Giáo sư, Tiến sĩ, Anh hùng Lao động Phạm Ngọc Thạch – Phát hiện lao bằng đờm từ năm 1956

Năm 1956, Phạm Ngọc Thạch đề ra và tổ chức thực hiện việc phát hiện bệnh lao bằng xét nghiệm đờm trong điều tra dịch tễ ở nước ta. Một mẫu bệnh phẩm nhỏ đã trở thành điểm khởi đầu cho cách tìm người mắc bệnh trong cộng đồng. Đằng sau chi tiết chuyên môn ấy là một công việc có ý nghĩa rất gần gũi: muốn chữa bệnh, trước hết phải tìm ra người đang cần được chữa. [1]

Theo tư liệu của Thông tấn xã Việt Nam, khi ấy Tổ chức Y tế Thế giới còn chủ trương phát hiện lao bằng chụp huỳnh quang, một phương pháp được bài viết đánh giá là tốn kém và ít hiệu quả. Phạm Ngọc Thạch không chỉ nêu một ý kiến khoa học; ông tổ chức đưa phương pháp phát hiện lao bằng đờm vào thực hiện. Khoảng cách giữa đề xuất và hành động chính là phần đáng chú ý trong đóng góp này. [1]

Năm 1957, vấn đề được trình bày tại Hội nghị quốc tế chống lao ở New Delhi. Từ thực tiễn Việt Nam, cách làm ấy bước vào một diễn đàn chuyên môn quốc tế. Tư liệu TTXVN cũng ghi nhận rằng hàng chục năm sau, Hiệp hội Chống Lao Quốc tế thấy rõ giá trị của phương pháp này. Đặt những mốc thời gian cạnh nhau, có thể nhận ra tầm nhìn của một thầy thuốc biết tìm lời giải từ yêu cầu thực tế. [1]

Công việc ấy không tách khỏi cách Phạm Ngọc Thạch tổ chức ngành y: coi trọng phòng bệnh, xây dựng mạng lưới y tế từ trung ương đến xã và hợp tác xã. Với một căn bệnh cần được phát hiện trong dân cư, chuyên môn và mạng lưới chăm sóc sức khỏe phải nâng đỡ nhau. Giá trị của một phương pháp vì thế không chỉ nằm trên trang báo khoa học, mà còn ở khả năng đưa nó đến với người dân. [1]

Nhìn lại đóng góp bắt đầu từ năm 1956, điều đọng lại là sự gắn bó giữa tri thức và trách nhiệm. Phạm Ngọc Thạch đã biến một lựa chọn chuyên môn thành công việc được tổ chức thực hiện. Lòng biết ơn đối với ông có thể bắt đầu từ chính chi tiết nhỏ ấy: một mẫu đờm được dùng để tìm bệnh, mở thêm cơ hội chăm sóc cho con người. [1]

Nguồn tư liệu

[1] Thông tấn xã Việt Nam: Bác sĩ Phạm Ngọc Thạch - Bộ trưởng Y tế đầu tiên, người thầy thuốc vì nhân dân

https://nvsk.vnanet.vn/bac-si-pham-ngoc-thach-bo-truong-y-te-dau-tien-nguoi-thay-thuoc-vi-nhan-dan-1-142101.vna