Hạt giống

Năm ấy, đơn vị tôi đóng quân gần một ngôi làng nhỏ. Sau những trận đánh, chúng tôi thường tranh thủ giúp bà con sửa lại nhà cửa, dọn đường và khơi lại những con mương bị đất đá vùi lấp.

Một buổi chiều, tôi thấy Hùng — người đồng đội thân thiết — ngồi bên một mảnh đất trống, trên tay cầm vài hạt giống.

Tôi hỏi:

– Cậu định trồng gì vậy?

Hùng cười:

– Ít hạt giống bà con cho. Sau này hết chiến tranh, nếu còn sống, tôi muốn quay lại xem nó lớn thế nào.

Chúng tôi cùng đào đất, gieo những hạt giống nhỏ xuống rồi lấy đất phủ lên. Trước khi đi, Hùng còn cẩn thận cắm một cành cây làm dấu.

Vài ngày sau, đơn vị nhận lệnh hành quân. Chúng tôi rời làng trong đêm.

Nhưng Hùng không trở về.

Tôi vẫn nhớ câu nói của cậu hôm ấy: “Sau này hết chiến tranh, tôi muốn quay lại xem nó lớn thế nào.”

Nhiều năm sau, khi chiến tranh đã kết thúc, tôi trở lại ngôi làng cũ. Mảnh đất năm xưa đã thay đổi rất nhiều. Giữa khoảng sân, một cây xanh cao lớn đang tỏa bóng.

Tôi đứng thật lâu dưới gốc cây.

Tôi không biết chính xác đó có phải là cây Hùng đã trồng hay không. Nhưng tôi vẫn đặt tay lên thân cây và nói nhỏ:

– Hùng ơi, cây của cậu lớn rồi.

Gió thổi qua những tán lá, xào xạc như một lời đáp.

Tôi chợt hiểu rằng, có những người đã không kịp trở về, nhưng những điều họ gieo lại vẫn tiếp tục sống.