HÀNH TRÌNH TỪ “ANH CẢ” ĐẾN NGƯỜI ANH HÙNG

Trong cuộc đời của mỗi người, có những danh xưng do người khác đặt cho, và cũng có những danh xưng được tạo nên bằng chính cách sống của mình. Phan Đình Giót được lịch sử gọi là người anh hùng lấp lỗ châu mai, nhưng trước đó, trong đơn vị, ông đã được đồng đội gọi bằng một cái tên rất gần gũi: “anh cả”.

Cách gọi ấy không xuất phát từ chức vụ. Nó đến từ tình cảm.

Phan Đình Giót là Tiểu đội phó bộ binh thuộc Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141, Đại đoàn 312. Trong những ngày chuẩn bị cho Chiến dịch Điện Biên Phủ, ông cùng đồng đội hành quân vào chiến trường. Theo tư liệu của Báo Quân đội nhân dân, ông là người chịu khó, khiêm nhường và luôn quan tâm đến những người xung quanh.

Ông lo từng giấc ngủ, bát canh cho anh em. Khi thấy đồng chí mắc khuyết điểm, ông không nặng lời mà nhẹ nhàng phân tích, khuyên nhủ. Những hành động ấy khiến ông được đồng đội tin yêu.

“Anh cả” vì thế là một danh xưng có chiều sâu. Người anh cả trong một gia đình thường là người biết gánh vác. Trong một đơn vị, người được gọi là anh cả cũng thường là người khiến đồng đội cảm thấy có thể tin cậy.

Rồi chiến trường thử thách phẩm chất ấy.

Đơn vị của Phan Đình Giót phải hành quân gần 500km để đến Điện Biên Phủ. Đường núi hiểm trở, nhiều đèo dốc và gánh nặng trên vai khiến hành trình trở nên gian khổ. Đôi chân của ông bị nứt nẻ, đau buốt nhưng ông vẫn tiếp tục hành quân.

Một người biết quan tâm đến đồng đội cũng là một người biết vượt qua khó khăn của chính mình để không trở thành gánh nặng cho tập thể.

Ngày 13 tháng 3 năm 1954, trận Him Lam bắt đầu. Đây là trận đánh mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ. Phan Đình Giót cùng đồng đội tiến công các vị trí của đối phương. Ông tham gia phá hỏa điểm và tạo điều kiện cho đơn vị tiến lên.

Trong một thời điểm quyết định, khi hỏa điểm của đối phương tiếp tục cản bước tiến, Phan Đình Giót đã bị thương nhưng vẫn cố gắng tiếp cận. Ông dùng thân mình lấp lỗ châu mai, giúp đồng đội có điều kiện tiến lên và hy sinh.

Nếu đặt hai hình ảnh “anh cả” và “người anh hùng” cạnh nhau, chúng ta sẽ thấy chúng không hề tách biệt.

Một người biết quan tâm đến đồng đội trong những việc nhỏ có thể trở thành người dám nhận phần khó khăn nhất trong thời khắc lớn. Một người luôn đặt lợi ích tập thể trong suy nghĩ có thể đưa ra lựa chọn quyết định khi tập thể cần.

Đó chính là hành trình từ “anh cả” đến người anh hùng.

Câu chuyện này có ý nghĩa đặc biệt với giáo dục thế hệ trẻ. Bởi khi nói về những người anh hùng, đôi khi chúng ta vô tình nghĩ rằng họ là những con người đặc biệt đến mức rất khó để noi theo. Nhưng Phan Đình Giót cho thấy điều ngược lại. Những phẩm chất tạo nên một người anh hùng có thể bắt đầu từ những việc rất bình thường: biết giúp đỡ bạn bè, biết giữ lời hứa, biết nhận trách nhiệm, biết nghĩ đến tập thể.

Không phải ai cũng có cơ hội đứng trước một tình huống lịch sử. Nhưng ai cũng có cơ hội thể hiện trách nhiệm trong cuộc sống hàng ngày.

Đó là lý do câu chuyện Phan Đình Giót không chỉ thuộc về năm 1954.

Nó thuộc về hôm nay.

Một học sinh biết giúp bạn khi bạn gặp khó khăn. Một người trẻ dám nhận lỗi khi mình sai. Một thành viên không bỏ mặc tập thể khi công việc khó khăn. Những điều ấy tuy nhỏ nhưng đều bắt đầu từ cùng một phẩm chất: sống có trách nhiệm với người khác.

Phan Đình Giót đã sống như vậy trong những ngày bình thường của đời lính. Và khi lịch sử đặt ông trước một thử thách đặc biệt, phẩm chất ấy đã trở thành hành động.

Hơn bảy mươi năm sau, quê hương Hà Tĩnh vẫn tưởng niệm ông. Nhà tưởng niệm tại Cẩm Quan đã trở thành địa chỉ giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ.

Có lẽ đó là cách đẹp nhất để hiểu về Phan Đình Giót: không chỉ nhìn ông ở khoảnh khắc cuối cùng, mà nhìn cả hành trình ông đã sống.

Từ một người lính bình dị.

Đến “anh cả” của đồng đội.

Và cuối cùng trở thành một trong những biểu tượng của Điện Biên Phủ.