Góp phân đánh bại chiến lược "Việt Nam hóa chiến tranh" của Mỹ, đẩy mạnh cuộc kháng chiến đi đến thắng lợi hoàn toàn (1969 - 1975) TẠI Tiền Giang

Với bản chất ngoan cố, hiếu chiến, đầu năm 1969, Mỹ chuyển sang thực hiện chiến lược "Việt Nam hóa chiến tranh" ở miền Nam. Tại Mỹ Tho - Gò Công, ngoài Sư đoàn 9 Mỹ và Sư đoàn 7 cùa quân đội Sài Gòn, địch đã đưa về đây một số đơn vị của Sư đoàn 9. Đồng thời, bọn chúng còn ra sức đôn quân và bắt lính.

Tổng số quân đội Sài Gòn ở trong tỉnh lên đến 26.000 tên lính chủ lực, trong đó có 10.000 lính Mỹ và hàng chục tên phòng vệ dân sự.

Với ưu thế về lực lượng, địch xua quân càn quét khắp nơi nhằm thực hiện chương trình bình định nông thôn, nhất là vùng Gò Công, Chợ Gạo, ven thành phố Mỹ Tho và vành đai Bình Đức, sau đó, chúng triển khai ra các huyện Châu Thành, Cai Lậy và Cái Bè. Bọn chúng còn tăng cường bắn pháo, ném bom, rải chất độc hóa học vào những vùng xung yếu. Do đó, tính đến cuối năm 1969, bọn chúng đã đóng được 282 đồn bót, lập 113 ban tề xã trong tổng số 114 xã, 558 ban tề ấp trong tổng số 823 ấp; đặc biệt, đến đầu năm 1971, địch đã hoàn thành cơ bản việc bình định vùng Gò Công, phần lớn cơ sở cách mạng bị phá vỡ, quần chúng bị kiểm soát gắt gao.

Tuy gặp những khó khăn to lớn, nhưng quân dân ta vẫn kiên cường bám trụ, dựa vào xã, ấp chiến đấu, phát triển chiến tranh du kích, gây dựng lại tổ chức Đảng ở cơ sở, củng cố lực lượng vũ trang, quyết tâm đánh bại kế hoạch bình định của địch. Đến cuối năm 1971, ta đã loại khỏi vòng chiến đấu 11.700 tên địch, đánh thiệt hại nặng 44 đồn bót, bức rút 35 đồn bót khác; huy động hơn 20.000 quần chúng đấu tranh chống địch cào nhà, gom dân, bắn phá địa hình,... Các đoàn thể cách mạng, lực lượng vũ trang tỉnh, huyện, xã cùng những hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế trong vùng giải phóng đều có sự phát triển, nhân dân đóng góp được 147 triệu đồng vào quỹ nuôi quân.

Như vậy, chương trình bình định nông thôn của địch bước đầu đã bị phá sản. Quân dân Mỹ Tho - Gò Công chuẩn bị bước vào cuộc tiến công mới.

Đêm ngày 6 rạng ngày 07/4/1972, phối hợp với cuộc tiến công chiến lược xuân hè 1972 của quân dân miền Nam, quân dân Mỹ Tho - Gò Công đã mở chiến dịch tổng hợp, đồng loạt nổ súng tiến công địch với cường độ mạnh, quy mô lớn trên hầu hết các địa bàn chiến lược quan trọng ở trong tỉnh.

Chiến dịch diễn ra qua ba đợt như sau:

Đợt 1, hai tháng 4 và 5: Ta đánh mạnh ở Cai Lậy, Cái Bè, làm thiệt hại nặng 3 trung đoàn chủ lực thuộc Sư đoàn 7 quân đội Sài Gòn, làm tan rã phần lớn lực lượng kìm kẹp của địch ở Nam - Bắc đường số 4.

Đợt 2, hai tháng 6 và 7: Ta tiêu diệt liên đoàn 41 biệt động quân địch, đánh tiêu hao các tiểu đoàn bảo an thuộc tiểu khu Định Tường, giải phóng tuyến Kênh Cũ, Kênh Nguyễn Tấn Thành (nay thuộc huyện Tân Phước) và các xã Nhị Bình, Điềm Hy (huyện Châu Thành); đồng thời, ta còn tiêu diệt hai Tiểu đoàn 402, 427 bảo an địch thuộc tiểu khu Gò Công, mở được lõm Đồng Sơn và địa bàn đứng chân ở các xã Vĩnh Hựu, Thạnh Nhựt, Long Hựu, Tân Thới (nay thuộc huyện Gò Công Tây).

Đợt 3, tháng 8 và đầu tháng 9: Ta tập trung đánh phá Lộ 4 trên nhiều đoạn: Đoạn từ Mỹ Thiện đến An Hữu để phát triển sang vùng Nam Cái Bè, mở ra thế liên hoàn từ Hòa Hưng xuống Hòa Khánh, phá vỡ kế hoạch bình định vùng đông dân và giàu có của địch ; đoạn từ Cai Lậy đến Trung Lương nhằm tiêu diệt các đoàn xe quân sự, gây trở ngại giao thông đối với địch và buộc chúng phải rút bớt lực lượng càn quét để về giữ lộ. Đồng thời, ta còn bẻ gãy cuộc càn cấp quân đoàn của địch mang tên "Cửu Long 4 - 1", bảo vệ vững chắc các vùng giải phóng ở Nam - Bắc Lộ 4. Song song đó, ta đã đẩy mạnh hoạt động ở Chợ Gạo, mở được các lõm chiến đấu ở phía Tây Kênh Chợ Gạo và đưa phong trào của quần chúng lên cao.

Phối hợp với mặt trận quân sự, ở các thị xã, thị trấn, phong trào đấu tranh của quần chúng đòi các quyền dân sinh, dân chủ, chống đuổi nhà, chống "quân sự hóa học đường",... ngày càng phát triển mạnh mẽ.

Ngày 10/9/1972, chiến dịch tổng hợp kết thúc. Ta đã tiêu diệt hơn 7.000 tên địch, bắt sống và làm tan rã đơn vị khoảng 4.000 tên, phá hủy và tịch thu nhiều phương tiện chiến tranh của địch; tiêu diệt, bứt rút, bức hàng hơn 170 đồn bót, giải phóng 19 xã, 126 ấp với khoảng 160.000 dân.

Chiến dịch tổng hợp của quân dân Mỹ Tho - Gò Công giành được thắng lợi to lớn, có tác dụng thúc đẩy phong trào cách mạng ở tỉnh nhà - nhất là ở Gò Công - tiến lên, tạo ra thế và lực mới để quân dân ta giành lại thế chủ động trên chiến trường. Bên cạnh đó, thắng lợi này đã góp phần quan trọng vào thắng lợi chung của quân dân miền Nam, giáng đòn mạnh mẽ vào chương trình "Việt Nam hóa chiến tranh" của Mỹ, buộc Mỹ phải kí kết Hiệp định Pa-ri (27/01/1973).

Sau khi Hiệp định Pa-ri có hiệu lực thi hành, địch đã ngang nhiên phá hoại. Chúng huy động quân đội, triển khai chiến dịch "Tràn ngập lãnh thổ", "Bình định áp đảo" ở Mỹ Tho và "Bình định củng cố" ở Gò Công. Trước tình hình đó, quân dân Tiền Giang đã kiên quyết giáng trả những cuộc hành quân lấn chiếm của địch và chủ động mở các cuộc tiến công vào những căn cứ quân sự của bọn chúng, bảo vệ và mở rộng vùng giải phóng.

Đến cuối năm 1973, ta loại khỏi vòng chiến đấu khoảng 8.000 tên địch, tiêu diệt và bứt rút gần 100 đồn bót, giải phóng thêm 10 xã và 50 ấp với khoảng 50.000 dân.

Trong năm 1974, ta đánh mạnh ở nhiều nơi khiến địch phải bị động đối phó. Lực lượng của ta càng lớn mạnh, vùng giải phóng tiếp tục được mở rộng. Đến cuối năm 1974, ngoài 4 tiểu đoàn của tỉnh đã có từ trước, ta còn thành lập thêm tiểu đoàn Ấp Bắc, mỗi huyện có khoảng 3 - 5 đại đội. Vùng nông thôn của tỉnh về cơ bản đã được giải phóng với hàng trăm nghìn dân.

Trên đà tiến công, ngày 06/11/1974, ta mở chiến dịch mùa khô 1974 - 1975. Đến cuối tháng 3/1975, chiến dịch kết thúc thắng lợi. Từ đây, quân dân Mỹ Tho - Gò Công cùng với quân dân miền Nam bước vào trận quyết chiến chiến lược cuối cùng.

Ngày 9/4/1975, Tỉnh ủy phổ biến lệnh tổng công kích, kêu gọi nhân dân đồng loạt nổi dậy.

Ở hướng Mỹ Tho, sau khi làm chủ được Lộ 4, kênh Chợ Gạo và tiêu diệt hàng loạt căn cứ quân sự của địch, ta đưa lực lượng vũ trang áp sát và bao vây thị xã từ nhiều hướng. Sáng ngày 30/4/1975, lực lượng Thành Đoàn phát động quần chúng trong nội ô nổi dậy. 15 giờ 20 phút cùng ngày, Cờ cách mạng được kéo lên tại Trường Nguyễn Đình Chiểu. 16 giờ, lực lượng vũ trang của ta đồng loạt tiến vào trung tâm thị xã. 19 giờ, địch ở tiểu khu Định Tường đầu hàng. Đến 24 giờ, thành phố Mỹ Tho về cơ bản đã được giải phóng.

Ở hướng Gò Công, ta đã bức rút 4 đồn, làm tê liệt 18 đồn khác, phát động hàng ngàn quần chúng tham gia công tác cách mạng. Sáng ngày 30/4/1975, sau khi tiêu diệt địch ở Thạnh Nhựt, lực lượng vũ trang của ta tiến về thị xã. Quần chúng đổ ra đường vẫy chào quân giải phóng và chiếm các cơ quan chính quyền cấp phường, xã của địch. Đến 15 giờ, ta chiếm dinh tỉnh trưởng, về cơ bản đã giải phóng thị xã Gò Công. Các huyện trong tỉnh cũng lần lượt được giải phóng trong ngày 30/4 và rạng sáng ngày 01/5/1975.

Quân dân Mỹ Tho - Gò Công đã hoàn thành nhiệm vụ lịch sử vẻ vang của mình, góp phần giải phóng hoàn toàn miền Nam, thực hiện hòa bình, độc lập, thống nhất Tổ quốc và đưa cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội.