Gửi người lính năm xưa: Cháu đã là cô giáo!

Có một điều khiến tôi hạnh phúc khi trở thành giáo viên Tiểu học: tôi đã thực hiện được mong ước của ông nội. Người lính từng đi qua những năm tháng chiến tranh ấy nay được thấy cháu gái mình gắn bó với mái trường. Bởi vậy, mỗi khi nghĩ về công việc đang làm, tôi lại nghĩ đến ông. Tôi muốn kể câu chuyện này bằng tình thương của một người cháu, và bằng lòng biết ơn của một người trẻ đang được sống trong hòa bình.

Ông nội tôi là cựu chiến binh Nguyễn Đắc Sáu, sinh năm 1945, hiện sống tại thôn Công Đình, xã Phù Đổng, thành phố Hà Nội. Năm 1966, khi tuổi đời còn rất trẻ, ông nhập ngũ, thuộc đơn vị K10 đặc công Quảng Trị. Từ đó, ông bước vào những năm tháng hành quân và chiến đấu. Qua lời ông kể, tôi được biết thêm về quãng đời ấy, quãng đời có biết bao gian khổ phía sau dáng hình người ông thân thuộc của mình hôm nay.

Trong kí ức hành quân của ông có một chiếc xe đạp Phượng Hoàng. Ông đã đi chiếc xe ấy từ miền Bắc vào miền Nam. Cứ nghĩ đến quãng đường dài ông phải vượt qua, tôi lại hình dung về người thanh niên năm xưa với những vòng xe bền bỉ. Thuở ấy, ông cũng trẻ như thế hệ chúng tôi bây giờ, cũng có cả một cuộc đời ở phía trước. Tuổi trẻ của ông đã gắn với những chặng đường ra trận, mang theo quyết tâm chiến đấu vì đất nước.

Ông kể về những đêm ngủ trong rừng rất lạnh, về cuộc sống hành quân nhiều thiếu thốn. Câu chuyện đưa tôi đến gần hơn với những gian khổ của người lính. Tôi nghĩ đến sự ấm áp mình được hưởng trong mái nhà hôm nay mà thương ông đã từng phải chịu lạnh giữa rừng. Nghĩ đến những điều kiện thuận lợi trong cuộc sống của mình, tôi càng quý sức chịu đựng của thế hệ ông. Sau những đêm thiếu thốn ấy, người lính vẫn tiếp tục hành quân, vẫn mang theo nhiệm vụ phải hoàn thành.

Ông đã tham gia nhiều trận đánh. Trận đánh khiến ông nhớ nhất diễn ra vào năm 1968 tại ngã ba Thượng Xá. Theo lời ông kể, trong trận đánh ấy, ông bị thương nhưng vẫn tiếp tục chiến đấu. Ngay trong lúc mang thương tích, ông đã diệt được ba xe tăng. Với chiến công ấy, ông được tặng Huân chương Chiến công hạng Ba. Đó là một dấu mốc đáng tự hào trong cuộc đời quân ngũ của ông, cũng là câu chuyện mà tôi muốn gìn giữ thật cẩn thận cho gia đình mình.

Nghe ông kể, tôi tự hào về sự quả cảm của ông và thương ông vì những đau đớn đã phải chịu đựng. Người lính mang thương tích trong trận đánh năm ấy chính là ông nội đang ở bên tôi hôm nay. Nghĩ đến điều đó, tôi càng hiểu sự trở về của ông quý giá biết bao đối với gia đình. Để tôi được có ông trong cuộc đời mình, ông đã phải vượt qua những hiểm nguy mà thế hệ sinh ra trong hòa bình như tôi chỉ có thể biết qua lời kể.

Trên người ông bây giờ vẫn còn nhiều vết sẹo do đạn bắn. Chiến tranh đã lùi xa, còn những dấu tích ấy vẫn ở lại. Tôi hiểu thêm sự hi sinh của ông từ điều gần gũi đó. Đất nước đã có những ngày bình yên; người lính trở về vẫn mang theo thương tích của một thời chiến đấu. Với tôi, thương ông còn là biết dành thời gian cho ông, hỏi han và lắng nghe khi ông vẫn ở bên gia đình. Tôi muốn ông cảm nhận được tình yêu thương của con cháu ngay trong cuộc sống hôm nay.

Cũng từ những câu chuyện ấy, tôi hiểu vì sao các huân chương, huy chương luôn được ông trân quý. Đó là sự ghi nhận dành cho những cống hiến của ông, gắn với một phần tuổi trẻ mà ông đã dành cho Tổ quốc. Gia đình không có những bức ảnh thời chiến hay nhiều kỉ vật để lưu lại chặng đường ông đã đi qua. Bởi vậy, những phần thưởng được gìn giữ cùng lời ông kể càng trở nên quý giá. Tôi mong con cháu trong gia đình hiểu được câu chuyện phía sau chúng, để niềm tự hào về ông được tiếp nối bằng sự hiểu biết.

Người ông đi qua chiến tranh ấy còn có một mong ước rất đỗi bình dị dành cho cháu gái: ông muốn tôi trở thành giáo viên Tiểu học. Mong ước ấy khiến tôi xúc động mỗi khi nghĩ về ông. Một người lính đã dành tuổi trẻ cho đất nước mong cháu mình được gắn bó với mái trường, được dạy những đứa trẻ lớn lên trong hòa bình. Với tôi, đó là sự tin yêu ông gửi gắm vào cháu gái và vào những năm tháng ở phía trước.

Giờ đây, tôi đã trở thành cô giáo của những học trò lớp 3 dưới mái trường Tiểu học Tiền Phong. Điều làm tôi hạnh phúc là ông vẫn ở bên gia đình, để tôi còn được nói với ông rằng cháu đã thực hiện được mong ước ấy. Danh xưng cô giáo vì thế có thêm một ý nghĩa thân thương. Tôi mang theo niềm vui của người cháu gái được làm điều ông mong, cùng ý thức rằng mình cần làm nghề thật nghiêm túc để xứng đáng với sự tin yêu ông dành cho.

Đứng trước những học trò lớp 3, tôi càng thấy quý cơ hội được làm nghề trong hòa bình. Ông đã dành tuổi trẻ để bảo vệ đất nước; hôm nay, cháu gái ông được góp sức dạy dỗ những đứa trẻ trên chính quê hương mình. Nghĩ đến sự tiếp nối ấy, tôi thấy mong ước của ông trở thành một lời nhắc nhở thân thương. Tôi muốn làm nghề bằng sự tận tâm, dành cho học trò tình yêu thương và giúp các em hiểu giá trị của cuộc sống hôm nay. Tôi mong ông sẽ yên lòng khi biết rằng cháu gái đang cố gắng mỗi ngày để trở thành một cô giáo tốt.

Tình thương dành cho ông cũng khiến tôi suy nghĩ nhiều hơn về cách đưa lịch sử đến với học trò. Với các em, một câu chuyện có thật từ người ông, người bà trên quê hương có thể là điểm bắt đầu để tìm hiểu quá khứ. Chiếc xe đạp Phượng Hoàng trong câu chuyện của ông, những đêm ngủ rừng và chiến công tại ngã ba Thượng Xá đều giúp các em hình dung cụ thể hơn về cuộc sống của người lính. Khi hiểu thêm những gian khổ ấy, các em có cơ sở để trân trọng hòa bình và biết ơn các thế hệ cha anh.

Trong khuôn khổ Đề án “Câu chuyện thời hoa lửa”, tôi đã hướng dẫn hai học sinh lớp 3A4 là Trần Khánh Linh và Nguyễn Trần Gia Hân đến trò chuyện, giao lưu với ông. Cuộc gặp gỡ ấy là một cách để tôi đưa câu chuyện của gia đình đến gần học sinh. Tôi mong các em biết chăm chú lắng nghe một nhân chứng lịch sử, biết đặt câu hỏi lễ phép và ghi nhớ những điều ông kể. Khi câu chuyện được chia sẻ qua video, những bạn học sinh khác cũng có thêm cơ hội tìm hiểu về ông và lịch sử quê hương.

Khi học trò của mình được nghe ông kể, tôi thấy mong ước năm xưa của ông có thêm một ý nghĩa. Cháu gái ông đã trở thành cô giáo, và hôm nay đang giúp một thế hệ nhỏ tuổi hơn biết đến câu chuyện của ông. Tôi được đứng giữa hai thế hệ trong vai trò thật gần gũi ấy. Ông cho tôi niềm tự hào về quá khứ, còn nghề giáo cho tôi cơ hội chia sẻ niềm tự hào ấy với những đứa trẻ. Bằng cách đó, tình thương dành cho ông được tiếp nối trong công việc tôi đang làm.

Được nghe ông kể là một may mắn của tôi. Trong biết bao gia đình, kí ức chiến tranh đang được gìn giữ qua lời kể của ông bà, qua tên tuổi và kỉ vật của các thế hệ cha anh. Từ câu chuyện riêng của ông nội mình, tôi nghĩ đến những cựu chiến binh trên quê hương và càng trân trọng cơ hội được gặp gỡ các ông, các bác. Khi một người trẻ dành thời gian ngồi xuống lắng nghe, một phần lịch sử có thêm cơ hội được nhớ đúng và truyền lại.

Là một đoàn viên, tôi tự nhắc mình phải có trách nhiệm với những câu chuyện đang được trao lại cho thế hệ trẻ. Tôi muốn bắt đầu bằng việc ghi chép cẩn thận những điều ông kể, tìm hiểu thêm về lịch sử và giữ sự chân thực khi chia sẻ. Với học sinh, tôi mong các em biết lễ phép với các bác cựu chiến binh, biết trân trọng những kỉ vật và chủ động hỏi chuyện ông bà. Đó là những việc vừa sức để người trẻ góp phần gìn giữ kí ức về thế hệ cha anh.

Tôi mong mỗi bạn trẻ cũng dành thời gian tìm hiểu những câu chuyện lịch sử trong gia đình và trên quê hương mình. Hãy hỏi khi ông bà còn có thể kể, hãy lắng nghe khi các nhân chứng vẫn còn ở bên chúng ta. Từ sự hiểu biết ấy, chúng ta sẽ thêm yêu Tổ quốc và tự hào về truyền thống anh hùng của dân tộc. Lòng biết ơn có thể được thể hiện ngay trong cách học tập, làm việc và đối xử với mọi người, bằng những việc làm có ích mà mỗi người có thể bắt đầu hôm nay.

Ông nội ơi, viết đến đây, cháu muốn được nói với ông điều thân thương nhất: cháu đã là cô giáo như ông từng mong. Cháu biết mình còn phải học hỏi và cố gắng nhiều. Câu chuyện về cuộc đời ông sẽ nhắc cháu quý hơn những ngày được đứng lớp, nhắc cháu sống có trách nhiệm với những đứa trẻ đang lớn lên trong hòa bình. Cháu mong mình sẽ giúp các em hiểu lịch sử, biết ơn các thế hệ cha anh và thêm yêu đất nước này.

Cháu tự hào được là cháu gái nội của ông, cựu chiến binh Nguyễn Đắc Sáu. Cháu mong ông luôn mạnh khỏe để cháu còn được trở về bên ông, được nghe thêm những câu chuyện về một thời tuổi trẻ. Cháu đã là cô giáo, ông ạ. Cháu sẽ cố gắng mỗi ngày để ông yên lòng về người cháu gái của mình.