Hai lời hẹn dang dở trên vùng đất giới tuyến

ôi bàn tay gầy guộc của Bà mẹ Việt Nam Anh hùng Ngô Thị Mừng khẽ vuốt lên hai bức di ảnh đặt cạnh nhau trên bàn thờ. Một là người chồng đã hy sinh trên chiến trường miền Nam, một là người con trai ngã xuống khi làm nhiệm vụ quốc tế tại Campuchia. Điều khiến mẹ day dứt suốt nửa thế kỷ không chỉ là sự mất mát, mà còn bởi cả hai người đàn ông thân yêu nhất đều ra đi khi còn dang dở một lời hẹn trở về.

Một ngày đầu tháng Tám, chúng tôi tìm về thôn Tân Trại, xã Cửa Tùng, tỉnh Quảng Trị để thăm mẹ Ngô Thị Mừng. Trong căn nhà nhỏ, mẹ đón khách bằng nụ cười hiền hậu. Mái tóc đã bạc trắng, nhưng ánh mắt vẫn ánh lên sự minh mẫn của người đã đi qua biết bao biến cố.

Ngồi cạnh mẹ, chị Lê Thị Lan, con dâu của mẹ, kể: “Mẹ vẫn còn minh mẫn lắm. Ngày nào mẹ cũng đọc thơ, rồi kể cho con cháu nghe chuyện ngày xưa, chuyện về bố và anh Trung...”. Câu nói mộc mạc ấy khiến không gian căn nhà như lắng lại. Với mẹ, ký ức chưa bao giờ là điều đã cũ.

Sinh năm 1940 trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng, mẹ Ngô Thị Mừng lớn lên giữa những năm tháng quê hương Vĩnh Linh chìm trong khói lửa. Năm 18 tuổi, mẹ kết hôn với ông Nguyễn Văn Tuân, người chiến sĩ Công an vũ trang tập kết ra Vĩnh Linh làm nhiệm vụ tại Đồn công an Hiền Lương. Dẫu cuộc sống còn nhiều thiếu thốn, gian nan, vợ chồng vẫn cùng nhau vun đắp một mái ấm nhỏ và lần lượt đón hai người con chào đời. Hạnh phúc của đôi vợ chồng trẻ ngắn ngủi khi chiến tranh ngày càng ác liệt. Sau thời gian công tác tại Đồn công an Hiền Lương, ông nhận lệnh vào chiến trường miền Nam.

Những lá thư từ chiến trường trở thành sợi dây nối người lính với gia đình. Trong thư, ông luôn động viên vợ vững lòng nuôi con và hẹn một ngày hoàn thành nhiệm vụ sẽ trở về, đưa vợ con về quê nội để gặp gia đình, họ hàng. Đó cũng là ước nguyện bình dị mà từ ngày nên duyên, mẹ chưa một lần được thực hiện. Nhưng lời hẹn ấy mãi mãi không thành hiện thực...