Anh hùng Lao động

GIÁO SƯ TRẦN ĐẠI NGHĨA - NGƯỜI KHIẾN KẺ THÙ PHẢI BÁI PHỤC

Trong ký ức của dân tộc Việt Nam, những năm tháng kháng chiến chống Pháp là một "thời hoa lửa" – thời kỳ đầy gian khổ, hy sinh nhưng vô cùng hào hùng. Giữa muôn vàn tấm gương hy sinh vì Tổ quốc, câu chuyện về Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa (tên thật là Phạm Quang Lễ) nổi lên như một huyền thoại sống về tinh thần yêu nước và trí tuệ Việt Nam.

Vĩnh Long25/10/2026Chi đoàn trường THCS Bình Chuẩn (Phường Thuận Giao)1 lượt xem0 lượt chia sẻ
GIÁO SƯ TRẦN ĐẠI NGHĨA - NGƯỜI KHIẾN KẺ THÙ PHẢI BÁI PHỤC

1. Từ chức vị cao sang đến chiến khu gian khổ

Năm 1946, khi Chủ tịch Hồ Chí Minh sang Pháp dự Hội nghị Fontainebleau, Người đã gặp Phạm Quang Lễ – một kỹ sư trẻ người Việt đang có công việc ổn định với mức lương hàng trăm cây vàng mỗi tháng tại các tập đoàn hàng không, khí giới nổi tiếng nước Pháp.

Khi Bác Hồ đặt câu hỏi: “Bác mời chú về nước cùng Bác tham gia kháng chiến, chú thấy thế nào?”, Phạm Quang Lễ không một chút đắn đo. Ông quyết định từ bỏ sự nghiệp lẫy lừng, cuộc sống nhung lụa nơi xứ người để trở về Việt Nam – nơi đất nước đang chuẩn bị bước vào cuộc chiến sinh tử chống lại thực dân Pháp.

"Trở về Tổ quốc lúc bấy giờ là đi vào gian khổ, là sẵn sàng hy sinh, nhưng tôi chưa bao giờ hối hận vì quyết định ấy." - Giáo sư Trần Đại Nghĩa

2. Kỳ tích Bazooka Việt Nam và "Phép thuật" giữa rừng sâu

Khi về chiến khu Việt Bắc, Bác Hồ đã đổi tên ông thành Trần Đại Nghĩa với mong muốn ông sẽ cống hiến vì "đại nghĩa" của dân tộc.

Trong điều kiện vô cùng thiếu thốn của chiến khu:

• Không có máy móc hiện đại

• Không đủ nguyên vật liệu tiêu chuẩn

• Nguồn tài liệu kỹ thuật vô cùng hiếm hoi

Giáo sư Trần Đại Nghĩa cùng các đồng sự đã làm nên kỳ tích. Ông đã nghiên cứu và chế tạo thành công súng và đạn Bazooka dựa trên mẫu của Mỹ, nhưng được cải tiến để phù hợp với điều kiện Việt Nam.

Chiến công lẫy lừng:

• Chiến dịch Thu - Đông 1947 (Sông Lô): Đạn Bazooka do Trần Đại Nghĩa chế tạo lần đầu tiên xuất trận, bắn cháy tàu chiến Pháp, làm khiếp đảm lực lượng tinh nhuệ của địch.

• Súng SKZ (súng không giật): Tiếp nối thành công, ông nghiên cứu ra SKZ – loại vũ khí hạng nặng có sức công phá cực lớn, có khả năng xuyên thủng các đồn bốt bê tông kiên cố của Pháp.

Giới quân sự Pháp thời bấy giờ đã vô cùng bàng hoàng, không thể tin rằng trong rừng sâu thiếu thốn, người Việt Nam lại có thể chế tạo ra những vũ khí hiện đại và hiệu quả đến vậy.

3. Bài học về tinh thần và trí tuệ cho thế hệ trẻ

Thời hoa lửa đã lùi xa, nhưng câu chuyện của Giáo sư Trần Đại Nghĩa vẫn vẹn nguyên giá trị:

• Lòng yêu nước tuyệt đối: Đặt lợi ích của dân tộc lên trên mọi danh lợi cá nhân.

• Sự sáng tạo không ngừng: Trong hoàn cảnh khó khăn nhất, trí tuệ Việt Nam vẫn có thể tìm ra con đường chiến thắng.

• Sự khiêm nhường của một nhân cách lớn: Dù mang lại những đóng góp vô giá cho quân đội, ông luôn sống giản dị, chân thành và cống hiến cho khoa học nước nhà cho đến những ngày cuối đời.

Câu chuyện "thời hoa lửa" của Giáo sư Trần Đại Nghĩa không chỉ là một trang sử đẹp trong cuộc kháng chiến bảo vệ Tổ quốc, mà còn là ngọn đuốc soi đường cho thế hệ trẻ hôm nay về lòng yêu nước, khát vọng cống hiến và tinh thần tự lực tự cường.

Bạn cũng đang lưu giữ
một câu chuyện lịch sử?

Hãy chia sẻ để ký ức không bao giờ bị lãng quên

Gửi câu chuyện của bạn