Hành trình chưa khép lại
Gần năm mươi năm đã trôi qua. Thời gian đủ để những cánh rừng chiến tranh phủ kín màu xanh. Những con đường đất đỏ năm xưa đã trở thành đường nhựa. Nhiều doanh trại đã đổi tên, chuyển địa điểm hoặc hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình. Nhưng đối với gia đình Thạch Kim Toàn, có một hành trình vẫn chưa kết thúc. Đó là hành trình đi tìm người thân.
Ngày 23 tháng 7 năm 1977 là mốc thời gian cuối cùng gia đình biết chắc về ông. Sau ngày ấy, mọi dấu vết dường như dừng lại. Những gì còn lại chỉ là ký ức của người thân, lời kể của một vài nhân chứng và những hồ sơ còn lưu giữ được theo năm tháng.
Từ đó đến nay, biết bao thế hệ trong gia đình đã tiếp nối nhau đi tìm.
Người cha già từng lặn lội lên đơn vị hỏi tin.
Anh em, người thân tiếp tục dò hỏi đồng đội cũ.
Mỗi cuộc gặp gỡ đều mang theo hy vọng.
Mỗi lời kể đều được trân trọng.
Bởi gia đình hiểu rằng, sau gần nửa thế kỷ, một chi tiết rất nhỏ cũng có thể trở thành manh mối quan trọng.
Có thể là một cái tên.
Có thể là một địa danh.
Có thể là ký ức về một buổi trực.
Hay chỉ đơn giản là hình ảnh một người thương binh hiền lành, ít nói, thường nhắc đến quê hương.
Những mảnh ký ức ấy, khi đứng riêng lẻ, có thể rất bình thường.
Nhưng khi được ghép lại, chúng có thể giúp làm sáng tỏ một phần sự thật.
Đó cũng là lý do những câu chuyện trong cuốn sách này được viết ra.
Không phải để khơi lại nỗi đau.
Không phải để quy kết hay phán xét bất kỳ cá nhân hay tập thể nào.
Mà để lưu giữ ký ức và mở thêm một cánh cửa cho hành trình tìm kiếm.
Biết đâu, ở một vùng quê nào đó, vẫn còn một cựu quân nhân từng công tác tại Đoàn 200 trong những năm 1976–1977.
Biết đâu, vẫn còn người từng điều trị cùng bệnh viện với Thạch Kim Toàn.
Biết đâu, vẫn còn ai đó nhớ một lần gặp người thương binh mang di chứng chấn thương sọ não trên một chuyến tàu, một bến xe hay một cung đường.
Có thể nhiều năm qua, họ chưa từng nghĩ rằng ký ức của mình lại có ý nghĩa đối với một gia đình.
Nhưng đối với người thân của Thạch Kim Toàn, mỗi ký ức đều vô cùng quý giá.
Gia đình không mong điều gì lớn lao.
Họ chỉ mong biết sự thật.
Nếu ông còn sống trong một khoảng thời gian nào đó sau khi rời đơn vị, gia đình muốn biết ông đã sống ra sao.
Nếu ông được một gia đình nào đó cưu mang, họ muốn được gửi lời cảm ơn.
Nếu ông đã qua đời, gia đình chỉ mong biết nơi ông yên nghỉ để có thể thắp một nén hương, hoàn thành tâm nguyện của người cha đã dành cả quãng đời còn lại đi tìm con.
Có những cuộc tìm kiếm khép lại bằng một cuộc đoàn tụ.
Có những cuộc tìm kiếm khép lại bằng một ngôi mộ được tìm thấy.
Nhưng cũng có những cuộc tìm kiếm chỉ khép lại khi sự thật được sáng tỏ.
Đó là điều gia đình Thạch Kim Toàn đang chờ đợi.
Trong thời đại hôm nay, khi công nghệ thông tin phát triển, khoảng cách địa lý không còn là rào cản như trước. Những tư liệu cũ có thể được số hóa. Những bức ảnh cũ có thể được chia sẻ. Những nhân chứng ở nhiều địa phương khác nhau có thể kết nối với nhau chỉ qua một cuộc gọi hoặc một dòng tin nhắn.
Điều đó mở ra thêm hy vọng.
Hy vọng rằng những ký ức tưởng như đã ngủ yên sẽ có cơ hội được đánh thức.
Hy vọng rằng những người từng biết ông sẽ nhận ra câu chuyện này.
Hy vọng rằng sẽ có thêm những mảnh ghép giúp hoàn thiện bức tranh còn dang dở.
Gia đình Thạch Kim Toàn tha thiết mong rằng, nếu bất kỳ ai từng công tác tại Đoàn 200, từng điều trị cùng ông, từng gặp hoặc biết thông tin về ông trong giai đoạn sau năm 1976, xin hãy chia sẻ những điều mình còn nhớ.
Đó có thể chỉ là một câu chuyện ngắn.
Một tấm ảnh cũ.
Một cuốn sổ ghi chép.
Một địa chỉ.
Hay một cái tên đã lâu không được nhắc đến.
Đôi khi, chính những điều tưởng như nhỏ bé ấy lại là chìa khóa mở ra sự thật sau gần năm mươi năm.
Cuốn sách này không chỉ là lời tri ân đối với một người lính.
Đó còn là lời gửi gắm đến cộng đồng rằng, mỗi nhân chứng đều là một phần của lịch sử.
Mỗi ký ức được kể lại đều góp phần giữ gìn sự thật.
Mỗi thông tin được chia sẻ đều có thể mang lại hy vọng cho một gia đình.
Hành trình đi tìm Thạch Kim Toàn có thể vẫn chưa khép lại.
Nhưng chừng nào còn người nhớ đến ông, còn người sẵn sàng lên tiếng và còn những tấm lòng đồng cảm, thì hành trình ấy vẫn còn ánh sáng.
Và biết đâu, một ngày nào đó, từ chính những dòng sách này, sẽ có một cuộc điện thoại, một lá thư hay một lời nhắn gửi từ một người từng biết ông.
Khi ấy, gần nửa thế kỷ chờ đợi sẽ không còn là khoảng thời gian của sự im lặng.
Mà sẽ trở thành hành trình của ký ức, của lòng nhân ái và của niềm tin rằng sự thật, dù đến muộn, vẫn luôn có giá trị.
Đó cũng là điều mà gia đình Thạch Kim Toàn, những người thực hiện cuốn sách và tất cả những ai trân trọng lịch sử đều cùng hy vọng.
Nếu bạn từng biết, từng gặp hoặc còn lưu giữ bất kỳ thông tin, hình ảnh, tài liệu nào liên quan đến ông Thạch Kim Toàn hoặc Đoàn 200 trong giai đoạn 1976–1977, xin hãy chia sẻ với gia đình hoặc cơ quan chức năng. Một ký ức của bạn có thể là mảnh ghép cuối cùng giúp khép lại hành trình tìm kiếm kéo dài gần nửa thế kỷ.
Bởi không có sự hy sinh nào xứng đáng bị lãng quên.
Và không có người lính nào nên mãi mãi là một dấu hỏi trong ký ức của dân tộc.


