Hành trang trở về quê hương
Năm 1983, quân tình nguyện Việt Nam được lệnh dần rút quân khỏi Campuchia. Nhưng sự yếu ớt của quân chính phủ Phnom Penh không thể chống đỡ được sự trỗi dậy của lực lượng Khmer Đỏ. Tình hình quân sự tại Campuchia xấu đi, buộc Việt Nam phải ngừng việc rút quân.
Sau các chiến dịch 1984-1985, tương quan lực lượng chiến trường đã ổn định, có lợi cho quân chính phủ Cộng hòa Nhân dân Campuchia. Các mối đe dọa an ninh gần như bị dập tắt, Việt Nam tuyên bố rút quân khỏi chiến trường Campuchia.
“Đó có lẽ là tin tức quan trọng và tuyệt vời nhất đối với lực lượng quân đồn trú Việt Nam. Không thể diễn tả hết nỗi vui mừng của những anh lính trẻ khi biết tin sắp được trở về quê hương”, cựu chiến binh Nguyễn Trọng Hải nói.
Đối với những người lính tình nguyện Việt Nam ở Campuchia, ngày hoàn thành nghĩa vụ quốc tế trở về quê hương đất nước là ngày hội vui nhất trong cuộc đời binh nghiệp.
Các chuyến xe cơ giới xe đón chở lính xuất ngũ tại nơi đóng quân và chạy về biên giới Việt Nam – Campuchia. Hầu như lính xuất ngũ được tập trung ở căn cứ T83 ở Cần Thơ. Đó là nơi tiếp nhận bộ đội Việt Nam từ chiến trường Campuchia. Sau đó, bộ đội ta được phục viên, về quê sinh sống và tham gia công tác xã hội.
Nỗi mong nhớ người thân khấp khởi trong lòng những người lính trẻ và kể cả những sỹ quan kì cựu. Trong mấy năm đi làm nghĩa vụ quốc tế, họ hầu như không được phép về nhà, vì chiến trường ác liệt, cách trở, đi lại nghìn trùng xa xôi. Có lẽ vậy nên những bức thư nhà quý hơn vàng bạc, là vật quý mà họ luôn giữ cẩn thận trong hành trang, trong những chuyến hành quân tiêu diệt kẻ thù.
Theo lời của cựu chiến binh Nguyễn Trọng Hải, trong hành trang trở về của người lính Việt Nam tại mặt trận Campuchia, ngoài quần áo tư trang, vài đồ kỷ niệm ở đất nước Chùa Tháp, còn có một thứ mà bản thân người lính cũng không nhận ra. Đó là tinh thần đồng đội, là bản lĩnh can trường và nhân cách cao đẹp của con người.
"Những năm tháng đóng quân ở Campuchia, người lính Việt Nam chia nhau từng hạt cơm, ngọn rau. Điếu thuốc lá cuộn vội trong tiết mưa ẩm ướt, cả tiểu đội cùng chung nhau hút.
Người lính trải qua chiến đấu mới thấu hiểu rằng, bảo vệ mạng sống của đồng đội chính là bảo vệ chính mình. Giúp đỡ đồng đội cũng chính là chính là tự giúp mình. Một người ốm đau thì cả đội sẽ chăm sóc, vì thiếu một người đội hình chiến đấu sẽ không an toàn ở một vị trí, dẫn đến nguy cơ cả đội bị tiêu diệt.
Những tân binh tuổi đời mới đôi mươi, nhưng sau mấy năm trở về, khuôn mặt họ rắn rỏi, nghiêm nghị. Họ có chất “thép” trong người, là bản lĩnh được tôi luyện trong gian khổ ở chiến trường Campuchia", ông Hải xúc động nói.
Sau khi trở về từ chiến trường Campuchia, năm 1986, cựu chiến binh Nguyễn Trọng Hải tham gia đoàn công nhân lao động hợp tác quốc tế tại Liên Xô, trở thành phiên dịch viên ở thành phố Donetsk.
Những năm sống xa nước ngoài, nhưng ông Hải luôn khắc khoải nhớ về thời lính chiến ở chiến trường Campuchia. Đồng đội của ông Hải, nhiều người vẫn đang nằm ở trên đất bạn. Những tân binh mà ông tham gia huấn luyện năm xưa cũng may mắn trở về quê hương.
Những lần gặp gỡ và tâm sự với nhau, họ thường kể về thời gian đóng quân ở Campuchia, về những niềm vui và nỗi buồn, về những chiến tích vẻ vang của một thời khói lửa, thực hiện nhiệm vụ quốc tế vinh quang.


