GS.TS. VÕ TÒNG XUÂN – "CHA ĐẺ" CỦA NHỮNG CÁNH ĐỒNG VÀNG
GS.TS. VÕ TÒNG XUÂN – "CHA ĐẺ" CỦA NHỮNG CÁNH ĐỒNG VÀNG
Người trí thức nặng lòng với hạt gạo quê hương
GS.TS. Võ Tòng Xuân (1940 – 2024), quê tại An Giang, là một nhà khoa học nông nghiệp hàng đầu của Việt Nam và thế giới. Sau khi tốt nghiệp tại Philippines, ông từ chối những cơ hội làm việc hấp dẫn tại nước ngoài để trở về nước vào năm 1971, với khát vọng duy nhất: giúp người nông dân Việt Nam thoát khỏi cảnh nghèo đói.
Dấu ấn đậm nét nhất của ông chính là việc phổ biến giống lúa thần nông (IR36, IR64...) và kỹ thuật thâm canh lúa tại Đồng bằng sông Cửu Long. Trong những năm cuối thập niên 70, khi dịch rầy nâu tàn phá lúa gạo miền Tây, ông đã cùng các học trò "xuống đường" về tận các vùng nông thôn, hướng dẫn bà con cách diệt rầy và thay đổi giống lúa, cứu nguy cho an ninh lương thực quốc gia.
Người đưa thương hiệu gạo Việt vươn tầm quốc tế
GS. Võ Tòng Xuân không chỉ nghiên cứu trong phòng thí nghiệm mà còn là một nhà hoạt động chính trị - xã hội năng nổ. Ông đã giữ nhiều chức vụ quan trọng như Hiệu trưởng Trường Đại học An Giang, Đại biểu Quốc hội.
Ông là người kiên trì bảo vệ quan điểm: "Muốn nông dân giàu, phải làm nông nghiệp thông minh". Ông đã kết nối các nhà khoa học quốc tế với nông dân Việt Nam, thúc đẩy các mô hình liên kết "bốn nhà" (Nhà nước - Nhà khoa học - Nhà doanh nghiệp - Nhà nông). Nhờ những nỗ lực đó, hạt gạo Việt Nam không chỉ đủ ăn mà còn chiếm lĩnh các thị trường khó tính nhất thế giới.
Sứ giả hòa bình và tri thức
Thế giới biết đến ông không chỉ là một chuyên gia về lúa gạo, mà còn là một người thầy tận tụy. Ông đã đi khắp các nước từ châu Á đến châu Phi (như Sierra Leone, Nigeria) để hướng dẫn họ cách trồng lúa, giúp các dân tộc nghèo đói khác tự chủ được lương thực.
Dù ở vị trí nào, GS. Võ Tòng Xuân luôn giữ phong thái giản dị với chiếc áo sơ mi bạc màu và nụ cười đôn hậu của một "lão nông" thứ thiệt. Ông luôn truyền cảm hứng cho các bạn trẻ về lòng yêu nước gắn liền với những việc làm thiết thực cho cộng đồng.
Những vinh danh cao quý
Cuộc đời cống hiến của ông đã được ghi nhận bằng nhiều phần thưởng danh giá trong và ngoài nước:
Danh hiệu Anh hùng Lao động (năm 2006).
Giải thưởng Derek Tribe (Australia) cho những đóng góp về nông nghiệp.
Huân chương Mặt trời mọc (Chính phủ Nhật Bản trao tặng).
Giải thưởng VinFuture (năm 2023) – Giải Đặc biệt dành cho các nhà khoa học đến từ các nước đang phát triển với công trình nghiên cứu về giống lúa.


