Giao việc khôi phục lò phản ứng Đà Lạt

Sau ngày đất nước thống nhất, nhà khoa học Phạm Duy Hiển được cử khảo sát lò phản ứng hạt nhân Đà Lạt đã ngừng hoạt động. Công trình sử dụng công nghệ Mỹ, trong khi phương án khôi phục dựa vào sự hợp tác với Liên Xô. Đại tướng Võ Nguyên Giáp trực tiếp giao cho ông trọng trách chủ trì công việc.

Bài toán kỹ thuật rất khác những gì một tập thể có thể làm chỉ bằng tài liệu có sẵn. Các chuyên gia phải nghiên cứu cách kết hợp thiết bị, bảo đảm vận hành và an toàn. Bên cạnh chuyên môn, người phụ trách còn phải lo sinh hoạt cho cán bộ trong điều kiện thiếu thốn. Có thời điểm, Phạm Duy Hiển đến gặp Đại tướng xin hỗ trợ gạo cho anh em.

Năm 1984, Đại tướng dự lễ khánh thành lò phản ứng được khôi phục và mở rộng. Trong bài phát biểu, ông ghi nhận công sức cán bộ khoa học, công nhân Việt Nam, chuyên gia Liên Xô và sự hỗ trợ quốc tế. Ông nhấn mạnh công trình đã được xây dựng lại với công suất tăng thêm và các yêu cầu nghiêm ngặt về bảo vệ con người, môi trường.

Từ cuộc gặp giao nhiệm vụ đến ngày khánh thành, công việc đi qua cả nghiên cứu, thi công và bảo đảm đời sống. Những tư liệu về Phạm Duy Hiển và bài nói của Đại tướng cho thấy một công trình khoa học được hoàn thành bằng sự phối hợp giữa người tổ chức, nhà nghiên cứu và người lao động trực tiếp.