Giàng Lao Pà - Anh hùng tiễu phỉ của Si Ma Cai

Anh hùng Giàng Lao Pà sinh năm 1919, là người dân tộc Mông, quê ở xã Sín Hồ Sán, huyện Si Ma Cai, tỉnh Lào Cai (cũ, nay là xã Si Ma Cai, Lào Cai).

Tháng 5 năm 1951, ông chỉ huy 12 dân quân phối hợp với bộ đội chủ lực đánh lui cuộc tiến công của khoảng 300 quân Pháp vào Si Ma Cai.Không chỉ giỏi chiến đấu, ông còn đặc biệt có uy tín trong công tác vận động quần chúng. Trong giai đoạn từ năm 1949 đến 1959, ông và đồng đội đã vận động 606 người theo phỉ ra hàng, thu 220 khẩu súng các loại, riêng Giàng Lao Pà trực tiếp vận động được 305 người.

Chỉ 10 ngày sau khi Lào Cai được giải phóng, ngày 11/11/1950, Châu Quáng Lồ đã tập hợp lực lượng tiến đánh bộ đội chủ lực của ta tại Pha Long, Mường Khương. Đến tháng 12/1950, lực lượng này tiếp tục đánh chiếm Bắc Hà, Lùng Phình, Si Ma Cai và một số địa bàn khác.

Với âm mưu “phỉ hóa toàn dân”, thực dân Pháp (sau đó có sự hậu thuẫn của Mỹ) đã cấu kết với các phần tử phản động địa phương mở rộng hoạt động thổ phỉ trên toàn tỉnh Lào Cai. Trong đó, các huyện Mường Khương, Bắc Hà, Si Ma Cai, Bát Xát, Sa Pa, Phong Thổ và một phần Bảo Thắng trở thành những địa bàn trọng điểm.

Ngày 1/1/1967, Giàng Lao Pà được Chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Ông cũng là người Lào Cai đầu tiên được trao tặng danh hiệu cao quý này, trở thành niềm tự hào của đồng bào các dân tộc vùng cao Si Ma Cai.