Hạ Chiếc B-52 Đầu Tiên Trên Bầu Trời Đồ Sơn
Thôn Liễu Kinh
Đêm ngày 16 tháng 4 năm 1972, không quân Mỹ bất ngờ huy động hàng chục máy bay B-52 cùng hàng trăm máy bay cường kích ồ ạt tấn công, trút hàng ngàn tấn bom xuống các khu công nghiệp, kho xăng dầu và khu dân cư thuộc Hải Phòng. Bầu trời đất Cảng rực lửa, mặt đất rung chuyển dữ dội dưới những trận mưa bom carpet-bombing (thảm bom).
Tại trận địa Tiểu đoàn 81, Trung đoàn Tên lửa 238 (thuộc Sư đoàn 363), khí thế chiến đấu lên cao ngút trời nhưng áp lực cũng nặng ngàn cân. Trận địa vừa hứng chịu một đợt ném bom tọa độ, dây cáp liên lạc bị đứt, khói độc cuồn cuộn xộc vào cabin điều khiển. Lúc này, người con Hải Phòng – Đại úy Nguyễn Văn Phiệt (khi đó là Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 81, quê ở huyện An Lão, Hải Phòng) – vẫn điềm tĩnh ngồi trước màn hình radar giữa chiếc cabin nóng như lò lửa.
Khi các dải nhiễu từ máy bay Mỹ làm mờ mịt màn hình sóng, ông Phiệt cùng sĩ quan điều khiển căng mắt phân tích từng vệt sáng. Bằng kinh nghiệm dày dặn và sự quyết đoán, ông phát hiện ra mục tiêu B-52 đang ẩn nấp sau dải nhiễu tích cực.
"Mục tiêu B-52, góc tà... cự ly... Phóng!" – Mệnh lệnh từ miệng vị Tiểu đoàn trưởng cất lên gãy gọn, đanh thép.
Hai quả tên lửa SAM-2 xé tan màn đêm, rẽ mây lao thẳng lên không trung. Chỉ vài giây sau, một quầng lửa khổng lồ rực sáng bầu trời phía hướng biển Đồ Sơn. Chiếc B-52G của Mỹ trúng đạn bùng cháy dữ dội và rơi xuống vùng biển Hải Phòng. Đây chính là chiếc "pháo đài bay" B-52 đầu tiên bị bắn rơi tại chỗ trên bầu trời Hải Phòng trong đợt Mỹ đánh phá trở lại miền Bắc năm 1972, đập tan huyền thoại "siêu pháo đài bất khả xâm phạm".
Trận đánh đó không chỉ bảo vệ hàng vạn tính mạng người dân thành phố Cảng mà còn mở đường cho nghệ thuật đánh B-52 bằng tên lửa SAM-2, tạo tiền đề quan trọng cho chiến thắng "Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không" tháng 12 năm 1972.
