GIỮA CHIẾN TRƯỜNG CAMPUCHIA
Nhắc đến những năm tháng làm nhiệm vụ quốc tế trên đất Campuchia, ông Nguyễn Văn Nhuận thường nói đó là quãng thời gian không thể nào quên trong cuộc đời người lính.
Sau khi chế độ diệt chủng Pol Pot bị đánh đổ đầu năm 1979, nhiều người nghĩ rằng chiến tranh đã kết thúc. Nhưng trên thực tế, tàn quân Pol Pot vẫn chưa từ bỏ tham vọng. Chúng rút về các khu vực rừng núi hiểm trở dọc biên giới Campuchia - Thái Lan, tiếp tục tập hợp lực lượng, xây dựng căn cứ và thường xuyên tổ chức các cuộc tập kích nhằm vào chính quyền cách mạng Campuchia cũng như lực lượng quân tình nguyện Việt Nam.
Ông Nguyễn Văn Nhuận kể rằng, khoảng năm 1982, đơn vị của ông tiếp tục nhận nhiệm vụ sang Campuchia để truy quét các căn cứ của lực lượng Pol Pot.
Đó là một chiến trường hoàn toàn khác.
Không còn những làng quê đông dân.
Không có những tuyến đường rộng.
Trước mắt người lính là những cánh rừng bạt ngàn, những dãy núi trùng điệp và những con đường mòn ngoằn ngoèo chạy sát biên giới Thái Lan.
Địa hình nơi đây vô cùng phức tạp.
Ban ngày nắng gắt.
Ban đêm lạnh buốt.
Mùa mưa thì đường rừng lầy lội.
Mùa khô bụi đỏ phủ kín quần áo.
Mỗi cuộc hành quân đều là một thử thách đối với sức khỏe và ý chí của người lính.
Ông nhớ rằng, đơn vị thường xuyên phải cơ động qua nhiều khu vực khác nhau. Có những đợt hành quân kéo dài nhiều ngày liền, vừa đi vừa cảnh giới, bởi không ai biết đối phương sẽ xuất hiện ở đâu.
Kẻ địch rất thông thuộc địa hình.
Chúng thường lợi dụng rừng sâu, khe núi và các điểm cao để ẩn náu.
Ban ngày lẩn tránh.
Ban đêm bất ngờ tập kích.
Vì vậy, người lính luôn phải giữ tinh thần cảnh giác cao độ.
Theo lời ông kể, cuộc sống nơi chiến trường vô cùng thiếu thốn.
Những bữa cơm đơn sơ.
Những giấc ngủ chập chờn giữa rừng.
Nhiều đêm chỉ mắc võng dưới tán cây, thay nhau gác để bảo vệ đơn vị.
Không có điện.
Không có tiếng xe.
Chỉ có tiếng côn trùng, tiếng gió rừng và sự tĩnh lặng đến căng thẳng của chiến trường.
Là Trung đội trưởng Trung đội hỏa lực, ông luôn nhắc nhở anh em giữ nghiêm kỷ luật hành quân.
Đi phải đúng đội hình.
Dừng phải đúng vị trí.
Không được để lộ mục tiêu.
Không được chủ quan dù chỉ một phút.
Ông hiểu rằng, trên chiến trường, một sai sót nhỏ cũng có thể phải trả giá bằng tính mạng của nhiều người.
Điều khiến ông xúc động nhất không chỉ là những khó khăn của người lính Việt Nam, mà còn là cuộc sống của người dân Campuchia sau chiến tranh.
Nhiều ngôi làng còn tiêu điều.
Nhiều gia đình mất người thân.
Cuộc sống thiếu thốn đủ bề.
Mỗi khi gặp bộ đội Việt Nam, người dân đều dành cho họ sự tin tưởng và tình cảm chân thành. Những ánh mắt biết ơn, những nụ cười mộc mạc hay những cái vẫy tay của trẻ em đã tiếp thêm động lực để những người lính vững vàng hoàn thành nhiệm vụ.
Ông luôn khẳng định rằng, quân tình nguyện Việt Nam sang Campuchia không chỉ làm nhiệm vụ chiến đấu mà còn góp phần giúp nước bạn ổn định cuộc sống, bảo vệ thành quả cách mạng và tạo điều kiện để Nhân dân Campuchia từng bước xây dựng lại quê hương sau những năm tháng đau thương.
Nhìn lại quãng thời gian ấy, ông cho rằng người lính phải đối mặt với rất nhiều gian khổ.
Gian khổ vì thời tiết.
Gian khổ vì địa hình.
Gian khổ vì những cuộc hành quân liên miên.
Nhưng điều khó khăn nhất vẫn là sự khốc liệt của chiến tranh.
Bởi mỗi lần nhận lệnh xuất quân, không ai biết mình có còn trở về hay không.
Cũng chính từ những cánh rừng nơi biên giới Campuchia ấy, đơn vị của ông tiếp tục tiến vào những trận đánh ác liệt nhất. Một trong những trận chiến để lại ký ức đau thương nhất là trận đánh tại điểm cao Xuân Sán, nơi Đại đội 9 của ông phải đối mặt với hỏa lực dày đặc của đối phương và chịu những tổn thất vô cùng lớn.
Mỗi lần nhắc đến trận đánh ấy, ông đều lặng đi rất lâu.
Bởi đó là nơi nhiều người đồng đội đã mãi mãi nằm lại, để lại trong lòng những người còn sống một ký ức không bao giờ phai mờ.


