Giai thoại chiết tự tên Bác của các cụ đồ nho
Tác giả: Phạm Thị Phương Anh
Tại vùng đất Nam Đàn (Nghệ An) giàu truyền thống, hai cụ đồ nho già là cụ Giáp và cụ Ất cùng nhau ngồi thưởng trà và bàn luận về câu sấm truyền dân gian liên quan đến việc đất Nam Đàn sẽ sinh ra bậc thánh nhân.
Cụ Ất hồ hởi chia sẻ về một giấc "thần mộng" kỳ lạ mà cụ gặp được. Trong giấc mơ, vị thần đã ban cho cụ hai câu thơ lục bát đầy bí ẩn:
"Trăng xưa dọi tỏ lòng người
Treo gương nhớ nguyệt cho đời soi chung."
Bằng tri thức Hán học tinh thông, cụ Ất đã phân tích nghệ thuật chiết tự ẩn chứa trong câu thơ cho người bạn già và con trai cùng nghe: Hai chữ "trăng xưa" (cổ nguyệt) ghép lại thành chữ Hồ (胡); chữ "lòng người" (sĩ tâm) ghép lại thành chữ Chí (志); còn hai chữ "nhật nguyệt" ghép lại thành chữ Minh (明).
Ghép trọn vẹn lại chính là danh xưng Hồ Chí Minh – người "treo gương sáng cho đời soi chung". Câu chuyện chiết tự mộc mạc nhưng sâu sắc của hai cụ đồ nho đã thể hiện lòng kính yêu vô hạn và niềm tự hào sâu sắc của nhân dân xứ Nghệ đối với Lãnh tụ vĩ đại của dân tộc.
