Giọt Nước Mắt Bên Mâm Cơm Đêm Kéo Pháo
Kỷ niệm trong những ngày tháng 1/1954 gay go tại mặt trận Điện Biên Phủ, ghi lại sự lắng nghe, tin tưởng tuyệt đối cán bộ và lòng nhân ái bao la của Đại tướng Võ Nguyên Giáp trước khi đưa ra quyết định lịch sử.
Tháng 1 năm 1954, để chuẩn bị cho trận đánh Điện Biên Phủ theo phương án "Đánh nhanh, thắng nhanh", hàng ngàn bộ đội và dân công đã phải dùng sức người kéo những khẩu pháo nặng hàng tấn qua các con dốc dựng đứng, vực sâu thăm thẳm dưới mưa bom, đạn pháo của địch.
Tướng Phạm Kiệt được Đại tướng Võ Nguyên Giáp cử đi kiểm tra thực địa tuyến đường kéo pháo của Đại đoàn 351 và các hướng tiến công. Trực tiếp chứng kiến cảnh anh em bộ đội gồng mình kéo pháo trên những con dốc trơn trượt, nhiều chiến sĩ đã anh dũng hy sinh để cứu pháo (như anh hùng Tô Vĩnh Diện), Tướng Phạm Kiệt nhận thấy những rủi ro cực kỳ lớn: Đường kéo pháo lộ thiên, địa hình quá trống trải, nếu địch phát hiện và dùng pháo binh, máy bay oanh tạc thì toàn bộ lực lượng pháo binh ta sẽ bị khống chế, nguy cơ thất bại là rất cao.
Đêm ngày 25/1/1954, Tướng Phạm Kiệt vội vã quay trở lại Sở Chỉ huy Mường Phăng để gặp Đại tướng.
Tại lán làm việc, Đại tướng Võ Nguyên Giáp đang gầy mòn vì những đêm thức trắng. Khi thấy Tướng Phạm Kiệt bước vào với bộ quần áo bám đầy bùn đất đỏ và ánh mắt trăn trở, Đại tướng liền kéo ông ngồi xuống mâm cơm tối đơn sơ đã nguội ngắt.
Tướng Phạm Kiệt không ăn được, ông nhìn thẳng vào Đại tướng và thẳng thắn báo cáo:
"Báo cáo Anh Văn! Tôi vừa ở tuyến kéo pháo về. Kéo pháo vào bằng sức người qua địa hình này vô cùng gian khổ và tổn thất lớn. Nhưng điều nguy hiểm hơn là pháo ta đặt ở vị trí quá trống trải, chưa làm xong công sự kiên cố.
Nếu ta đánh theo phương án 'Đánh nhanh, thắng nhanh' lúc này, địch phát hiện ra vị trí pháo binh thì không những ta khó giành chiến thắng mà xương máu của anh em chiến sĩ sẽ đổ xuống rất nhiều. Tôi đề nghị Anh xem xét lại thật kỹ phương án tác chiến!"
Đại tướng Võ Nguyên Giáp lắng nghe từng lời của Tướng Phạm Kiệt với sự tập trung cao độ. Ông không hề gạt đi hay bảo thủ giữ nguyên phương án đã được phê duyệt trước đó, mà gật đầu, ánh mắt đỏ ngầu chớp chớp vì xúc động.
Đại tướng đứng dậy, bước lại nắm chặt tay Tướng Phạm Kiệt và nói:
"Cảm ơn anh Kiệt! Anh đã mang về cho tôi một thông tin thực tế vô cùng quan trọng. Ý kiến của anh trùng khớp với những trăn trở nhiều đêm nay của tôi.
Người làm tướng ra trận, cái tâm phải sáng và cái đầu phải lạnh. Nhưng trên hết là phải biết trân trọng từng giọt máu của bộ đội. Nhất định chúng ta không thể phiêu lưu!"
Chính nhận xét chân thực từ chuyến đi của Tướng Phạm Kiệt cùng sự sâu sát của bản thân đã giúp Đại tướng Võ Nguyên Giáp có thêm cơ sở thực tiễn vững chắc để sáng hôm sau (26/1/1954) đưa ra quyết định lịch sử: Hoãn giờ nổ súng, ra lệnh kéo pháo ra, chuyển sang "Đánh chắc, tiến chắc".



