Hành trình đưa hài cốt liệt sĩ về quê

Một buổi sáng cuối mùa khô, màn sương vẫn còn phủ kín những dãy núi biên giới. Đội quy tập lặng lẽ lên đường từ khi trời chưa sáng. Trên vai họ là ba lô, cuốc, xẻng, máy định vị và những cuốn sổ ghi chép đã cũ, lưu lại lời kể của các cựu chiến binh về những trận đánh năm xưa.

Mỗi bước chân trên sườn núi đều mang theo một hy vọng.

Hy vọng tìm được thêm một người đồng đội để đưa trở về với đất mẹ.

Sau nhiều ngày tìm kiếm, từ những dấu tích nhỏ dưới lớp đất đá, đội quy tập phát hiện các di vật như cúc áo quân phục, mảnh tăng võng đã mục và một chiếc bi đông nhôm méo mó. Mọi người dừng lại, cẩn trọng mở rộng khu vực tìm kiếm.

Không ai nói lớn.

Chỉ còn tiếng cuốc chạm vào đất và hơi thở nặng nhọc giữa núi rừng.

Khi những phần hài cốt đầu tiên được phát hiện, cả đội lặng lẽ đứng nghiêm mặc niệm.

Người chỉ huy khẽ nói:

"Các anh ơi, chúng tôi đến đón các anh về."

Không khí như lắng lại.

Từng phần hài cốt được thu gom bằng tất cả sự cẩn trọng và lòng thành kính. Mỗi di vật đều được ghi chép, bảo quản theo đúng quy trình, với hy vọng có thể góp phần xác định danh tính để người liệt sĩ được trở về với tên tuổi của mình.

Ít ngày sau, lễ tiễn diễn ra trang nghiêm dưới chân núi.

Quốc kỳ phủ lên những quách đựng hài cốt. Tiếng nhạc tưởng niệm vang lên giữa không gian tĩnh lặng. Những cựu chiến binh tóc đã bạc đứng lặng, đưa tay chào theo điều lệnh.

Trong hàng người tiễn biệt có ông Hoàng (Sinh năm 1967, nhập ngũ năm 1985, hiện nay là CCB thôn Tân An, xã Hùng An), người từng chiến đấu tại chính khu vực ấy hơn bốn mươi năm trước.

Đôi mắt ông đỏ hoe.

Ông thì thầm:

"Ngày ấy, chúng tôi hứa sẽ đón các cậu về. Hôm nay, lời hứa ấy đã thành hiện thực, dù phải chờ quá lâu."

Đoàn xe chở các liệt sĩ rời núi trong sự tiễn đưa của đồng đội và người dân.

Ở nhiều quê hương, có những gia đình vẫn chờ đợi tin tức của người thân suốt hàng chục năm. Với họ, dù có xác định được danh tính hay chưa, việc các anh được trở về trong vòng tay Tổ quốc cũng là niềm an ủi lớn lao.

Một bà mẹ già run run đặt bó hoa trước linh cữu.

Bà khẽ nói:

"Mẹ không biết trong các con, ai là con của mẹ. Nhưng mẹ tin rằng, người mẹ nào cũng sẽ đón các con bằng tất cả tình yêu thương."

Những người có mặt đều lặng đi.

Hành trình đưa hài cốt liệt sĩ về quê không chỉ là một nhiệm vụ chuyên môn.

Đó là hành trình của lòng biết ơn, của trách nhiệm và của sự tiếp nối giữa các thế hệ. Những người đi tìm hôm nay không chỉ đào từng lớp đất, mà còn gìn giữ lời hứa với những người đã ngã xuống: không để sự hy sinh của các anh bị lãng quên.

Bởi đối với dân tộc Việt Nam, sự trở về của một người liệt sĩ không chỉ khép lại một cuộc hành trình kéo dài hàng chục năm, mà còn làm vơi đi nỗi chờ đợi của gia đình, của đồng đội và của cả những người luôn tin rằng lòng biết ơn phải được gìn giữ bằng hành động.

Và mỗi lần một người lính được đưa về với quê hương, đó không chỉ là ngày đoàn tụ của một gia đình, mà còn là ngày đất nước cúi đầu tri ân những người đã hiến dâng tuổi xuân để bảo vệ nền độc lập và bình yên hôm nay.