HỆ THỐNG "BÓNG MA TRÊN SÔNG" CỦA ĐẶC CÔNG CẦN GIỜ
Dòng sông Soài Rạp và hệ thống kênh rạch chằng chịt của Cần Giờ từ lâu đã trở thành "tử địa" đối với tàu tuần tra Mỹ. Nhưng để tiếp cận được các căn cứ địch dọc bờ sông là một nhiệm vụ tưởng chừng bất khả thi. Anh hùng Nguyễn Văn Ba, một huyền thoại của đặc công nước, đã tạo ra một hệ thống chiến thuật khiến quân địch phải gọi đơn vị của ông là những "bóng ma trên sông".
Ba hiểu rằng chiến đấu trên sông không thể chỉ dựa vào sức bơi, mà phải dựa vào việc am hiểu quy luật vận động của thủy triều và môi trường tự nhiên. Ông bắt đầu bằng việc nghiên cứu hệ thống lục bình – loài cây gắn liền với dòng sông. Lục bình không chỉ trôi nổi, chúng còn có cấu trúc rễ chùm che phủ mặt nước, là nơi ẩn náu hoàn hảo cho các loài thủy sinh. Ba nghĩ: "Tại sao không biến mình thành lục bình?".
Ông cho chiến sĩ đan những chiếc phao bằng tre mảnh, hình dáng tựa như một chiếc thuyền con nhỏ hẹp. Phía trên phao, ông bố trí các cụm lục bình được cấy ghép cẩn thận. Điểm mấu chốt của sáng kiến này nằm ở bộ phận cánh lái gỗ. Ba đã dành hàng tháng trời dưới nước để đo đạc độ cản của dòng chảy. Ông chế tạo các cánh lái nhỏ gắn dưới đáy phao, cho phép chiến sĩ dùng chuyển động của cổ chân để lái phao theo hướng nước chảy mà không cần động tác tay.
Việc luyện tập là cực kỳ khắc nghiệt. Các chiến sĩ phải nằm dưới nước suốt nhiều giờ, hít thở qua ống tre mảnh. Ba luôn yêu cầu sự tuyệt đối trong tĩnh lặng: "Dòng sông là mẹ, chỉ khi nào con tĩnh lặng, mẹ mới che chở cho con". Ông Ba dạy họ cách hòa nhịp thở của mình với sóng nước. Khi thủy triều lên, chiếc phao phải nổi nhẹ như một cụm cây thật; khi nước rút, nó phải nằm ổn định trên bãi bùn mà không làm lộ hình dáng.
Trong trận đánh tiêu diệt tàu tuần tra ven sông của địch năm 1970, đơn vị của Ba đã tiếp cận sát mục tiêu chỉ trong vài chục mét mà không một tiếng động. Dù địch chiếu đèn pha quét qua quét lại, quân ta vẫn lặng im như thể chỉ là những khóm lục bình đang trôi dạt vô hại. Khi lệnh tấn công vang lên, những "khóm lục bình" bỗng nhiên biến thành những chiến binh dũng mãnh, đánh chìm tàu địch nhanh chóng.
Câu chuyện về những "bóng ma" này là bài học sâu sắc về tư duy quân sự phi đối xứng. Ba đã dạy rằng, kẻ thù dù có công nghệ radar tối tân đến đâu cũng sẽ bị vô hiệu hóa trước sự am hiểu thấu đáo về thiên nhiên của quân ta. Ông đã biến dòng sông dữ dội thành vũ khí, biến mỗi chiến sĩ trở thành một phần của hệ sinh thái nơi đây. Sự kiên trì và trí tuệ của Nguyễn Văn Ba đã để lại một di sản về nghệ thuật đặc công nước Việt Nam, nơi sự thầm lặng được trả giá bằng những thắng lợi vang dội, khẳng định rằng con người luôn làm chủ cuộc chiến bằng sự bền bỉ và sáng tạo.
