HÀN GẮN VẾT THƯƠNG CHIẾN TRANH – BẢN LĨNH GIỮ ĐẤT, DẸP FULRÔ VÀ BỨC TRANH NÔNG THÔN AN PHƯỚC (1975 – 1976) DƯỚI GÓC NHÌN ĐỒNG CHÍ TRẦN THANH SƠN
Sau khi lá cờ chiến thắng tung bay trên đỉnh tháp Pô Klong Garai và Tòa hành chính tỉnh trưa ngày 16/4/1975, chúng tôi ôm chầm lấy nhau trong nước mắt mừng ngày non sông liền một dải. Thế nhưng, tiếng súng vừa dứt thì một cuộc chiến mới – âm thầm nhưng không kém phần gian nan, quyết liệt – lập tức mở ra: cuộc chiến chống đói nghèo, hàn gắn vết thương chiến tranh và bảo vệ sự bình yên cho các palei Chăm.
Trải qua 30 năm khói lửa, đồng ruộng An Phước loang lổ hố bom, mìn bẫy còn sót lại dưới lòng đất cát; hệ thống kênh mương bị bồi lấp; ruộng đất màu mỡ phần lớn nằm trong tay địa chủ, bọn đầu sỏ ngụy quyền cũ; đời sống bà con muôn phần cơ cực. Nguy hiểm hơn cả, tàn dư của bọn phản động Fulrô vẫn lén lút hoạt động, tìm cách kích động hận thù dân tộc để lôi kéo con em đồng bào Chăm vào rừng hòng chống phá chính quyền non trẻ.
Đứng trước muôn vàn thử thách ấy, Đảng bộ và chính quyền huyện An Phước đã vững vàng chèo lái, viết tiếp bản anh hùng ca kiến thiết quê hương trong hai năm bản lề 1975 – 1976.
1. Yên dân vùng Chăm: Bẻ gãy mưu đồ Fulrô bằng sức mạnh khoan hồng
Ngay sau ngày giải phóng, tàn dư của tổ chức phản động Fulrô không chịu từ bỏ dã tâm. Chúng lợi dụng tâm lý hoang mang và trình độ nhận thức của một bộ phận bà con để tiếp tục gây rối:
Đập tan các đợt kích động nổi loạn (Tháng 6 – 7/1975):
Đầu tháng 6/1975, các phần tử cầm đầu Fulrô bí mật đột nhập vào một số thôn Chăm, phao tin thất thiệt, lôi kéo, ép buộc 234 thanh niên cùng 50 khẩu súng trốn lên rừng lập căn cứ chống đối.
Nhận định đây là nguy cơ đe dọa trực tiếp khối đại đoàn kết dân tộc, lực lượng vũ trang huyện An Phước lập tức phối hợp cùng bộ đội tỉnh tổ chức truy kích thần tốc, bắt gọn 128 tên, kịp thời bẻ gãy âm mưu lập căn cứ của chúng.
Đến tháng 7/1975, địch lại điên cuồng lôi kéo thêm hơn 200 thanh niên Chăm gây mất ổn định an ninh trật tự tại các làng xóm.
"Công tâm vi thượng" – Lấy tình thương lay động lương tri:
Không đơn thuần dùng biện pháp quân sự, Huyện ủy quán triệt phương châm: Vũ trang truy quét bên ngoài, nhưng gốc rễ là phải tuyên truyền chính sách dân tộc, vận động quần chúng từ bên trong.
Chúng tôi lại một lần nữa tìm đến các vị Cả Sư (Po Gru), các chức sắc Bàlamôn giáo, Bàni giáo và các già làng có uy tín để cùng cán bộ chính quyền kiên trì giải thích đường lối khoan hồng của Đảng.
Chính quyền phát động các mẹ, các chị người Chăm trực tiếp gửi thư, cất tiếng gọi con em mình từ bỏ rừng sâu trở về.
Trái ngọt của chính sách nhân đạo:
Sự chân thành và chính nghĩa của cách mạng đã thức tỉnh hàng trăm con người lầm lỡ: ta đã giáo dục, cải tạo gần 413 đối tượng; vận động được 285 thanh niên tự giác rời bỏ hàng ngũ phản động trở về xóm làng, giao nộp 50 khẩu súng cùng nhiều lựu đạn.
Xóm làng các palei Chăm từ Hữu Đức, Hậu Sanh đến Văn Lâm, Vĩnh Thuận nhanh chóng tìm lại nhịp sống thanh bình, bà con an tâm bước vào mùa vụ mới.
2. Đại công trường thủy lợi: Mở dòng nước ngọt, xua đuổi giặc đói
An Phước là vùng đất "nắng như rang, gió như phang", đất đai phì nhiêu nhưng thiếu nước tưới thì ruộng đồng cũng biến thành cát cằn. Muốn cứu đói cho dân, nhiệm vụ sống còn là phải đưa nước về ruộng:
Chiến dịch thủy lợi trên 130.000 ngày công:
Chính quyền huyện đã phát động phong trào toàn dân làm thủy lợi rầm rộ chưa từng thấy. Khắp các ngả đường từ vùng Kinh đến vùng Chăm, bà con vác cuốc xẻng, xe rùa, đòn gánh rộn rã xuống đồng như đi trẩy hội.
Hơn 130.000 ngày công lao động đã được huy động để đại tu, nạo vét hàng chục cây số lòng Kênh Nam và Kênh Chàm vốn bị đất đá bom đạn bồi lấp suốt những năm chiến tranh.
Đặc biệt, ta đã đào mới hoàn toàn tuyến mương thủy lợi huyết mạch nối dài từ Phú Quý chạy thẳng về vùng đất cát khô hạn Từ Tâm, dẫn dòng nước mát lành từ sông Dinh tưới mát cho hàng ngàn hécta ruộng đồng bị bỏ hoang nhiều năm.
Tiếp sức vật tư cho nhà nông:
Đi đôi với công trình thủy lợi, chính quyền cách mạng đã phân phối hàng trăm tấn phân hóa học, thuốc bảo vệ thực vật, đưa giống lúa Thần Nông năng suất cao vào thâm canh, cấp hàng triệu lít xăng dầu phục vụ máy cày, máy bơm và mở rộng vốn vay ngân hàng để bà con mua trâu bò, ngư cụ sản xuất.
Kỳ tích ấm no trên đồng ruộng:
Năm 1975: Vừa dứt tiếng bom đạn, tổng diện tích gieo trồng toàn huyện đã đạt 12.261 ha (trong đó có 10.179 ha cây lương thực), đạt mức bình quân lương thực 325 kg/người/năm.
Năm 1976: Sản lượng lương thực nhảy vọt lên 27.735 tấn, đưa mức bình quân lên 390 kg/người/năm.
Chỉ sau hơn một năm giải phóng, huyện An Phước đã cơ bản xóa sổ tình trạng thiếu đói triền miên, nhân dân vững lòng tin son sắt vào chế độ mới.
3. Cuộc cách mạng ruộng đất (11/1975 – 1976): Cởi trói xiềng xích phong kiến
Nạn chiếm hữu ruộng đất phát canh thu tô của giai cấp địa chủ phong kiến và quan lại ngụy quyền cũ là nguyên nhân ngàn đời khiến người nông dân cày An Phước phải chịu cảnh bần cùng:
Lá cờ đầu của Khu ủy VI và Tỉnh ủy:
Nhờ có truyền thống đấu tranh kiên trung và cơ sở lòng dân vững vàng, huyện An Phước vinh dự được Thường vụ Khu ủy VI và Tỉnh ủy Ninh Thuận chọn làm địa bàn chỉ đạo điểm thực hiện chính sách cải tạo và điều chỉnh ruộng đất của toàn vùng.
Công tác này được tổ chức làm thí điểm nghiêm ngặt tại xã Phước Hữu từ tháng 11/1975 để rút kinh nghiệm sâu sắc trước khi triển khai đồng loạt ra các xã khác trong toàn huyện.
Đưa đất về tay người cày:
Đến cuối năm 1976, huyện đã hoàn thành thắng lợi công tác điều chỉnh ruộng đất tại 9 xã.
Chính quyền đã thu hồi 3.167 ha ruộng đất từ tay địa chủ, phú nông phong kiến đem chia công bằng cho 6.008 hộ gia đình nghèo (với hơn 34.500 nhân khẩu) trước đây không có đất hoặc thiếu đất sản xuất.
Đặc biệt thấm đượm tính nhân văn cách mạng: những gia đình ngụy quân, ngụy quyền và các đối tượng Fulrô đã qua cải tạo, chấp hành tốt pháp luật và được công nhận quyền công dân đều được cấp phát ruộng đất bình đẳng như mọi người nông dân khác để chí thú làm ăn, hoàn lương tái hòa nhập cộng đồng.
ĐIỀU CHỈNH RUỘNG ĐẤT THEO ĐẶC THÙ ĐỊA PHƯƠNG
Để bảo đảm tính công bằng, hợp lý giữa các vùng đất đai màu mỡ và vùng đất cát ven biển, mức cấp ruộng đất bình quân theo nhân khẩu được Huyện ủy phân bổ rất khoa học:
Địa bàn xã
Mức cấp bình quân (m²/người)
Đặc điểm canh tác & thổ nhưỡng
Phước Hữu, Phước Thái
1.500
Vùng đồng lúa trũng, đất đai rộng lớn, nguồn nước thủy lợi dồi dào.
Phước Nam, Phước Sơn
1.000
Vùng bán sơn địa, xen kẽ chân núi và đồng màu.
Phước Hậu
900
Vùng thâm canh lúa truyền thống ven sông Lu, sông Dinh.
Phước Dân, Phước Thuận
500
Vùng ven thị tứ, tỷ lệ thâm canh rau màu và tiểu thủ công nghiệp cao.
Phước Hải, An Hải
300
Vùng bãi ngang ven biển, cồn cát chuyên canh hành tỏi, kết hợp kinh tế biển.
Hình thành nếp làm ăn mới:
Không dừng lại ở việc chia ruộng đất, chính quyền huyện đã khẩn trương tập hợp người nông dân vào 227 tổ vần đổi công đoàn kết.
Bà con cùng nhau chia sẻ sức cày, đổi công gặt hái, san sẻ con giống, giúp đỡ lẫn nhau vượt qua khó khăn mùa vụ, tạo nên bầu không khí đoàn kết, chan hòa tình làng nghĩa xóm khắp các nếp nhà thôn quê.
Ý NGHĨA LỊCH SỬ BẤT TỬ
Nhìn lại chặng đường hai năm 1975 – 1976 đầy thử thách trên đất An Phước, người cộng sản tiền bối Trần Thi luôn khẳng định:
Đó là bản hùng ca về bản lĩnh cầm quyền của Đảng bộ huyện trong giai đoạn chuyển mình lịch sử:
Hóa giải triệt để bài toán dân tộc và an ninh: Bằng việc kết hợp nhuần nhuyễn giữa trấn áp vũ trang với chính sách đại đoàn kết dân tộc và khoan hồng nhân đạo, chúng ta đã bẻ gãy từ trong trứng nước âm mưu nổi loạn của Fulrô, giữ trọn vẹn sự bình yên cho các palei Chăm cổ.
Hiện thực hóa giấc mơ ngàn đời của người cày: Việc thu hồi hơn 3.100 ha đất chia cho hơn 6.000 hộ nông dân nghèo đã xóa bỏ vĩnh viễn chế độ bóc lột địa chủ phong kiến trên quê hương Ninh Phước. Người nông dân lần đầu tiên thực sự làm chủ đồng ruộng của mình, khơi dậy nguồn sức mạnh lao động vô tận để tái thiết quê hương sau chiến tranh.
Những dòng mương thủy lợi từ Phú Quý về Từ Tâm, những cánh đồng lúa Thần Nông trĩu hạt và những nụ cười rạng rỡ của đồng bào Kinh – Chăm trên những thửa ruộng mới chia năm 1976 mãi mãi là minh chứng sống động cho chân lý: Đảng vì Dân, đem lại cơm no áo ấm và hòa bình đích thực cho nhân dân.
