuyên ngôn độc lập năm 1945, Người khẳng định mạnh mẽ: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thực đã thành một nước tự do và độc lập. Toàn thể dân Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mệnh và của cải để giữ vững quyền tự do và độc lập ấy.”2 Theo Hồ Chí Minh, chủ nghĩa xã hội chính là con đường tất yếu để giữ vững và phát huy thành quả của độc lập dân tộc, đồng thời bảo đảm mọi quyền lợi chính đáng của nhân dân lao động. Người coi chủ nghĩa xã hội không chỉ là lý thuyết mà là con đường thực tiễn để xây dựng một xã hội không còn áp bức, bất công. Người chỉ rõ: độc lập dân tộc không thể bền vững nếu thiếu một nền kinh tế công bằng, phát triển cân đối và không còn phân biệt giai cấp. Người khẳng định: “muốn tiến lên chủ nghĩa xã hội thì phải phát triển công nghiệp nhưng đồng thời cũng phải phát triển nông nghiệp”3. Người cũng nhấn mạnh: “Muốn tiến lên chủ nghĩa xã hội thì toàn dân cần đoàn kết lâu dài, đoàn kết thực sự và cùng nhau tiến bộ”4. Đây chính là cơ sở quan trọng để bảo vệ thành quả cách mạng, xây dựng đất nước phát triển toàn diện, công bằng, văn minh.

Sau khi giành được độc lập, Hồ Chí Minh luôn nhấn mạnh rằng việc giữ gìn và phát triển nền độc lập ấy là trách nhiệm lâu dài, cần sự đồng lòng của toàn dân tộc. Trong Di chúc, Người căn dặn: “Điều mong muốn cuối cùng của tôi là: Toàn Đảng, toàn dân ta đoàn kết phấn đấu, xây dựng một nước Việt Nam hoà bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh, và góp phần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới.”5 Đây là lời nhắn nhủ thiêng liêng, nhắc nhở các thế hệ hôm nay và mai sau luôn đặt độc lập dân tộc lên hàng đầu, dù trong bất cứ hoàn cảnh nào.

Song song với đó, Hồ Chí Minh đặc biệt coi trọng phát triển kinh tế, văn hóa, khoa học – kỹ thuật để giữ vững và củng cố nền độc lập. Người mong muốn “toàn thể đồng bào gắng sức theo đời sống mới, xây dựng một nước Việt Nam mới phú cường.”6 Chỉ khi xây dựng được một nền kinh tế tự chủ, phát triển bền vững, nhân dân mới có điều kiện tham gia tích cực vào sự nghiệp dựng xây, bảo vệ Tổ quốc và gìn giữ thành quả độc lập.

Như vậy, những giá trị cốt lõi trong tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc chính là nền tảng lý luận vững chắc, dẫn dắt sự nghiệp giữ vững chủ quyền đất nước, xây dựng một xã hội công bằng, tiến bộ, vì mục tiêu hạnh phúc cho nhân dân.