HÀNH QUÂN TRÊN DÃY TRƯỜNG SƠN

Trong ký ức của bác Nguyễn Văn Bình, có một quãng đời không bao giờ phai nhạt – đó là những ngày hành quân trên dãy Trường Sơn. Đó không chỉ là một con đường di chuyển từ Bắc vào Nam, mà còn là con đường của ý chí, của lòng quả cảm và của sự sống – cái chết chỉ cách nhau trong gang tấc.

Sau thời gian huấn luyện năm 1968, bác Bình cùng đơn vị nhận nhiệm vụ hành quân vào chiến trường miền Nam. Khi ấy, bác mới chỉ là một người lính trẻ, chưa từng rời xa quê hương lâu ngày, càng chưa từng trải qua những gian khổ khắc nghiệt đến như vậy.

Những ngày đầu trên đường Trường Sơn, mọi thứ đều xa lạ. Núi rừng nối tiếp núi rừng, những con đường mòn nhỏ hẹp uốn lượn giữa đại ngàn. Ban ngày, đoàn quân phải tuyệt đối giữ bí mật, ẩn mình dưới tán cây rừng rậm rạp. Ban đêm, ánh trăng và những chiếc đèn pin nhỏ là nguồn sáng duy nhất dẫn lối.

Có những đoạn đường chỉ cần một bước trượt chân là có thể rơi xuống vực sâu. Có những con suối chảy xiết, nước đục ngầu sau những cơn mưa rừng kéo dài. Và cũng có những ngày, bom đạn kẻ thù dội xuống bất ngờ, buộc cả đoàn phải nằm rạp xuống đất, nín thở chờ qua cơn nguy hiểm.

Bác Bình nhớ rất rõ những buổi sáng sớm trên đường hành quân. Sương mù phủ kín núi rừng, lạnh buốt. Áo quần ướt đẫm nhưng không ai dừng lại lâu. Mệnh lệnh là phải tiến lên, bởi phía trước là nhiệm vụ, là chiến trường, là Tổ quốc đang chờ.

Hành quân Trường Sơn không chỉ là thử thách về thể lực mà còn là thử thách về tinh thần. Có những lúc mệt đến kiệt sức, đôi chân không muốn bước tiếp, nhưng chỉ cần nhìn thấy đồng đội bên cạnh, mọi người lại động viên nhau đứng dậy đi tiếp.

“Còn người là còn đi” – câu nói ấy trở thành khẩu hiệu tinh thần của cả đơn vị.

Trong những ngày dài gian khổ ấy, tình đồng đội càng trở nên thiêng liêng. Người khỏe giúp người yếu mang ba lô. Người bị thương nhẹ vẫn cố gắng tự đi để không làm chậm cả đoàn. Có khi chỉ một nắm cơm nắm chia đôi cũng đủ làm ấm lòng giữa rừng sâu lạnh giá.

Bác Bình kể rằng có những đêm cả đơn vị phải dừng chân giữa rừng, không có lán trại kiên cố. Mọi người chỉ trải tấm ni lông mỏng, nằm sát nhau để giữ hơi ấm. Tiếng côn trùng rừng đêm hòa cùng tiếng gió tạo nên một bức tranh vừa hoang sơ vừa khắc nghiệt.

Nhưng giữa tất cả những gian khổ ấy, vẫn có những khoảnh khắc rất đẹp.

Đó là những buổi tối hiếm hoi không có bom đạn, cả đơn vị quây quần bên nhau. Có người kể chuyện quê nhà, có người hát những bài ca cách mạng, có người chỉ lặng lẽ nhìn lên bầu trời đầy sao.

Bác Bình nhớ nhất là hình ảnh anh Hùng – người đồng đội thân thiết – thường mang theo một chiếc kèn harmonica nhỏ. Mỗi lần thổi lên những giai điệu quen thuộc, cả khu rừng như dịu lại, giúp mọi người tạm quên đi sự khắc nghiệt của chiến tranh.

Nhưng Trường Sơn không chỉ có những khoảnh khắc yên bình.

Có những lần đoàn hành quân bị máy bay địch phát hiện. Bom nổ rung chuyển cả núi rừng. Đất đá sạt lở. Cây cối gãy đổ. Trong những khoảnh khắc ấy, sự sống và cái chết trở nên vô cùng mong manh.

Bác Bình từng chứng kiến những đồng đội của mình bị thương ngay trên đường hành quân. Có người không thể tiếp tục đi, nhưng vẫn nắm chặt tay đồng đội, dặn rằng: “Cứ đi tiếp, đừng dừng lại vì tôi.”

Những lời nói ấy trở thành ký ức không bao giờ quên trong lòng bác.

Sau nhiều tháng trời gian khổ, cuối cùng đoàn hành quân cũng vượt qua dãy Trường Sơn, tiến vào chiến trường miền Nam. Khi nhìn lại con đường đã đi qua, ai cũng hiểu rằng mình vừa trải qua một trong những thử thách lớn nhất cuộc đời.

Bác Bình nói rằng nếu không có Trường Sơn, sẽ không có tuổi trẻ của những người lính được tôi luyện, không có ý chí kiên cường và cũng không có những chiến thắng sau này.

Trường Sơn không chỉ là một địa danh. Đó là biểu tượng của sự hy sinh, của lòng dũng cảm và của tinh thần “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” bất diệt.

Nhiều năm sau chiến tranh, mỗi khi nhớ lại quãng thời gian ấy, bác Bình vẫn lặng người. Không phải vì nỗi đau, mà vì sự tự hào. Tự hào vì đã từng sống, từng chiến đấu và từng trưởng thành giữa đại ngàn Trường Sơn hùng vĩ.

Ngày nay, khi kể lại cho con cháu, bác luôn nhấn mạnh rằng: “Không có con đường nào dễ dàng để đi đến hòa bình. Mỗi bước chân trên Trường Sơn ngày ấy là một bước chân vì Tổ quốc.”

Những ký ức ấy sẽ mãi là một phần không thể tách rời trong cuộc đời người lính Nguyễn Văn Bình – người đã đi qua thời hoa lửa bằng tất cả tuổi trẻ và niềm tin của mình.