Gốc Đa Cuối Xóm

Những năm kháng chiến, ở một góc nhỏ của làng quê Ninh Bình, có một gốc đa già đứng lặng lẽ cuối xóm. Ban ngày, đó chỉ là nơi người già ngồi nghỉ, trẻ con chơi đùa. Nhưng khi đêm xuống, gốc đa ấy lại trở thành điểm hẹn quen thuộc cho những công việc thầm lặng.

Mỗi tối, khi làng đã tắt đèn, có vài người lặng lẽ đi về phía gốc đa. Họ không đi cùng nhau, mỗi người một lúc, một hướng, như những người đi dạo bình thường. Dưới gốc cây, có một hốc nhỏ được che kín bằng lá khô và rễ cây, nơi để lại những gói đồ nhỏ.

Người đến sau chỉ cần cúi xuống, lấy đi hoặc đặt lại, rồi rời đi ngay. Không ai nói chuyện, không ai dừng lại lâu. Mọi việc diễn ra nhanh chóng, quen thuộc như đã được lặp lại nhiều lần.

Một đêm, khi vừa có người rời đi, bỗng có tiếng động từ đầu xóm. Ánh sáng le lói tiến lại gần. Người vừa đến kịp nép vào thân cây, đứng im như một bóng tối. Những gì đặt dưới gốc đa được kéo nhẹ vào sâu hơn, phủ thêm lớp lá.

Ánh sáng lướt qua, dừng lại trong chốc lát rồi đi tiếp. Không gian lại trở về tĩnh lặng. Một lúc sau, người kia mới khẽ cúi xuống, hoàn tất công việc rồi rời đi như chưa từng xuất hiện.

Những đêm như thế lặp lại nhiều lần. Gốc đa vẫn đứng đó, chứng kiến tất cả mà không hề thay đổi.

Giờ đây, con đường cuối xóm đã rộng hơn, sáng hơn, gốc đa vẫn còn nhưng không còn những bước chân lặng lẽ như trước. Tuy vậy, với những người từng gắn bó, nơi ấy không chỉ là một gốc cây, mà còn là ký ức về những ngày tháng mà mỗi hành động nhỏ đều góp phần vào một điều lớn lao hơn.